Paris İklim Anlaşması 5 Yaşında! Peki İşe Yarıyor mu?

Paris İklim Antlaşması, Mavi Gezegenimizi Kurtarmaya Yetecek mi?

Paris İklim Anlaşması 5 Yaşında! Peki İşe Yarıyor mu?
2015 yılında, Zafer Takı'ndaki yeşil ışıklar bizlere, iklim değişikliğini yavaşlatmak için Paris Anlaşması'nın imzalandığının haberini verdiler.
NTV
Yazar Warren Cornwall Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
7 dakika
906 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 4 ay öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Dünya liderleri, 2015 yılının aralık ayında Paris'te iklim değişikliği anlaşmasının kabul edilmesini kutladıklarında, Eyfel Kulesi ve Zafer Takı, yeşil projektörlerle aydınlatıldı. Işıkların verdiği mesaj ise “Accord de Paris c'est fait!"("Paris anlaşması imzalandı!") oldu. Şimdi ise, aradan geçen beş çalkantılı yılın ardından, yeni slogan olsa olsa “travail en cours” ("Çalışmaya devam!") olabilir.

"Çalışmaya devam", Paris Anlaşması'nın ilk 5 yılında ne elde ettiğini incelemek ve daha da önemlisi gezegenin ısınmasına yol açan gaz emisyonlarını daha da azaltmak için uluslar bir araya geldiğinde verilen üstü kapalı bir mesaj oldu. Araştırmacılar, anlaşmanın ortalama küresel sıcaklıkların sanayileşme öncesi seviyelerin 2°C üzerine çıkmasını önleme hedefinde ilerleme kaydedilmesinde yardımcı olduğunu söylese de, birçok ülkenin 2015'te verdikleri taahhütleri yerine getirmediğine dair birçok kanıtla bu çabalar boşa çıkmış oldu. Uluslar sözlerini tutmuş olsalar bile, bazı araştırmacılar, daha sağlam bir eylem planı ihtiyacının altını çizerek, küresel sıcaklıkların yüzyılın sonuna kadar 2.6°C artacağını tahmin ediyorlar. Princeton Üniversitesi'nden iklim bilimci ve politika uzmanı Michael Oppenheimer, şöyle diyor:

Eğer 2°C'lik bir hedefe ulaşma ihtimalimiz olup olmadığına dayanarak Paris Anlaşması'na not verecek olsaydık, şu anki durum göz önüne alındığında anlaşmanın notu muhtemelen bir D veya F olurdu.

Ancak iklim değişikliğini “tüm ülkelerin en önemli endişesi” haline getirmeye olanak tanıyan anlaşmanın “gerçek bir fark" yaratmış olduğunu söylüyor.

Paris Anlaşması, ülkelerin artan hırslarının ve az sayıdaki yaptırım mekanizmasının alışılmadık bir karışımıdır. Dünyadaki her ülke, 2100 yılına kadar küresel sıcaklık artışlarını 2°C'nin "olabildiğince çok altında" tutmak için gerekli adımları atma sözü verdi. Ülkeler, enerji ve ulaşım için fosil yakıtların kesilmesinin, orman kaybının durdurulmasının, gıda üretiminin elden geçirilmesinin ve sera gazlarının atmosfer dışında emilmesinin yollarını bulmayı taahhüt ettiler. Ülkelerin kendi hedeflerini koymalarına ve bunları nasıl gerçekleştireceklerine dair eylem planları oluşturulmalarına izin verildi. Bu hedefleri uygulamada başarısız olmaları beraberinde, bazı cezalar da öngörülüyor.

Reklamı Kapat

Anlaşmaya uymama durumunda Mavi Gezegenimizin gelecekte alacağı hal.
Anlaşmaya uymama durumunda Mavi Gezegenimizin gelecekte alacağı hal.
Yeni Şafak

İlerleme Belirtileri

Paris Anlaşması için müzakereleri koordine eden, BM ofisinin başkanı Christiana Figueres, şöyle diyor:

Ulusal ekonomilerde, teknolojide ve siyasi iradede meydana gelebilecek değişikliklerle birlikte dinamik bir yapı yaratmak, bizim temel düşüncemizdi.

Gösterilen bu esnekliğin birçok ülkenin 2050 yılına kadar net iklim emisyonlarını sıfıra indirme konusunda verdikleri ilk sözleri tutmalarında istikrar sağlayacağını belirtti. Avrupa Birliği, Kanada, Güney Kore, Japonya, Güney Afrika ve Birleşik Krallık bu sözü verdiler. Aynı zamanda ABD Başkanı Joe Biden bu hedefi destekleyerek iklim değişikliği sorununu başkanlık döneminin ayrılmaz bir parçası haline getireceğine dair söz verdi.[1] Bu arada, dünyada tek başına en büyük emisyon kaynağı olan Çin, iklim kirliliğini başlangıçta vaat edilenden daha hızlı azaltacağını ve 2060 yılına kadar karbon nötrlüğü hedefleyeceğini söyledi.[2] Figueres, pandemi nedeniyle iptal edilen, İngiltere'nin Glasgow kentinde yapılması planlanan zirveden önce bu hafta başlarında düzenlenen bir basın toplantısında şöyle diyor:

Paris Anlaşması'nın uygulanması ile kat ettiğimiz ilerlemeyi sürekli olarak görüyoruz. İstediğimiz kadar hızlı olmasa da ilerleme gösterdiği ortada.

Aynı zamanda bu yüzyıl için tahmin edilen sıcaklık artışlarının biraz azaldığına dair işaretler de var. Kâr amacı gütmeyen bir bilim konsorsiyumu olan Climate Action Tracker'ın tahminlerine göre, 2015 Paris Zirvesi'nden önce, küresel emisyonlar, 2100 yılına kadar sıcaklıkları 3.5°C arttırma yolundaydı. Şimdi ise bu eğri 2.9°C'ye kadar düştü.[3]

Konsorsiyumun bir parçası olarak kâr amacı gütmeyen bir kuruluş Climate Analytics'in fizikçisi ve CEO'su Bill Hare, meydana gelen bu düşüşün teknolojik, ekonomik ve politik değişikliklerin birleşiminin bir sonucu olduğunu söylüyor.[4] Güneş enerjisi gibi yenilenebilir enerji teknolojilerinin maliyeti düştü. Ekonomik büyüme yavaşladı. Özellikle Avrupa ülkelerindeki düzenlemelerin, emisyonların azaltılmasına katkısı oldu. Avrupa'da, emisyonlar 2018 yılına kadar 1990 yılı seviyelerinin %23 altına düştü.[5] Cuma günü, AB liderleri 2030 yılına kadar %55'lik bir azaltma planını kabul ettiler:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Aksaklıkların Ortaya Çıkışı

Bu tarz umut verici gelişmeler ile birlikte, son 5 yılda cesaret kırıcı olaylar da yaşanmıştır. Örnek olarak Başkan Donald Trump, ABD'yi Paris Anlaşması'ndan pek bir ceza almaksızın geri çekmişti. Biden ise geri dönme sözü verdi ve bu sözü tuttu. Çevre Savunma Fonu (EDF) tarafından yapılan yeni bir incelemeye göre, Trump tarafından kesilip atılan ABD hedeflerini eyalet düzeyinde faaliyete geçirmek için acele eden birçok ABD eyaleti de yetersiz kalmaktadır.[6] Araştırmacılar, COVID-19 pandemisinin neden olduğu ekonomik durgunluğu hesaba katarken bile, devletlerin emisyonları 2025 yılına kadar 2005 yılı seviyesinin sadece %18 altına düşürebilme ihtimalleri olduğunu bulmuşlardır. Buna karşılık, eski Başkan Barack Obama'nın başkanlığı altındaki Amerika Birleşik Devletleri %26 ile %28 arasında bir düşüş sözü vermişti. EDF Yasal Mevzuat Stratejisi Direktörü Pam Kiely şöyle diyor:

İklim değişikliğinin önemi ile ilgili, gerekeni yapmak yerine kirliliğin azalmasını sağlayacak yasal çerçevenin oluşturulması esnasında politik nutuklar atılmasının daha kolay olduğunu düşünüyorum.
İklim değişikliği birincil öncelikli bir konudur.
İklim değişikliği birincil öncelikli bir konudur.
L'Express

Bu arada iklim kirliliği ile baş etmek için diğer iki kilit ülke olan Rusya ve Brezilya da Paris Anlaşması'na büyük ölçüde dahil oldu. Brezilya'daki duruma baktığımızda, Başkan Jair Bolsonaro hükümeti ile birlikte, ormansızlaşma Amazon'da hızla yükselerek ağaçlarda ve yeraltında depolanan büyük miktarda karbonun emisyonuna yol açtı.[7]

Yeni yayınlanan bir BM raporuna göre, bu tarz girişimler küresel ısınma gazları emisyonunun 2019 yılında rekor seviyeye ulaşmasına neden oldu.[8] Bu yıl pandemi sebebiyle ekonomiler durgunlaştıkça ve insanlar seyahat etmekten kaçınıp evden çalışmaya başladıkça iklim kirliliğinde kısa vadeli bir düşüş gerçekleşti. Earth System Science Data Dergisi'ndeki uluslararası bilim insanları ekibinin yeni bir tahminine göre, emisyonlar 2019 yılı ile karşılaştırıldığında %7 oranında düştü.[9] Ancak ekonomi piyasaları canlandıkça emisyonların tekrar artışa geçmesi bekleniyor.

Sırada Ne Var?

Hare, zıt eğilimleri bir araya getiren Paris Anlaşması'nın sağladığı ilerlemenin artan bir çizgide olduğunu belirtti. Bu nedenle, 2°C sıcaklık eşiğinin altında ya da denizlerin yükselmesi ile birlikte ada ülkelerinde yaşayan toplulukların yaşam yerlerinin sular altında kalmasını önlemek için 1.5°C sınırının altında kalmak için zirvede bir araya gelecek olan ülkeler, emisyonların azaltılması için daha sıkı taahhütlerde bulunmak durumundalar. Hare şöyle diyor:

Reklamı Kapat

Önümüzdeki birkaç yıl içinde ne olması gerekiyor? Bu sorunun cevabı tabii ki çok daha etkili ve dönüşüme yol açabilecek bir şeyler...

Diğer yandan, siyasi iradenin var olup olmadığı net değil. Örneğin, birçok ülkenin pandeminin neden olduğu emisyon azalmasını iklim değişikliği ile ilgili verdikleri sözlere destek vermek için bir fırsat olarak kullanmayacağına dair işaretler var. Dünyanın en zengin ülkeleri olan G-20 ülkeleri, COVID-19'un neden olduğu ekonomik bozulma için 12 trilyon dolar ayırırken, Birleşmiş Milletler Çevre Programı'nın yayınladığı yeni bir rapora göre, bağışçıların sadece dörtte biri karbon emisyonlarını azaltma çabalarına fon ayırıyor. Dünya Kaynakları Enstitüsü Başkanı Andrew Steer, bu hafta düzenlediği basın toplantısında şöyle dedi:

Önümüzdeki 24 ay içinde dünya ekonomisini yeniden düzenlemek için harcanacak olan 20 trilyon doların 10 trilyonuna hiç sahip olmadık. Bu parayı ekonomiye yatırarak torunlarımızın gelecekteki hayatı için ölümcül bir suç işliyoruz.

Zirve ülkeleri de diğer finansal zorluklarla karşı karşıya kalacak. Birçok önde gelen gelişmiş ülke, bu yıl temiz enerjiye yönelik Ar-Ge harcamalarını iki katına çıkarmak için girişimde bulunacaklarını duyurdu, bu da yılda 10 milyar dolar artış demektir.[10] Ancak şimdiye kadar, bu çaba sadece 4,9 milyar dolar harcamayı artırdı.[11] Ayrıca, en zengin ülkelerin, yenilenebilir enerji projeleri gibi iklimle bağlantılı çalışmalar için bu yıl daha önce vaat edilen 100 milyar dolarlık yıllık kamu ve özel finansmandan yararlanıp yararlanmadığı da belli değil. (Ekonomik İş birliği ve Kalkınma Örgütü'ne göre, harcamalar 2014'te 62 milyar dolarlık bir önceki artışın ardından 2018'de 79 milyar dolara yükseldi.)[12]

Bu esnada zaman geçip gidiyor. Karbon emisyonlarını takip eden bir projeye göre, güncel oranlara bakıldığında, dünyanın sıcaklık artışlarını 1.5°C'nin altında tutmak için bünyesindeki karbonu tüketmeden önce sadece 7 yılı var.[13]

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 3
  • Bilim Budur! 2
  • Umut Verici! 2
  • Üzücü! 2
  • Korkutucu! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • İnanılmaz 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Grrr... *@$# 1
  • Muhteşem! 0
  • Güldürdü 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Science AAAS | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 02/08/2021 12:14:04 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10212

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Sağlık Personeli
Mutasyon
Uyku
Mikoloji
Boyut
Organ
Aminoasit
Teyit
Evrenin Genişlemesi
Normal Doğum
Kuşlar
Bilinç
Transkripsiyon
Salgın
Halk Sağlığı
Yaşlılık
Fosil
Eğilim
Parazit
Bakteriler
Bitkiler
Mikroevrim
Öğrenme
Aşılar
Hominidae
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın