Sakız Çiğnemek, Atletik veya Bilişsel Performansı İyileştiriyor Olabilir mi?

Sakız Çiğnemek, Atletik veya Bilişsel Performansı İyileştiriyor Olabilir mi?
Micheal Jordan, gripli olarak çıktığı maçta meşhur bir şekilde sakızını çiğnerken...
Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
3 dakika
3,312 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Düşüncelerinizi kontrol edemeyecek kadar gergin olduğunuz bir an oldu mu? Belki bir basketbol veya futbol maçı? Başarısızlık ihtimali zihninizi öylesine işgal etmişti ki bir türlü gevşeyemiyordunuz... Sizin için önemli olan o maçtan önce gerginliği azaltmanın kolay bir yolunu mu arıyorsunuz? Belki de sakız çiğnemeyi denemelisiniz.

Başta basketbolcular olmak üzere çoğu sporcunun neden maç öncesinde veya esnasında sakız çiğnediğini merak ediyorsanız, bu sorunun "havalı görünmek" dışında başka bir cevabı daha bulunuyor. Basketbol oynarken sakız çiğnemenin performansı az da olsa iyileştiriyor olma ihtimali vardır. Sakız, bir basketbol oyuncusunu ritme sokabilir, büyük bir maçtan önce sinirlerini sakinleştirebilir ve hatta sahada doğru kararlar vermeyi sağlayan bilişsel işlevi bir nebze geliştiriyor olabilir.

Sporda Sakızın Olası Faydaları

2011’de St. Lawrence Üniversitesi’nde yapılan bir araştırma, sakız çiğnemenin öğrencilerin test puanları üzerindeki etkilerine odaklandı.[1] Psikoloji doçenti Serge Onyper ve öğrenci araştırmacılardan oluşan bir ekip, sakız çiğneme eyleminin öğrencilerin bilişsel yeteneklerini geliştirmeye yardımcı olup olmadığını öğrenmek istedi. Çalışmaya katılan yaklaşık 100 öğrenci ile yapılan deneyde, sınavdan birkaç dakika önce sakız çiğnemenin öğrencilerin performansını iyileştirmesine yardımcı olduğu keşfedildi.

Reklamı Kapat

Tokyo'da ufak bir grup üzerinde yapılan başka bir çalışma, sakız çiğnemenin prefrontal korteksteki beyin aktivitesini artırdığını ve bunun daha iyi bir bilişsel işlev ve daha kısa reaksiyon süreleri ile sonuçlandığını ileri sürdü.[2] Aynı zamanda, bir oyuncunun hızını ve dikey zıplamasını artırmaktan sorumlu olan hızlı kasılan kas liflerini kullanmak söz konusu olduğunda, görünüşe göre sakız çiğnemek bir oyuncunun sahadaki hareketleri üzerinde de olumlu bir etkiye sahipti.

Oyun sırasında vücudunuzun ve beyninizi, bir makine gibi, neredeyse hissiz bir şekilde çalışmaya ne kadar yaklaştırabilirseniz mükemmel olmaya da o kadar yakın olursunuz. Bu şekilde oynayabilen oyuncuların, bize izlediğimiz oyunu sanki kolaymış gibi hissettirdiğini hepimiz biliriz.

Birçok sporcu tarafından oyunun zihinsel tarafına bir yardımcı olarak görülen sakız çiğneme eylemi, bir basketbol maçının içerebileceği tüm strese uyum sağlamanıza yardımcı oluyor olabilir. Nihayetinde oyunun farklı yönleriyle nasıl başa çıktığınız, sadece birkaç puan farkla bir maçı kazanmak veya kaybetmek arasındaki farkı yaratabilir.

Micheal Jordan Etkisi

Tabii ki bu sakız çiğneme furyasının tek sebebi, sakız çiğnemenin "bilişsel/atletik kapasite" üzerindeki olası etkisi değildir. İşin içinde bir de Michael Jordan etkisi vardır. Garrett Temple şöyle diyor:[3]

Tüm zamanların en iyisi sakız çiğniyordu, dolayısıyla bu, diğer oyuncuların da sakız çiğnemeye başlamasına neden oldu. Michael Jordan'ın ağzında hep bir sakız olurdu ve serbest atış yapmayı beklerken falan hep çiğnerdi. Kameralar da hep bunu gösterirdi. Bu nedenle ben de çiğnemeye başladım ama sonradan fark ettim ki bir yandan sahada bir o yana bir bu yana koşarken diğer yandan sakız çiğnemek nefesimi daha çabuk kesiyor.
Michael Jordan ve sakızı...
Michael Jordan ve sakızı...

Son 20 yılda, NBA maçları sırasında sakız çiğneyenlerin sayısı azalmaya başlasa da hala birçok oyuncu ısınmalar sırasında hala sakız çiğniyor. Oyuncular bunu genellikle stresi düşürmek veya basitçe "sakızın tadını sevdikleri için" yaptıklarını söylüyorlar.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Sonuç

Sakızın fiziksel veya bilişsel aktiviteyi pekiştirdiğini söylemek için henüz erkendir; bunu net bir şekilde söylememize yetecek kadar akademik çalışma bulunmamaktadır. Ancak en nihayetinde sporcular için, karşılaşmalara fiziksel olduğu kadar zihinsel olarak da hazır olmak büyük önem taşır. Bu nedenle birçok sporcu, oyun öncesi ve oyun sırası ritüellerinin bir parçası olan sakızın, duygularını kontrol altında tuttuğunu düşünüyor gibi gözüküyor. Veya hepsi Michael Jordan'a özeniyor da olabilir. Bu, o kadar da şaşırtıcı olmazdı.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 11
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 8
  • Muhteşem! 5
  • İnanılmaz 4
  • Umut Verici! 4
  • Bilim Budur! 3
  • Merak Uyandırıcı! 3
  • Güldürdü 2
  • İğrenç! 2
  • Korkutucu! 2
  • Üzücü! 1
  • Grrr... *@$# 1
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • ^ S. V. Onyper, et al. (2011). Cognitive Advantages Of Chewing Gum. Now You See Them, Now You Don’t. Appetite, sf: 321-328. doi: 10.1016/j.appet.2011.05.313. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ K. Kurokawa, et al. (2021). The Effects Of Gum Chewing On The Body Reaction Time. International Journal of Sports Dentistry, 1(1), sf: 47-53. doi: 10.http://hdl.handle.net/10130/688. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ S. Kogod. The Wizards Explain Their Cabinet Full Of Gum. (03 Nisan 2013). Alındığı Tarih: 06 Mayıs 2021. Alındığı Yer: The Washington Post | Arşiv Bağlantısı
  • M. Gutierrez. Syracuse Basketball’s Secret Addiction: Chewing Gum. (06 Mayıs 2018). Alındığı Tarih: 06 Mayıs 2021. Alındığı Yer: Daily Orange | Arşiv Bağlantısı
  • H. Rounce. Chew On This: Sport's Strange Obsession With Chewing Gum. (22 Ekim 2016). Alındığı Tarih: 06 Mayıs 2021. Alındığı Yer: Metro News | Arşiv Bağlantısı
  • E. O. Agwubike. (2010). Athletes' Use Of Chewing-Gum As Psychogenic Aid In Sports Performance. Science Alert, sf: 1898-1901. doi: 10.3923/pjn.2009.1898.1901. | Arşiv Bağlantısı
  • Basketball Word. Should Basketball Player’s Chew Gum? What The Science Says. (06 Mayıs 2021). Alındığı Tarih: 06 Mayıs 2021.
  • B. Quinn. Chews To Win: Does Gum Chewing Really Improve Athletic Performance?. (03 Aralık 2013). Alındığı Tarih: 06 Mayıs 2021.

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 23/10/2021 19:34:29 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10439

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Koaservat
Dünya
Bilgi
Covid-19
Teyit
Primatlar
Renk
Dinozorlar
Hominidae
Aşılar
Çeşitlilik
Zihin
Malzeme
Alkol
Analiz
Öğrenme Alanı
Sağlık Bakanlığı
Sperm
Böcekler
Diş Gelişimi
Obezite
Uçuş
Kimyasal Bağ
Evrimsel Psikoloji
Spor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın