Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Kutup Işıkları Dünya’nınkinden 1 Milyon Kat Daha Parlak Olan ''Cüce'': LSR J1835+3259

Kutup Işıkları Dünya’nınkinden 1 Milyon Kat Daha Parlak Olan ''Cüce'': LSR J1835+3259 RTVE
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu türev bir içeriktir. Yani bu yazının omurgası, Space isimli kaynaktan çevrilerek dilimize uyarlanmıştır; ancak "çeviri" içeriklerimizden farklı olarak, bu içerikte orijinal metin birebir korunmamıştır. Anlatım ve konu akışı gibi detaylar Evrim Ağacı yazar(lar)ı ve/veya editörler tarafından güncellenmiş, değiştirilmiş ve/veya geliştirilmiştir. Yazar, kaynaktan alınan metin omurgası üzerine kendi örneklerini, bilgilerini, detaylarını eklemiş; içeriği ve anlatımı zenginleştirmiş ve/veya çeşitlendirmiş olabilir. Bu ek kısımlarla ilgili kaynaklar da, yazının sonunda gösterilmiştir. Metnin omurgasını oluşturan kaynağı, orijinal dilinde okumak için lütfen yukarıdaki bağlantıya tıklayınız. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Aurora (kutup ışıkları), gezegenin güney veya kuzey kısmında, gökyüzünde görülen parlak ışık huzmeleridir. Bu ışık huzmeleri, Güneş’ten salınan yüklü parçacıkların atmosferin manyetosfer (mıknatısküre) adı verilen tabakasına takılması ile oluşur. İyonize olmuş atomlar ile yüklü elektronlar birleşerek, gezegene muazzam bir ışık hediyesi verir. 

Fakat bu ışık huzmeleri sadece bizim Güneş Sistemi’mizdeki gök cisimlerinde oluşuyor olamaz. Astronomlar, 18,5 ışık yılı uzakta, LSR J1835+3259 adında bir gök cisminde bu ışık huzmelerini tespit etti. Bu gezegen Jüpiter’in birkaç katı büyüklüğünde! Astronomların deyimiyle gezegen olmak için çok büyük; yıldız olmak içinse çok küçük... Bazen ‘’başarısız yıldız’’ olarak anılsa da şu an, M8,5 sınıfı bir kahverengi cüce olarak anılıyor. Başarısız yıldız denmesinin sebebi gezegen için fazlaca büyük olmaları; ancak merkezinde atomları birleştirip nükleer füzyon başlatacak kadar büyük olmamasından kaynaklanlanıyor. Bu yüzden bu bahtsız lakapla kozmik hayatına devam etmek zorunda.

2001’de araştırmacılar beklenmedik bir şekilde kahverengi cücelerin radyo dalgası yaydığı tespit etti. Çünkü Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü’nde astronom ve bu çalışmada baş yazar olan Gregg Hallinan şöyle söylüyor:

Genelde radyo dalgalarını, kahverengi cüce gibi soğuk objelerde değil gerçekten aktif olan yıldızlarda gözlemliyoruz.

2008’de Hallinan ve iş arkadaşları, LSR J1835+3259’un belli aralıklarla radyo dalgası yaydığını tespit etmişti. Çünkü Hallinan ve iş arkadaşlarının düşüncelerine göre gezegenlerden belli aralıklarla yayılan radyo dalgaları, aurora’lardan kaynaklanıyor. Dolayısıyla kahverengi cücelerde de aurora olmalıydı.

Normalde aurora renkleri, atmosferin bileşenlerinden kaynaklanır. Dünya’da oksijen ve nitrojen yüzünden mavi ve yeşildir. Hidrojen zengini Jupiter ve Satürn’de ise çoğunlukla kırmızı olması ile birlikte ultraviyole ve kızılötesi dalga boyuna da sahiptir.

Jüpiter’in güçlü manyetik alanı ve yoğunluğu yüzünden şimdiye kadar tespit edilen en parlak aurora madalyasının sahibi Jupiter idi. Fakat 10,000 hatta 100,000 kat farkla en parlak aurora ünvanı artık LSR J1835+3259’un. Çünkü Hallinan’a göre bu kahverengi cücenin manyetik alanı Jüpiter’inkinden yaklaşık 200 kat daha güçlü.

Geriye kalan tek gizem, bu ışık huzmelerinin nasıl oluştuğu. Çünkü Dünya’da, Güneş’ten salınan parçacıkların atmosfer ile etkileşimi sayesinde oluşuyor; ancak bu kahverengi cücenin bir yıldız arkadaşı yok. 

Bir olasılığa göre, gezegenin yakınında bulunan dünya-büyüklüğüne bir uydu ile kahverengi cücenin atmosferinde akım oluşturmasıdır. Çünkü Jüpiter’in aurora’ları yörüngesinde dolanan aktif bir volkanik gök cismi olan Io’nun akımları sayesinde mümkün olabiliyor. 

Son olarak bir diğer olasılık ise, gezegenin yakınında bulunan yıldızlararası toz ve gaz bulutları ya da kahverengi cücenin kendi ürettiği plazma sebebi ile yüklü parçacıkların atmosferle etkileşime girmesinden kaynaklı olabilir.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 13/07/2020 09:02:09 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/3809

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Ay Görevleri
Deney
Koaservat
Kuş
Müzik
Covıd-19
Böcek
İspat
Koronavirüs
Albert Einstein
Evrim Teorisi
Dünya Sağlık Örgütü
Uzay
Sinirbilim
Canlı Cansız
Stres
Avcı
Eşey
Vaka
Süpernova
Olasılık
Müfredat
Dünya
Wuhan
Psikoloji
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Günümüzdeki hemen her biyolog evrimi bir gerçek olarak kabul etmektedir.”
Neil A. Campbell
Geri Bildirim Gönder