İstanbul Kuş Göçü Gözlemi

İstanbul Kuş Göçü Gözlemi
Pedram Türkoğlu Editör Pedram Türkoğlu
3 dakika
5,811 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Evrim Ağacı olarak İstanbul Sarıyer'de ilkbahar kuş göçünü gözlemledik. Göçün en güzel izlendiği yerlerden biri; Sarıyer'de, Koç Üniversitesi'ni geçince hemen solda bulunan kuş gözlem kulesi. Kule, yaklaşık 10 metre çapında ve 3-4 kat yüksekliğinde. Manzarası muhteşem! Dünyanın dört bir yanından gözlemciler, ilkbahar göçünü izlemek için buraya geliyor. İlkbahar göçü, kabaca Mart gibi başlayıp ile Mayıs sonuna kadar sürüyor. Ama Nisan başları en güzel zamanlarından biri diyebiliriz. Aşağıda, gözlemde çektiğimiz fotoğrafları ve kuşlarla ilgili birkaç kitap önerimizi göreceksiniz. Göç hakkında daha fazla bilgi edinmek isteyeler şu blogdaki 2015 yılı kayıtlarını inceleyebilir.

Reklamı Kapat

Göçün simgesi, tabii ki leylekler (Ciconia ciconia). Bu iki kafadar, kışı (bir ihtimal) Kenya'da geçirmişler, Cumartesi İstanbul üzerinden (bir ihtimal) Almanya'ya gidiyorlardı.

Yeşil, mavi, leylekler, köprü, kamyonlar...

Kara leylek (Ciconia nigra) şöyle bir arkadaş. Gagası, ayakları kırmızı; kendisi baya kara bir kuş. Leyleklerin akrabası. Her sene üzerimizden binlercesi geçiyor ama çoğumuz tanımıyoruz.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Şansımıza baya da atmaca (Accipiter nisus) geçti. Atmacalar hızlı ve kıvrak manevralarla uçuyor. Bu arkadaşlar genelde ağaçlık alanlarda ötücü kuşları aniden saldırarak yakalıyorlar. Bu aralar, bahçelerde ve parklarda bir serçe veya güvercin tırtıklarken görebilirsiniz.

Bu da kara çaylak (Milvus migrans). Çaylaklar bazen diğer yırtıcıların yakaladıkları avları çalıyorlar. Zamanında acemi hırsızlara, acemi çaylak sonra da sırf çaylak denmiş. İsminden de anlaşılacağı gibi "Naber çaylak?" teriminin kökeni bu kuş. Kuyruğa dikkatli bakın; çatal şeklinde. Diğer fotoğraftakilerle bir kıyaslayın.

Reklamı Kapat

Bu çilekeş yılan kartalının (Circaetus gallicus) kanadı bayağı yıpranmıştı ama bana mısın demeden yola devam ediyordu. Kolay değil her göç dönemi tek yön, yaklaşık 2000-2500 km yol yapıyor. Yılan kartalları genelde Sahra Çölü'nün hemen güneyinde kışlıyorlar. 

Eğer gözlem kulesine giderseniz, bu şahin (Buteo buteo) arkadaşlardan bol bol göreceksiniz. Varsa yanınızda bir dürbün de götürün. Yoksa sıkıntı değil, kuledekiler size ödünç verirler. Hatta tecrübeli gözlemciler teleskoplarından izlettirirler. Atıştırmalık bir şeyler ve su götürmeyi unutmayın.

Reklamı Kapat

Tüm asaleti ile küçük orman kartalı (Clanga pomarina). Bu kartal gibi, her sene yüz binlerce yırtıcı kuş İstanbul üzerinden geçiyor; büyüleyici bir deneyim. 

İki tane küçük orman kartalı (Clanga pomarina) zeybek oynuyorlar. Süzülen kuşlar, yükselen sıcak hava akımlarını kullanarak zahmetsizce yükseliyorlar. Bu akımlara "termik" deniyor. Sürüler, bir termik buldukları zaman böyle daireler çizerek yükselmeye başlıyorlar.

Sonra arada böyle daha ufak, vızır vızır uçan yırtıcılar geçecek. Mesela bu kerkenez (Falco tinnunculus) gibi.

