Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Milyarlarca Işık Yılı Uzaklıkta, Bir Kalp Gibi Atan Radyo Sinyali Bulundu!

Milyarlarca Işık Yılı Uzaklıkta, Bir Kalp Gibi Atan Radyo Sinyali Bulundu! Lisanslı Görsel
3 dakika
35,624
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 1 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Tüm Reklamları Kapat

MIT'deki ve diğer yerlerdeki gökbilimciler, şaşırtıcı bir şekilde sık sık yanıp sönüyor gibi görünen, tuhaf ve devamlı olan bir radyo sinyali keşfettiler.

Bu sinyal, bir hızlı radyo patlaması (İng: "fast radio burst" veya kısaca "FRB") olarak sınıflandırılmıştır. Bunlar, tanımlanamayan bir astrofiziksel kökene ve en fazla birkaç milisaniye süren, kendini tekrar eden son derece güçlü radyo dalgası patlamalarıdır. Ancak yeni keşfedilen patlamalar, tipik FRB'lerden 1000 kat kadar uzun, üç saniyeye varan süreler boyunca yaşanmaktadır. Gökbilimciler, bu dalgaların belirgin bir periyodik ritmi olduğunu ve adeta bir kalp atışı gibi her 0.2 saniyede bir kendini tekrarlayan ve net olarak ayırt edilebilir bir sinyali olan radyo dalgası patlamalarını keşfettiler.

Tüm Reklamları Kapat

Tüm bu özellikleri nedeniyle FRB 20191221A sinyali, gökbilimciler tarafından bugüne kadarki en uzun ömürlü ve en belirgin periyodik kalıba sahip hızlı radyo patlaması olarak tanımlandı.

Sinyalin, Dünya'dan birkaç milyar ışık yılı uzaklıkta bulunan bir galaksiden geldiği belirlendi. Gökbilimciler sinyalin aşırı yoğun ve hızla dönen, çökmüş dev yıldız çekirdekleri olan radyo pulsarından veya bir magnetardan gelmiş olabileceğine inanıyorlar. Ancak bu sinyalin nasıl oluştuğu hala bilinmiyor. MIT Kavli Astrofizik ve Uzay Araştırmaları Enstitüsü'nde doktora sonrası araştırmacı olan Daniele Michilli şöyle diyor:

Tüm Reklamları Kapat

Evren'de tam olarak periyodik sinyaller üreten pek bir cisim yoktur. Galaksimizde var olan ve deniz feneri gibi bir radyasyon ışını yayan radyo pulsarları ve magnetarlar bulunur. Bu yeni sinyalin de gelişmiş bir magnetar veya pulsar olabileceğini tahmin ediyoruz.
Magnetar, Pulsar, Magnetar + Pulsar
Magnetar, Pulsar, Magnetar + Pulsar
Wikimedia

Ekip, bu kaynağı astrofiziksel bir saat olarak kullanmak için daha periyodik sinyaller bulmayı umuyor. Örneğin Evren'in genişleme hızı, patlamaların sıklığı ve kaynak Dünya'dan uzaklaştıkça nasıl değiştikleri ile ölçülebilir.

Bum, Bum, Bum!

İlk FRB'nin 2007'de keşfedilmesinden bu yana, Evren'in çeşitli yerlerinde benzer bir örüntüye sahip yüzlerce başka radyo patlamaları bulundu. Bunların en yakın zamanda tespit edilenleri, Kanada Hidrojen Yoğunluğu Haritalama Deneyi tarafından keşfedildi. Kısa adıyla CHIME, dört büyük parabolik reflektörden oluşan interferometrik bir radyo teleskopudur.

CHIME, Dünya dönerken gökyüzünü sürekli olarak izler ve Evren'in en erken evrelerinde hidrojen tarafından yayılan radyo dalgalarını tespit eder. Teleskop ayrıca hızlı radyo patlamalarına karşı da hassastır ve gökyüzünü gözlemlemeye başladığından beri, gökyüzünün çeşitli yerlerinden yayılan yüzlerce hızlı radyo patlaması tespit etmiştir. Şimdiye kadar görülen hızlı radyo patlamalarının büyük çoğunluğu bir kez yanıp sönmüştür ve kaybolmadan önce son derece parlak radyo dalgası yaymışlardır.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Son zamanlarda gökbilimciler, düzenli bir radyo dalgası modeli yayıyor gibi görünen periyodik bir hızlı radyo patlamasının ilk gözlemini yaptılar.[1] Bu sinyali her 16 günde bir tekrarlanan dört günlük düzensiz patlamalar oluşturuyordu. Gerçek radyo patlamalarının sinyalleri rastgele olmasına rağmen, bu 16 günlük döngü periyodik bir aktivite modeli gösterdi. 21 Aralık 2019'da Michilli, CHIME'den gelen verileri tararken potansiyel bir FRB sinyali fark etti. Bunun hakkında Michilli şöyle diyor:

Bu gerçekten olağan dışıydı. 3 saniye sürmesinin yanı sıra, saniyenin her kesrini bir kalp atışı gibi yayan son derece hassas periyodik tepe noktalarına sahipti. Sinyalin kendisi bu noktada ilk kez periyodikti.
Magnetar
Magnetar
Wikimedia

Parlak Patlamalar!

Michilli ve meslektaşları, FRB 20191221A'dan gelen radyo patlamaları modeli ile kendi galaksimizdeki radyo pulsarları ve magnetarlardan gelenler arasında paralellikler keşfettiler.

Magnetarlar, güçlü manyetik alanları nedeniyle benzer bir emisyon üretirken, radyo pulsarları, yıldız dönerken titreşiyormuş gibi görünen radyo dalgaları yayarlar. Michilli, parlak patlamaların uzaktaki bir radyo pulsarından veya normalde döndükçe daha az parlak olan magnetardan kaynaklanmış olabileceğini, ancak bilinmeyen bir nedenden dolayı CHIME'nin yakalayabilecek kadar şanslı olduğu üç saniyelik pencerede bir dizi parlak patlama yaydığını öne sürüyor. Şöyle diyor:

CHIME, çeşitli özelliklere sahip çok sayıda hızlı radyo patlaması tespit etti. Bazıları son derece çalkantılı bulutlardayken, bazıları da temiz ortamlarda gibi görünüyor. Bu yeni sinyalin özelliklerinden, bu kaynağı çevreleyen plazma bulutunun çok çalkantılı olması gerektiği sonucunu çıkarabiliriz.

Periyodik FRB 20191221A, gökbilimcilerin genel olarak nötron yıldızlarını ve kaynağını daha iyi anlamalarına yardımcı olabilecek ek patlamalar üretebilir. Michilli, sözlerini şöyle bitiriyor:

Bu keşif, bu kadar güçlü bir sinyali neyin üretmiş olabileceği ve kozmosu anlamak için bunu nasıl kullanabileceğimiz sorularını gündeme getiriyor. Gelecekteki teleskoplar tarafından her ay binlerce hızlı radyo patlaması bulunduğunda, bu periyodik sinyallerden daha fazlasını bulabiliriz.
Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
55
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

Feragatname: Evrim Ağacı, doğrudan üniversiteler, akademik dergiler veya resmi bilim kurumları tarafından yayınlanan bu basın açıklamalarını temel editöryal düzenlemeden geçirmektedir; ancak açıklamaların isabetliliğinden sorumlu değildir. Basın açıklaması konusundaki sorularınızı aşağıdaki medya irtibat kişisine yöneltebilirsiniz.

Medya İrtibat

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 24
  • Umut Verici! 12
  • Merak Uyandırıcı! 9
  • Muhteşem! 8
  • Bilim Budur! 7
  • İnanılmaz 4
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 13/04/2024 21:15:17 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/12119

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Yavru
Tardigrad
Olumsuz
Yeşil
Yüz
Tarih
Hızlı
Devir
Koronavirüs
Ekonomi
Gözlem
Vegan
Antik
Öğrenme Alanı
Yatay Gen Transferi
Genom
Jinekoloji
Süt
Tehlike
Fotosentez
Abiyogenez
Kuyruk
Sağlık Personeli
Odontoloji
Neandertal
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
S. Küçükkıvanç, et al. Milyarlarca Işık Yılı Uzaklıkta, Bir Kalp Gibi Atan Radyo Sinyali Bulundu!. (17 Temmuz 2022). Alındığı Tarih: 13 Nisan 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/12119
Küçükkıvanç, S., Bakırcı, Ç. M. (2022, July 17). Milyarlarca Işık Yılı Uzaklıkta, Bir Kalp Gibi Atan Radyo Sinyali Bulundu!. Evrim Ağacı. Retrieved April 13, 2024. from https://evrimagaci.org/s/12119
S. Küçükkıvanç, et al. “Milyarlarca Işık Yılı Uzaklıkta, Bir Kalp Gibi Atan Radyo Sinyali Bulundu!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 17 Jul. 2022, https://evrimagaci.org/s/12119.
Küçükkıvanç, Sena. Bakırcı, Çağrı Mert. “Milyarlarca Işık Yılı Uzaklıkta, Bir Kalp Gibi Atan Radyo Sinyali Bulundu!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, July 17, 2022. https://evrimagaci.org/s/12119.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close