Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Microraptor'un Uçuşu

Microraptor'un Uçuşu
Reklamı Kapat

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Ekim 2013 ayı içerisinde hepsi Southampton Üniversitesinden olan Darren Naish, Gareth Dyke, Roeland de Kat, Colin Palmer, Jacques van der Kindere ve Bharathram Ganapathisubramani isimli araştırmacıların oluşturduğu bir ekip Nature Communications dergisinde Microraptor cinsi fosil türün aerodinamik performansına yönelik bir makale yayımladılar. Microraptor, küçük, uzun kanatlı, etçil ve iki ayak üzerinde duran (dromaesaurid) bir teropod türü dinozordur (veya geçiş özelliği gösterdiğinden "dino-kuş") ve Çin bölgesinde, Aşağı Kretase döneminde yaşamıştır. Bu yazımızda, bu araştırmanın neden diğerlerinden farklı olduğuna ve ne sonuca varıldığına değineceğiz.

Microraptor ilk olarak Çin'in Liaoning Bölgesi'ndeki meşhur Yixian Oluşumu içerisinde, 2000 senesinde tanımlanmıştır. 4 kanadı olması sebebiyle çok meşhurdur: tıpkı kuşlarda olduğu gibi, ön uzuvları üzerinde uzun tüyler vardır ancak kuşlardan farklı olarak, arka uzuvlarında da eşit miktarda tüy bulunur. Türün geri kalan vücudu da kalınca bir tüy tabakasıyla kaplıdır ve kuyruğunun arkasında bir pervane benzeri bir tüy oluşumu bulunmaktadır.

Microraptor ilk olarak birkaç parçasının paramparça olmuş tek parça kemiğinden tanımlanmıştı. Ancak birçok farklı kemik, diş ve tüy kalıntısının bulunmasıyla daha net tanımlanabilir olmasından beridir oldukça yaygın olarak bilinmektedir. Bugüne kadar cinse ait 3 tür tanımlanmıştır: Microraptor zhaoianus, M. gui ve M. hanqingi. Ancak bu üçünün aslında aynı tür olduğu da tartışılmaktadır. Hatta keşfedilen bir dördüncü fosil, Microraptor'un en yakın akrabalarından biri olarak, ayrı bir cins olan Cryptovolans pauli olarak tanımlanmış, ancak bazı araştırmacılar tarafından bunun Microraptor zhaoianus ile aynı tür olduğu iddia edilmiştir.

Microraptor'u İnşa Etmek: İhtilaflar ve Anlaşmalar

Science dergisinde yayımlanan bu araştırmada ne yapılmıştır? Colin Palmer tarafından Microraptor'un gerçeğine yakın bir modeli hassas bir şekilde inşa edilmiştir, ördekler ve güvercinlerden alınan tüylerle donatılmıştır ve anatomik olarak doğru pozisyonlara, doğru yönlerde yerleştirilmiştir. Uçamayan maniraptorların gerçekte neye benzediğiyle ilgilenenler için, bu araştırmadaki modelin kafası, boynu ve vücudundaki tüylerin yapısının, Mezozoik Dönem kuşlarının genel rekonstrüksiyonlarının aksine, modern kuşlarınkine benzer bir aerodinamik yapıda olduğunu öğrenmek söyleyebiliriz. Bu durum, araştırmacıların tüm kuşlardaki tüylenme konusuna tam kapsamıyla yaklaşmalarından kaynaklanmaktadır.

Daha önceki rekonstrüksiyonlarda tüy bağlantılarında hatalar yapılmıştır: Microraptor'un arka ve ön uzuv tüylerinde asimetrik kanatçıklar bulunur ve bu sayede, hava akışına göre bunlar yön alabilirler. Ancak önceden yapılan bazı rekonstrüksiyonlarda arka bacak tüyleri hava akışına dik olarak yerleştirilmiştir ve bu çok büyük ihtimalle tamamen hatalıdır.

Tüy ve arka uzuv anatomisine göre Microraptor bacaklarını dikey veya karşıt dikey olarak tutmaktaydı, böylece hava akışına ilk değen yüzeyler, sagital düzleme dik durabilmekteydi. Bu durum, tüylerin ne kadar hareketli olduğu sorusunu akla getirmektedir: bu konumda tüyler sabitler miydi, yoksa bu tüyleri hareket ettirebilen kaslar ve bağlar mı vardı? Bunu henüz bilmiyoruz; bunların günümüz tavukları ve güvercinlerinde bulunduğu biliniyor. Aslında, bu tüylerle ilgili bildiklerimiz henüz bebeklik dönemindedir: henüz bu tüylerle ilgili isimlendirmelerimiz bile bulunmamaktadır, ayrıca bu yapıların evrimindeki genetik etmenlerle ilgili bilinmeyen birçok nokta vardır. Bu konuda araştırmalar halen sürmektedir.

Eğer ki Microraptor'daki arka uzuv tüyleri dik konumda kalıyorlarsa (ki en uzun tüylerinin metatarsal bölgede olduğunu belirtmek isteriz), bu durumda 2007 senesinde Chatterjee ve Templin tarafından ileri sürülen çift-düzlemli tipte olması gerektiği söylenebilir; her ne kadar türün tüyleri onların önerdiği kadar birbirine basık olmasa da... Ancak yine de bu araştırmada, bu ikili tarafından önerilen konfigürasyon tüm detaylarıyla denenmiş ve test edilmiştir. Makalede de anlatıldığı gibi, Chatterjee ve Templin'in yöntemleri yeniden uygulanamadığından ve o makalede bu çift-düzlemli duruşun nasıl kaldırma kuvveti yarattığı açıkça belirtilmediğinden, denemeler başarısız olmuştur.

Microraptor'un aerodinamik performansı ile ilgili bir tartışma, onun arka uzuv duruşuyla ilgilidir. Cinsin uçuş becerisini tartışan ilk makalelerde bu kanatların tamamen açılabildiği ve bu konumda kalabildiği savunulmaktadır. 2010 yılındaki bir diğer makalede de bu durum savunulmaktadır. Teropod femurunun ve kalça bağlantısının genellikle arka bacağın vücut düzleminden o kadar açılmasına izin vermemesi, bunun neredeyse kesin olarak yanlış olduğunu göstermektedir.

Ancak microraptin dromaeosauridlerin diğer teropodlara göre daha yuvarlak bir femoral kafası olması ve dolayısıyla arka bacaklarını daha fazla açabiliyor olmaları da bu canlı grubu için bir gerçektir. Eklemlerinin yöneliminin kesin olarak belirlenmesinin bir yolu olmasa da, bu araştırmadaki modelin femur kemikleri fosiller ile uyumlu olacak miktarda açılabilmektedir. Bu modelde bacakların tamamen açılabileceği fikri savunulmamaktadır.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Rüzgar Tüneli

Model, Southampton Üniversitesinde bulunan rüzgar tünellerinden birinde denenmiştir ve birçok farklı simülasyon uygulanmıştır. Arka uzuvların konumuyla ilgili ihtilafla ilgili olarak modelin bacak açıklığı test edilmiştir ve bacakların tamamen aşağıya baktığı ve bacakların hiç var olmadığı durumlar incelenmiştir. Aerodinamik performans, bacakların tamamen aşağıya baktığı durumda en yüksektir. Bu sonuç, araştırmacıların beklentilerini doğrulamaktadır. Canlıda kuyruk kaldırma kuvveti yaratıcı bir etkiye sahiptir. Bu durum Microraptor'un net bir şekilde "beş kanatlı" uçucu olarak tanımlanmasını mümkün kılmaktadır, sadece dört kanadı yoktur.

Microraptor, çok açık bir şekilde asla verimli bir uçucu değildir! Tüm simülasyonlarda aşırı miktarda hava sürtünmesine maruz kalmıştır ve aerodinamik olarak dengesizdir. Hızlı hareket ettiği zamanlarda en yüksek verime ulaşabilmiştir. Tüy ve kanat konfigürasyonundan bağımsız olarak süzülebildiği gösterilmiştir. Hatta Microraptor'un verimli bir şekilde süzülebilmesi için daha düz bir kanat yüzeyine ihtiyacı vardır: tüy asimetrisi, anatomisi ve konfigürasyonu sonucu pek fazla değiştirmemektedir. Bu da, teropodlarda kanatların aerodinamik amaçlarla evrimleşmediği fikrini desteklemektedir.

Bütünleşik Microraptor

Tüm bunlar Microraptor'un ekoloji, biyoloji ve davranışı hakkında bize ne söylemektedir? Mezozoik Dönem'deki birçok diğer uzun tüylü paravian tür gibi, Microraptor da bir gizemdir. Her şey bir yana, normalde karasallık ile ilişkilendirilen "tipik" bir kuş olmayan teropod iskeletine sahip olmasına rağmen, aerodinamik fonksiyonu olan kanatçıkları da bulunmaktadır. Microraptor ortalama bir süzülücüdür, müthiş değildir. Bu durum, cinsin süzülmeyi sadece ihtiyacı olduğunda kullandığını ve aslen bunun için özelleşmediğini göstermektedir. Bir diğer deyişle, uçmak Microraptor'un uzmanlığı değildir. Bunu sadece ağaçtan ağaca geçmek için kullanmaktadır.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 05/08/2020 20:14:33 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1688

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Agora
Okyanus
Diş Hekimi
Canlı Cansız
Bebek
Ses Kaydı
Halk Sağlığı
Zehir
Çiftleşme
Matematik
Evrim
Editör Seçkisi
Grip
Obstetrik
Evrim Kuramı
Deney
Maske Takmak
Kozmoloji
Olasılık
Radyasyon
Adaptasyon
Kemik
Skeptisizm
Ay Ve Dünya
Güve
Türlerin Kökeni
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Uydurma gerçekler bilim için fazlasıyla zararlıdır; çünkü uzun süre varlıklarını korurlar. Az kanıtla desteklenen uydurma görüşlerse pek zararlı değildir, çünkü onları çürütmekten herkes keyif duyar.”
Charles Darwin
Geri Bildirim Gönder