Agora Bilim Pazarı
Hayvanlar Âleminden Uygunsuz Gerçekler

Oxford’lu bir hayvanbilimciden bekleneceği gibi, kusursuzca araştırılmış. Bir de üstüne düpedüz komik.” Richard Dawkins

2018 Kraliyet Akademisi Bilim Kitabı Ödülü Finalisti

Atomu parçalamış, Ay’ı fethetmiş, Higgs bozonunun izini bulmuş olabiliriz ama iş hayvanları anlamaya gelince önümüzde hâlâ uzun bir yol var. İster didişen bebek pandaların videosu, ister el ele tutuşmuş penguenlerin fotoğrafı; söz konusu hayvanlar olduğunda masumiyet, sadakat, ölçülülük, çalışkanlık gibi basmakalıp insani erdemleri onlara yüklemeden duramıyoruz. Kendi yarattığımız mitlere, yalan yanlış bilgilerle inanmak, bir sığının sarhoş olabileceğine, bir penguenin eşini aldatabileceğine ya da işçi karıncaların işten kaytarabileceğine ihtimal vermekten çok daha kolay. Halbuki bunlar gerçek. Hatta dahası var.

Lucy Cooke hayvan aklını olduğu gibi anlayabilmek için Kolombiyalı bir “su aygırı burucusu”ndan Çinli bir “panda çöpçatanı”na kadar hayli renkli karakterle tanışacağı bir dünya turuna çıkıyor ve bizleri hayvanların gizli −ya da bizim görmezden geldiğimiz− ve bir o kadar eğlenceli dünyasıyla tanıştırıyor. Hayvanlar Âleminden Uygunsuz Gerçekler, sadece hayvanları değil, tüm o akıldışı önyargıları ve uçuk hayal gücüyle insanı da anlatan, yanlış anlaşılmalarla dolu bir hayvanat bahçesi.

“Bir kurgu dışı kitaptan en son ne zaman bu kadar keyif aldığımı hatırlayamıyorum.” Daily Express

“Doğa tarihi kitaplarında yılın kazananı. Harika.” Mail On Sunday

“Baştan sona büyüleyici.” Bill Bryson

Bilgiler ve Uyarılar:

  1. Bu ürün sipariş alındıktan 1-3 gün içinde postalanacaktır.
  2. Lütfen sipariş vermeden önce iade ve ürün değişikliği ile ilgili bilgilendirmemizi okuyunuz.
  3. Bu kampanya, Domingo Yayınevi tarafından Evrim Ağacı okurlarına sunulan fırsatlardan birisidir.
Devamını Göster
₺35.00 ₺38.00
Hayvanlar Âleminden Uygunsuz Gerçekler

Bonus: Kuş gözleyene yunus gözlemi bedava! Arada bir denize bakmayı unutmayın; Boğaz'ın bu bölgesinde sıklıkla yunus grupları oluyor. Bizim şansımıza yaklaşık 15-20 bireylik bir afalina sürüsü denk geldi; hoplayıp zıplayıp avlanıyorlardı.

Peki Türkçe kaynak var mı? Mesela bu var: Türkiye ve Avrupa'nın Kuşları. Kitapçılarda kalmamış olabilir ama WWF Türkiye'den satın alabilirsiniz

Bizim ufaklığa göre bir şey var mı? İş Bankası Yayınları'nın "Genç Kuş Gözlemcisinin El Kitabı" var. Ben aldığımda küçük dürbün hediyesi de vardı. Güzel bir doğum günü hediyesi olabilir.

Reklamı Kapat

Bu işin esas kaynağı ise bu kara kaplı kitap. Maalesef henüz Türkçe'si yok. Bu kitabın akıllı telefon uygulaması da çok başarılı; kitaba ek olarak, kuşların sesleri de var!

Bir diğer Türkçe kaynak da Devbelgesel'in yayımladığı Türkiye ve Ortadoğu'nun Kuşları.

Orman ve Su İşleri Bakanlığı ve Doğa Koruma Millî Parklar tarafından hazırlanan ve bedava dağıtılan "İstanbul Kuşları" kitabı da çok güzel bir kaynak. Yazarlar; Ergün Bacak, Sercan Bilgin ve Vedat Beşkardeş. Maalesef bu kitaptan bulmak mümkün değil. Umarız bakanlık ve millî parklar bu yayını yeniden basar ve hatta daha da iyisi dijital olarak paylaşırlar.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 1
  • Tebrikler! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Umut Verici! 1
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 22/09/2021 13:54:13 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/5366

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Kimyasal Bağ
Tarih
Kertenkele
Nadir
Çin
Balık
Üreme
Hukuk
Yeme
Öğrenme Alanı
Hastalık Kataloğu
Kök Hücre
Makine
Bilimkurgu
Stres
Uzay Görevleri
Doğal Seçilim
Virüsler
Kuantum
Bilgi Felsefesi
Genetik Müdahale
Kas
Elementler
Madde
Balıkçılık
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın