Tüm Reklamları Kapat

Kutup Işıkları Dünya’nınkinden 1 Milyon Kat Daha Parlak Olan ''Cüce'': LSR J1835+3259

1dk
Kutup Işıkları Dünya’nınkinden 1 Milyon Kat Daha Parlak Olan ''Cüce'': LSR J1835+3259
Tüm Reklamları Kapat

Bu Makalede Neler Öğreneceksin?

Bu bölümü yapay zekâ hazırlar.
  • Auroralar, Güneş'ten gelen yüklü parçacıkların gezegenlerin manyetosfer tabakasıyla etkileşimi sonucu oluşan parlak ışık huzmeleridir.
  • LSR J1835+3259 adlı kahverengi cücede, Jüpiter’den 200 kat daha güçlü manyetik alan nedeniyle, şimdiye kadar tespit edilen en parlak auroralar gözlemlenmiştir.
  • Bu kahverengi cücenin auroralarının oluşumu, yıldız arkadaşı olmaması nedeniyle uydu kaynaklı akımlar veya yıldızlararası toz ve plazma etkileşimleriyle açıklanmaya çalışılmaktadır.

Aurora (kutup ışıkları), gezegenin güney veya kuzey kısmında, gökyüzünde görülen parlak ışık huzmeleridir. Bu ışık huzmeleri, Güneş’ten salınan yüklü parçacıkların atmosferin manyetosfer (mıknatısküre) adı verilen tabakasına takılması ile oluşur. İyonize olmuş atomlar ile yüklü elektronlar birleşerek, gezegene muazzam bir ışık hediyesi verir. 

Fakat bu ışık huzmeleri sadece bizim Güneş Sistemi’mizdeki gök cisimlerinde oluşuyor olamaz. Astronomlar, 18,5 ışık yılı uzakta, LSR J1835+3259 adında bir gök cisminde bu ışık huzmelerini tespit etti. Bu gezegen Jüpiter’in birkaç katı büyüklüğünde! Astronomların deyimiyle gezegen olmak için çok büyük; yıldız olmak içinse çok küçük... Bazen ‘’başarısız yıldız’’ olarak anılsa da şu an, M8,5 sınıfı bir kahverengi cüce olarak anılıyor. Başarısız yıldız denmesinin sebebi gezegen için fazlaca büyük olmaları; ancak merkezinde atomları birleştirip nükleer füzyon başlatacak kadar büyük olmamasından kaynaklanlanıyor. Bu yüzden bu bahtsız lakapla kozmik hayatına devam etmek zorunda.

2001’de araştırmacılar beklenmedik bir şekilde kahverengi cücelerin radyo dalgası yaydığı tespit etti. Çünkü Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü’nde astronom ve bu çalışmada baş yazar olan Gregg Hallinan şöyle söylüyor:

Tüm Reklamları Kapat
Genelde radyo dalgalarını, kahverengi cüce gibi soğuk objelerde değil gerçekten aktif olan yıldızlarda gözlemliyoruz.

2008’de Hallinan ve iş arkadaşları, LSR J1835+3259’un belli aralıklarla radyo dalgası yaydığını tespit etmişti. Çünkü Hallinan ve iş arkadaşlarının düşüncelerine göre gezegenlerden belli aralıklarla yayılan radyo dalgaları, aurora’lardan kaynaklanıyor. Dolayısıyla kahverengi cücelerde de aurora olmalıydı.

Normalde aurora renkleri, atmosferin bileşenlerinden kaynaklanır. Dünya’da oksijen ve nitrojen yüzünden mavi ve yeşildir. Hidrojen zengini Jupiter ve Satürn’de ise çoğunlukla kırmızı olması ile birlikte ultraviyole ve kızılötesi dalga boyuna da sahiptir.

Jüpiter’in güçlü manyetik alanı ve yoğunluğu yüzünden şimdiye kadar tespit edilen en parlak aurora madalyasının sahibi Jupiter idi. Fakat 10,000 hatta 100,000 kat farkla en parlak aurora ünvanı artık LSR J1835+3259’un. Çünkü Hallinan’a göre bu kahverengi cücenin manyetik alanı Jüpiter’inkinden yaklaşık 200 kat daha güçlü.

Geriye kalan tek gizem, bu ışık huzmelerinin nasıl oluştuğu. Çünkü Dünya’da, Güneş’ten salınan parçacıkların atmosfer ile etkileşimi sayesinde oluşuyor; ancak bu kahverengi cücenin bir yıldız arkadaşı yok. 

Bir olasılığa göre, gezegenin yakınında bulunan dünya-büyüklüğüne bir uydu ile kahverengi cücenin atmosferinde akım oluşturmasıdır. Çünkü Jüpiter’in aurora’ları yörüngesinde dolanan aktif bir volkanik gök cismi olan Io’nun akımları sayesinde mümkün olabiliyor. 

Son olarak bir diğer olasılık ise, gezegenin yakınında bulunan yıldızlararası toz ve gaz bulutları ya da kahverengi cücenin kendi ürettiği plazma sebebi ile yüklü parçacıkların atmosferle etkileşime girmesinden kaynaklı olabilir.

Rastgele Yazıya Git
21
Alt Başlıklar
MAKALE SONRASI

Bu makale üzerine konuşmaya devam et

Topluluk sohbetine katıl, yorum bırak veya ayrıntılı bir soru sor.

Bilimsel bir hata mı gördün?
Bu Makale Sana Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler!
    Tebrikler!
    4
  • Mmm... Çok sapyoseksüel!
    Mmm... Çok sapyoseksüel!
    2
  • Muhteşem!
    Muhteşem!
    1
  • Güldürdü
    Güldürdü
    1
  • Bilim Budur!
    Bilim Budur!
    0
  • İnanılmaz
    İnanılmaz
    0
  • Umut Verici!
    Umut Verici!
    0
  • Merak Uyandırıcı!
    Merak Uyandırıcı!
    0
  • Üzücü!
    Üzücü!
    0
  • Grrr... *@$#
    Grrr... *@$#
    0
  • İğrenç!
    İğrenç!
    0
  • Korkutucu!
    Korkutucu!
    0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Space | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misin?

Şu iki siteden biriyle hemen destek olabilirsin:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracıyla 02.11.2026 06:54:26 tarihinde oluşturuldu. Evrim Ağacı'ndaki içerikleri birden fazla editör sürekli gözden geçiriyor, güncelliyor ve geliştiriyor. Bu çıktıdan sonraki güncellemeleri görmek ve içeriğin en güncel hâlini okumak için şu adrese git: evrimagaci.org/s/3809

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı sürece izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş hâlleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.

Keşfetmeye Devam Et