Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Modern İnsanlara Alet Yapmayı Neandertaller Mi Öğretti?

Modern İnsanlara Alet Yapmayı Neandertaller Mi Öğretti? Mauro Cutrona
3 dakika
3,023
Tüm Reklamları Kapat

Avrupa'da kullanılan kemik aletlerin bilinen en eski örneklerinin Neandertaller tarafından icat edildiği ortaya çıktı. Araştırmacılar bu bulgunun, modern insanın bu aletlerin kullanımını Neandertallerden öğrenmiş olabileceği olasılığını arttırdığını söylüyor.

Avrupa'dan Orta Doğu ve Batı Asya'ya kadar uzanan geniş bir bölgede yaşayan Neandertaller, bir zamanlar modern insanın yaşayan en yakın akrabasıydı. İnsanın bu en yakın kuzeninin soyu yaklaşık 40.000 yıl önce, neredeyse modern insanın tüm dünyaya yayılmaya başladığı dönem ile aynı zamanda yok oldu.

Tüm Reklamları Kapat

Neandertaller, takılar, küçük bıçaklar gibi, modern insanın Avrupa'ya ulaştığı zamanlarda yapılanlara benzer eşyalar yapmışlardı. Bilim insanları, bu davranışın modern insanlarla iletişime geçmeden önce mi, yoksa geçtikten sonra mı geliştiği üzerinde epeyce tartışmışlardır.

Almanya-Leipzig'deki Max Pluck Evrimsel Antropoloji Enstitüsünden arkeolog Shannon McPherron, "Neandertallerin modern insanlardan ne kadar farklı oldukları konusunda hararetli bir tartışma var." diyor.

Tüm Reklamları Kapat

McPherron ve meslektaşları, yakın zamanda, Neandertallerin, daha önce sadece modern insanlarda görülen özel amaçlı kemik aletler icat ettiklerini keşfettiler. Yaklaşık 51 000 yıllık olan bu aletler, bu türlerin Avrupa'daki bilinen en eski örnekleri, ve modern insanın Avrupa'da bilinen ortaya çıkış tarihinden çok daha öncesine dayanıyor.

Yeni Neandertal Davranışı

Bahsi geçen kemik aletler, hayvan derisini pürüzsüzleştirerek daha sert, su geçirmez ve parlak hale getirmek için kullanılan lissoir ("cila taşı") olarak biliniyor. Bilim insanları, Güneybatı Fransa'daki iki Neandertal yerleşim yerinden benzer aletlerin dört parça örneğini daha çıkardı. Lissoir uçlarının muntazam pürüzsüzlüklerinin ve yuvarlak kenarlarının sürtünmeden dolayı oluştuğu düşünülüyor. Bu da, aletlerin aslında deri gibi yumuşak materyaller için kullanıldığına dair bir ipucu olabilir.

McPherron, "Neandertal davranışının yepyeni bir yönünü keşfettik." diyor.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

McPherron, şimdiye dek araştırmacıların bulduğu, bilinen tüm Neandertal kemik aletlerinin "taş aletlerinin tıpkısı olduğunu" söylüyor. "Bir diğer değişle, Neandertaller kemikleri, kazıyıcı, delici aletler ve el baltaları yapmak için kullanılan, herhangi bir diğer hammadde olarak gördüler."

Öte yandan, modern insanlar kemiğin özelliklerinden faydalanarak, onlara belirli şekiller vermiş ve farklı türlerde kemik aletler yapmışlardır." diye ekliyor McPherron. "Burada ilk kez, Neandertallerin de aynı şeyi yapmış olduklarına dair bir kanıtımız var. Kaburga kemiklerine, 40 000 yıl önce bulunan modern insanların aletlerine ve bugün hâlâ deri hazırlamak için kullanılan aletlere tıpatıp benzeyen şekiller vererek aletler yapıyorlardı. Bu da, Neandertallerin, kemiklerin farklı türde aletler yapmak için şekillendirilebileceğinin farkında oldukları anlamına geliyor, ve bu yönden Neandertallerin modern insandan bir farkı yok. Pek çok araştırmacı, özel amaçlar için üretilmiş kemik aletlerin, bu iki insan türünü birbirinden ayıran bir teknoloji olduğunu düşünüyordu. Artık durum böyle değil.

McPherron, araştırmacıların, kemik aletleri ilk yapanların Neandertaller olduklarını iddia etmediklerinin de altını çiziyor. "Örneğin, Afrika'da çok daha eski olan karmaşık yapılı kemik aletler var. Ancak, Avrupa'da bu tür kemik aletleri ilk yapanlar Neandertallerdi."

Neandertal İcadı mı?

Bu aletler Neandertallerin yaptıkları ilk kemik aletler değil; ancak taş aletlerinin kopyası olmayan ilk Neandertal kemik aletleri. Neandertallerin lissoir yapmayı modern insanlardan mı öğrendikleri yoksa bunun tamamen kendi icatları mı olduğu, ya da bu tür aletler yapmayı modern insanın Neandertallerden mi öğrendiği konusu ise hala belirsiz.

McPherron, "51 000 yıl öncesi, modern insanın Avrupa'da ortaya çıktığı tahmin edilen tarihten çok daha önce, ancak yine de böyle bir olasılığa imkan verecek kadar yakın." diyor. "Artık yapmamız gereken, Neandertallerin bu tür aletleri daha uzun bir süreden beri kullanıp kullanmadıklarını anlamak için daha eski yerleşim yerlerinde benzer aletler olup olmadığına bakmak."

"Bu tür kemik aletleri araştırdıkça, daha pek çok bulacağımızı düşünüyorum. Neandertal davranışının bu yeni yönünün aslında epey yaygın olduğunu tahmin ediyorum." diyor McPherron. "Şimdilik, bu bulgular Neandertallerin kendi başlarına yaratabildiklerinin en büyük kanıtı, ki bu, şimdiye dek modern insan kültürüne ait bir özellik olarak düşünülüyordu." 

Araştırmacılar sonuçlarını 12 Ağustos 2013'te Proceedings of National Academy of Sciences dergisinde yayımladılar.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
2
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • İnanılmaz 1
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: LiveScience | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 03/03/2024 08:57:53 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1604

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Madde
Görüş
Toplumsal Cinsiyet
Uzay Görevleri
Argüman
Plastik
Element
Akademi
Boyut
Çeviri
Video
Ağız
Moleküler Biyoloji
Elektron
Uzaylı
Hasta
Diş Hekimi
Kertenkele
Anksiyete
Meteor
Normal Doğum
Beslenme Davranışı
Ateş
Hastalık
Fotoğraf
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
OceanGate Faciasının Ses Kayıtları Yayınlandı!
OceanGate Faciasının Ses Kayıtları Yayınlandı!
Milyon Dolarlık Bahis: Yapay Zeka, Matematikte Liselileri Yenebilir mi?
Milyon Dolarlık Bahis: Yapay Zeka, Matematikte Liselileri Yenebilir mi?
Gerçek Bir Pokemon: Aksolot!
Gerçek Bir Pokemon: Aksolot!
"Domates Gribi" Hastalığı Neyin Nesi?
Bir Odaya Neden Girdiğinizi Neden Unutuyorsunuz?
Bir Odaya Neden Girdiğinizi Neden Unutuyorsunuz?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
C. Choi, et al. Modern İnsanlara Alet Yapmayı Neandertaller Mi Öğretti?. (2 Kasım 2013). Alındığı Tarih: 3 Mart 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/1604
Choi, C., Kilim, C., Bakırcı, Ç. M. (2013, November 02). Modern İnsanlara Alet Yapmayı Neandertaller Mi Öğretti?. Evrim Ağacı. Retrieved March 03, 2024. from https://evrimagaci.org/s/1604
C. Choi, et al. “Modern İnsanlara Alet Yapmayı Neandertaller Mi Öğretti?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Cansu Kilim, Evrim Ağacı, 02 Nov. 2013, https://evrimagaci.org/s/1604.
Choi, Charles. Kilim, Cansu. Bakırcı, Çağrı Mert. “Modern İnsanlara Alet Yapmayı Neandertaller Mi Öğretti?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Cansu Kilim. Evrim Ağacı, November 02, 2013. https://evrimagaci.org/s/1604.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close