Bu Reklamı Kapat
Bu Reklamı Kapat

Periyodik Tablodaki Tüm Elementleri Toplayabilir misiniz? Toplasanız, Ne Olurdu?

Periyodik Tablodaki Tüm Elementleri Toplayabilir misiniz? Toplasanız, Ne Olurdu? Unsplash
6 dakika
5,712
  • Kimya

Periyodik tablo, evrendeki her şeyi oluşturan kimyasal elementlerin sınıflandırılması için geliştirilmiş bir tablodur. Bir Rus kimyacı ve mucit olan Dmitri Mendeleev ve Alman bilim insanı Julius Lothar Meyer periyodik tablonun “babası” olarak kabul edilir.

Günümüzde element koleksiyonculuğu yapan insanlar bulunmaktadır. Birçok element koleksiyoncusu, kimyasal elementlerin kendine özgü kullanımlarını bulmaktan zevk alır. Bazı toplayıcılar, elementleri bir bileşik veya alaşım hâlinde toplamaktan kaçınırken (çünkü bu, bulmayı bir nebze olsun kolaylaştırır); diğerleri bunu kabul edilebilir bulmaktadır. İnternette, saf elementlerden yapılmış madeni paralar veya yoğunluk küpleri (İng: "density cubes") adı verilen minik küpler açık artırma sitelerinde satılmaktadır.

Bu Reklamı Kapat

Tungsten elementinden oluşan küçük bir küp
Tungsten elementinden oluşan küçük bir küp

118 elementten 30'u (helyum, karbon, alüminyum, demir ve azot gibi) yerel perakende mağazalarından saf hâlde satın alınabilir. Bazı elementler, günlük hayatta kullandığımız eşyalardan ayrıştırılarak bulunabilir. Örneğin, duman dedektörlerinde küçük miktarlarda amerikyum örneği elde edebilirsiniz. Sonuç olarak, elementlerin yaklaşık 80'ini bulmak mümkündür. Eğer sağlığınızı, can güvenliğinizi riske atmayı ve tutuklanmayı göze alıyorsanız, bu sayı 90’a kadar çıkabilir. Geri kalanlar ise aynı anda birkaç atomdan fazlasını toplamak için fazlasıyla radyoaktif veya kısa ömürlüdür.

Yani anlayacağınız, element toplama hobisi, birçok zorluğu da beraberinde getirir. Peki... Ya yapabilseydik? 118 elementin her birini toplayabilseydik, ne olurdu?

Bu Reklamı Kapat

Periyodik tablo
Periyodik tablo
Wikipedia

118 Elementi Toplamak...

Her elementten oluşan 1 metreküplük küplerimiz olduğunu varsayalım.

Birinci Periyot

Birinci satırda (periyot) işimiz çok basit olacaktır. Hidrojen küpümüz, bir balon gibi yukarı doğru yükselir ve dağılır. Aynı şey helyum için de geçerli olacaktır. Bu iki element, partiden her zaman erkenden ayrılan arkadaşlarımıza benzer.

İkinci Periyot

İkinci satırda yeterince dikkatli olmazsak, öksürmeye başlar ve nefes almakta güçlük çekeriz. Lityum havayla temas eder etmez kararır. Berilyum oldukça zehirlidir bu nedenle, soluduğumuz havaya tozu dahi girmemelidir. Bu yüzden çok dikkatli olmamız gerekir. Oksijen ve azot, diatomik (iki atomlu molekül) hâldelerse yavaşça dağılırlar. Eğer küpümüz tek atomlardan oluşuyorsa, atomlar anında birleşir ve binlerce dereceye kadar ısınırlar. Neon havada süzülürken, soluk sarı flor gazı zemine yayılacaktır.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Flor, periyodik tablodaki en reaktif ve en aşındırıcı elementtir. Saf flora maruz kalan hemen hemen her madde kendiliğinden alev alır. Nemle temas ettiğinde, aşındırıcı hidroflorik asit (HF) oluşturur. Bu gazdan eser miktarda bile nefes aldıysanız, burnunuza, akciğerlerinize, ağzınıza, gözlerinize ve nihayetinde size ciddi şekilde zarar verir. Bu durumda kesinlikle bir gaz maskesine ihtiyacımız olacaktır fakat florun birçok potansiyel maske malzemesini erittiğini de unutmamak gerekiyor.

Üçüncü satırda işler sarpa sarmaya başlar.

Üçüncü Periyot

Buradaki en büyük baş belası fosfor olacaktır. Saf fosfor, doğada birkaç şekilde bulunur: Kırmızı fosforun kullanımı oldukça güvenlidir. Beyaz fosfor, hava ile temas ettiğinde, kendiliğinden tutuşur. Söndürülmesi zor alevlerle yanar ve oldukça zehirlidir. Öte yandan sülfür, normal şartlar altında bir sorun oluşturmayacaktır, en kötü ihtimalle kötü kokar. Bununla birlikte kükürt, solunda oldukça ısrarlı bir şekilde yanan fosfor ile sağındaki klor ve sağ üstündeki flor arasında sıkışmıştır. Saf flor gazına maruz kaldığında, kükürt benzeri birçok madde hızla tutuşur.

İnert argon, havadan daha ağırdır; bu yüzden sadece etrafa yayılır ve zemini kaplar. Bu noktada argon için endişelenmenize gerek yok; çünkü daha büyük sorunlarımız var. Çıkan şiddetli yangın, kükürt heksaflorür (SF6) gibi korkunç kimyasallar üretecektir. Deneyi iç ortamda yapıyorsak, zehirli dumandan boğuluruz ve bulunduğumuz bina yanabilir.

Başımıza yeterince bela almadığımızı düşünüyorsak ve hâlâ hayattaysak, sonraki satırlarda bizleri daha fazlası bekliyor.

Bu Reklamı Kapat

Dördüncü Periyot

Dördüncü satırdayız. Arsenik... Kulağa korkutucu geliyor. Bunun sebebi, neredeyse tüm karmaşık yaşam biçimleri için zehirli olmasıdır. Küçük miktarlardaki arsenikle başa çıkabilecek olsak da çoktan alev almış fosfor, kendiliğinden yanmaya eğilimli olan potasyumla birleşir ve arseniği tutuşturur. Bu reaksiyondan büyük miktarda arsenik trioksit (As2O3) açığa çıkar. Bu gaz oldukça zehirlidir.

Yangın esnasında eriyen galyum, alüminyuma nüfuz ederek elementin yapısını bozar ve onu ıslak kâğıt kadar yumuşak ve zayıf hale dönüştürür. Şu ana kadar yarattığımız yangının üreteceği toksik bileşiklerin miktarı, bu noktada hesaplanamayacak kadar büyüktür.

Beşinci Periyot

Beşinci satır, ilk radyoaktif maddemizi içeriyor, teknesyum (Tc).

Teknesyum, kararlı izotopları olmayan bir elementtir. Gün boyunca solunan toz halindeki teknesyum, kesinlikle bizi öldürebilir. Beşinci satırı oluştururken başımıza açacağımız belalar dördüncü satırdakilerden farklı olmayacaktır.

Bu Reklamı Kapat

Altıncı Periyot

Altıncı sırayı oluşturmaya başlamadan önce uyaralım: Ne kadar dikkatli olursanız olun, altıncı satır sizi kesinlikle öldürecektir.

Periyodik tablonun altıncı satırı, prometyum, polonyum, astatin ve radon dâhil olmak üzere birkaç radyoaktif element içerir. Astatin, bu elementler arasında kötü olanıdır. Neye benzediğini tam olarak bilemediğimiz astatin, doğada en az bulunan elementtir. Doğada, kararlı hiçbir izotopu mevcut değildir. En uzun yaşayan izotopu yalnızca 8,1 saatlik bir yarı ömre sahiptir. Bu nedenle, çıplak gözle görünebilir şekilde kimse tarafından gözlenememiştir. O kadar radyoaktiftir ki (yarı ömrü saat olarak ölçülür), büyük bir parçası kendi ısısıyla hızla buharlaşır.

Ayrıca, astatin için bir malzeme güvenlik bilgi formu (İng: MSDS, Material Safety Data Sheet) bulunmamaktadır; dolayısıyla onu sağlıklı bir şekilde nasıl depolamamız gerektiğinden bile emin değiliz. Ama eğer astatin için bu form hazırlanmış olsaydı, muhtemelen üzerinde defalarca "HAYIR, KULLANMAYIN, NE OLUR" kelimeleri karalanmış olurdu.

Teorik olarak, koleksiyonumuza yerleştirmek istediğimiz 1 metreküplük astatin küpümüz, şimdiye kadar Dünya üzerinde sentezlenen astatinden daha fazla astatin içerirdi; fakat anında aşırı ısınmış bir gaza dönüşür ve yakınındaki herkesi bulunduğumuz binayla birlikte yok ederdi. Sıcak gaz bulutu hızla gökyüzüne yükselip ısı ve radyasyon yayardı.

Bu Reklamı Kapat

Agora Bilim Pazarı

Astatin, polonyum ve diğer radyoaktif elementlerle kaplanmış toz ve enkaz, yağmur olarak yağar ve rüzgâr yönünde bulunan tüm mahalleleri tamamen yaşanmaz hale getirirdi. Göz kırpmanın birkaç yüz milisaniye sürdüğü düşünüldüğünde, göz açıp kapayıncaya kadar ölümcül düzeyde radyasyona maruz kalır ve akut radyasyon sendromundan ölürdük.

Transuranik Elementler

Periyodik tablonun altında, transuranik elementler adı verilen bir sürü garip element vardır. Uzun zamandır, çoğunun "unununium" gibi geçici isimleri vardı, ancak yavaş yavaş kalıcı isimler verilmektedir. Bu elementlerin çoğu o kadar dengesizdir ki sadece parçacık hızlandırıcılarda yaratılabilirler ve birkaç dakikadan fazla var olmazlar. Eğer 100.000 adet livermoriyum (Lv) atomumuz olsaydı, bir saniye sonra sadece 1 adet kalmış olurdu ve birkaç yüz milisaniye sonra o da kaybolurdu. Maalesef deneyimizde, transuranik elementler sessizce yok olmayacak, aksine saniyeler içinde radyoaktif olarak bozularak muazzam miktarda enerji açığa çıkaracaklardır.

Meydana çıkan enerji seli, bizi ve periyodik tablonun geri kalanını anında plazmaya çevirir, sürekli devam eden patlamalar sonucu, şehrin üzerinde bir mantar bulutu yükselirdi. Duman, stratosfer boyunca uzanır ve kendi ısısıyla yüzerdi. Nüfusun yoğun olduğu bir bölgede olsaydık, patlamadan kaynaklanan ani kayıplar şaşırtıcı olurdu, ancak serpinti nedeniyle uzun vadeli kirlenme tüm dünyaya yayılır ve Çernobil felaketinin sebep olduğundan binlerce kat daha fazla radyoaktivite salınımına sebep olurdu.

Bu nedenle, yeni bir hobi seçmek istiyorsak, toplanacak çok daha iyi şeyler olduğunu aklımızdan çıkarmamamız gerekiyor.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 23
  • Bilim Budur! 20
  • İnanılmaz 13
  • Merak Uyandırıcı! 12
  • Korkutucu! 8
  • Muhteşem! 7
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 7
  • Güldürdü 6
  • Umut Verici! 4
  • Grrr... *@$# 1
  • İğrenç! 1
  • Üzücü! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Bu Reklamı Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 16/08/2022 16:29:16 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9158

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Bu Reklamı Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Gönderiler
Aminoasit
Sperm
Tercih
Kırmızı
Diş Gelişimi
Hasta
Bilim İnsanları
Maskeler
Makroevrim
Biliş
Kuantum Fiziği
Mutasyon
Meteor
Hayvanlar
Sağlık Bakanlığı
Habercilik
Balina
İnsanlık
Patlama
Elektron
Paleontoloji
Sağlık Örgütü
Mühendislik
Çeşitlilik
Davranış
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Başlık
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve kabul edilen cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Soru Sor
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.