Mikropların Çeşitliliği Uçsuz Bucaksız ve Antik!

Mikropların Çeşitliliği Uçsuz Bucaksız ve Antik!
Yazar Kerry Grens Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
3 dakika
1,089 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 7 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Prochlorococcus siyanobakterisi iş, yaşamı desteklemeye geldiğinde muhtemelen dünyadaki en önemli organizmalardan birisi. Okyanus yüzeyine yakın seviyelerde süzülen bu mikroplar –bunların trilyon kere trilyonlarcası– dünyadaki oksijenin yarısını üretiyor.

Çok bolca bulunmaları göz önünde bulundurulunca 24 Nisan 2014’te Science dergisinde yayımlanan ve bu mikropların müthiş genomik çeşitliliğini gösteren sonuçlar çok da şaşırtıcı değil. Aynı zamanda çalışma, milyonlarca yıl önce ortaya çıkmış olabilecek genomik nesilleri ya da “omurgaları” da meydana çıkardı. Çalışmada yer almayan ve Oregon Eyalet Üniversitesinde bacterioplankton çalışmaları yapan Steve Giovannoni hâkim bir varsayıma karşın şöyle söylüyor:

Mikropların sonsuz çeşitli olduğuna bazılarımız inanmadı. Bu çok yüksek çeşitlilik belli kalıplara yönlendirilmişti ve bu kalıpların neye benzediğini görmeye başlıyoruz.

MIT’den bir mikrop ekologu olan Sallie Chisholm, yıllardır Prochlorococcus üzerinde çalışıyor. Mikrop üzerinde daha önce yapılan genomik çalışmalar, bireylerin birbirinden büyük ölçüde farklı olduklarını ortaya koydu. Dikkate değer şekilde; mevcut çalışmasındaki Prochlorococcus soyu içerisindeki –yüksek ışık adaptasyonlu Prochlorococcus olarak da adlandırılan– bireyler her bir genomdaki 2.000 genden sadece yaklaşık 1.450 “temel” geni paylaşıyor. Geri kalanlar değişken (karşılaştırma yapmak için; insanlar genlerinin yüzde 95’ini şempanzeler ile paylaşıyor). 

Prochlorococcus çeşitliliğinin daha derinlerine dalmak için, Chisholm’un grubu Atlantik Okyanusundan Bermuda’nın güneydoğusundan yılda üç kez –Kasım, Şubat ve Nisan’da– örnekler topladı. Araştırmacılar 96 bireysel bakteriyi tek hücre dizilimine maruz bıraktı ki bu da yaklaşık her bir genomun yüzde 70’inin kapsadı. Beklendiği üzere, grup, genomun hiper-değişken olduğu bilinen bölgelerinde yüksek çeşitlilik buldu. Chisholm, The Scientist dergisine şöyle söyledi:

Reklamı Kapat

Burada şaşırtıcı olan merkezi genomdaki çeşitlilik ve farklı alellere sahip olmalarıydı.

Chisholm‘un ekibi, her biri farklı daha değişken ya da “esnek” gen yığınları ile ilişkili, belirli merkezi gen alelleri setine sahip alt popülasyonlar belirledi. Merkezi aleller ve bunların ilişkili esnek genleri birlikte genomik omurga olarak adlandırılan yapıyı temsil ediyor. Yazarlar raporlarına şöyle yazdı:

Temel aleller ve esnek gen içeriği arasındaki bu kovaryasyon (bağlı değişim) ve bunun ince ölçek çözünürlüğü vahşi Prochlorococcus popülasyonları içerisinde yeni bir mikro çeşitlilik boyutunu temsil ediyor.

Temel genler içerisinde böyle bir çeşitlilik, Prochlorococcus soylarının belki de milyonlarca yıl önce ortaya çıktığını akla getiriyor. Araştırmada yer almayan ve Elche, İspanya’daki Miguel Hernandez Üniversitesinde mikrop genomları üzerine çalışmalar yapan Francisco Rodriguez-Valera şunları söylüyor:

İnsanlar genellikle, bu çeşitliliğin sürekli olarak üretildiği için mevcut olduğunu düşünüyor. Tek nükleotitli bu polimorfizmlerin temel genlerde ortaya çıkması için zamana ihtiyaçları var.

Chisholm’un grubu, omurga alt popülasyonlarının bolluğunun yılın belli zamanlarına göre değiştiğini buldu. Chisholm’un laboratuvarında bir doktora sonrası araştırmacı olarak çalışmayı yürüten ve çalışmanın baş yazarı olan Nadav Kashtan, çalışma sonuçlarının “alt popülasyonlarının her birinin ekolojik olarak birbirinden farklı” olduğunu da desteklediğini söyledi. Kashtan ise şöyle söylüyor:

Bulgular ayrıca, Prochlorococcus popülasyonlarının spesifik koşullara göre alt popülasyonların göreli bolluğunu ayarlayarak, onlarca nesil zamanı içerisinde ortaya çıkan çevresel koşullardaki mevsimsel değişikliklere nasıl tepki verdiklerini de ortaya koyuyor.

California Üniversitesi, San Francisco’daki Gladstone Enstitüsü’nde evrimsel genom uzmanı olarak çalışan Katherine Pollard çalışmanın “bu kadar çok veri elde etmesinin etkileyici bir teknik başarı” olduğunu söyledi. Ancak yine de Rodriguez-Valera, dizilimlerin tam genomları içermediğini belirtti ve ekledi:

Bulmacanın parçalarını elde ediyorsunuz ancak tüm bulmacayı değil.

Chisholm’un grubu şimdi dünyanın farklı yerlerinden gelen Prochlorococcus örneklerini karşılaştırmak için çalışıyor. 

Teşekkür: Bu yazıyı çeviren Yalçın Baysan'a teşekkür ederiz.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Umut Verici! 1
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: The Scientist | Arşiv Bağlantısı
  • N. Kashtan, et al. (2014). Single-Cell Genomics Reveals Hundreds Of Coexisting Subpopulations In Wild Prochlorococcus. Science, sf: 416-420. | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 25/07/2021 11:45:59 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2330

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Süpernova
Teori
Devir
Beyin
Savunma
Elektrokimya
Uçuş
Cinsiyet Araştırmaları
Biyocoğrafya
Sars-Cov-2 (Covid19 Koronavirüs Salgını)
Uzay Görevleri
Metal
Eşeyli Üreme
Müzik
Viral Enfeksiyon
Yas
Fosil
Modern
Maske Takmak
Yumurta
Biyoloji
Doğa Yasaları
Avcı
Oksijen
Besin Değeri
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın