Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

İnsanlar Onları Avladıkça Avustralya Kertenkeleleri Çoğalıyor!

İnsanlar Onları Avladıkça Avustralya Kertenkeleleri Çoğalıyor!
3 dakika
1,828
Tüm Reklamları Kapat

Avlanmalarında kolaylık sağlaması için, Martu halkı çayır parçalarını yakar. Buraların yeniden yetişmesi, çok daha geniş bir çeşitlilikte yabani hayata ev sahipliği yapar, böylece daha tutarlı popülasyonlar oluşur.

Avcılar, çoğunlukla yabani hayat için zararlı olarak düşünülürler, fakat bilim insanları geçenlerde, sürüngenlerin yaşadığı bölgenin iyileşmesini sağlayan Avustralyalı Aborijin avcıların bazı kertenkele popülasyonlarını aslında canlandırdıklarını buldular.

Tüm Reklamları Kapat

Bilim insanları, geçen yüzyılda çoğu yerel canlı türünün azaldığı veya yok olduğu Avustralya Batı Çölü’nde araştırmalar yaptılar. Fakat çelişkili bir biçimde, dev kum kertenkelelerinin (Varanus gouldii) -yaklaşık 0,45 kg (1 lb) ağırlığında ve kendisinden daha küçük kertenkele, böcek ve örümceklerle beslenen sürüngenler- sayısı, Aborijin avcılığının yaygın olduğu yerlerde daha fazladır.

Araştırmacılar, batı Avustralya’daki Küçük Kumluk Çölü’nde yaşayan Aborijin grubu Martuları inceleme altına aldılar. Martular, -dev kum kertenkelesi ve diğer sürüngenlerle küçük memeliler gibi- av hayvanlarının izlerini takip ederek onları bulup deliklerinden çıkartmayı kolaylaştırmak için daha bakir yeşillik bölgeleri açmak üzere yakarlar.

Tüm Reklamları Kapat

Martuların yemek aramaya harcadığı zamanın yarısından çoğu, dev kum kertenkelesi avlamaya yöneliktir. Araştırmacılar, 10 yıl kadar bir süre içinde Martu halkının yaptığı yaklaşık 350 arama yolculuğunu izlediler. Kaliforniya’daki Stanford Üniversitesi’nde çevrebilimsel insanbilimci (ekolojik antropolog) ve aynı zamanda bu çalışmanın yazarı Doug Bird şunları söylüyor:

Büyük, çok büyük bir çöl ve çok haşin bir ortam, dünyanın en zehirli bir grup yılanıyla karşılaşabileceğiniz bir yer – fakat Martularla, rahatça gezilebilir. Ne yaptığınızı bilmiyorsanız ve çölde gerçekten kendini idare etmeyi bilen kişilerle değilseniz çok, çok tehlikeli bir yer olabilir – fakat aynı zamanda inanılmaz güzellikte.

Bilim insanları, Martuların yaktıkları ateşlerin en sonunda yeniden yetişmeye uygun küçük bölgeler oluşturduğunu, böylece de doğal görüntünün çeşitliliğinin arttığını buldular. Daha çeşitli doğal görüntü de, dolayısıyla, daha geniş çeşitlilikte yabani hayata ev sahipliği yapabiliyordu, böylece daha fazla biyoçeşitlilik ve daha tutarlı popülasyonlar oluşuyordu. Bird Livescience’a şöyle dedi:

Bu, mantığa aykırı bir sonuç: Martular ne kadar çok avlanırsa, avlanacak o kadar çok av oluyor. Ekosistemlerde insanın rolü hakkındaki birçok alışılmış düşünce şekline aykırı.

Martuların yoğun olarak avlandığı yerlerde, az avlandıkları yerlere göre neredeyse iki katı kadar daha çok kertenkele yaşam bölgesi vardı. Avcıların olmadığı yerlerde, yıldırımın tetiklediği yangınlar, Martuların yaktığı nispeten küçük bölgelere kıyasla geniş alanlara yayılır. Bu durum, doğal görüntünün daha az parçalı olmasına ve dev kum kertenkelelerinin daha az görülmesine neden olur.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Araştırmacılar, Aborijin avcıların Avustralya’nın çoğu yerini kaplayan çorak çöl çayırlarında en az 36.000 yıldır yaşadığına dikkat çektiler, yani avcılar bin yıldır o çöllerde ekosistemin anahtar parçası olmuştur. Araştırmacılar, 20. yüzyılın ortalarında Aborijinlerin yangına dayalı avcılığının kayboluşuyla birlikte 10-20 kadar yerel çöl canlısı türünün yok olduğunu ve 40’tan daha fazlasının ise sayılarının çok hızlı bir şekilde düştüğünü belirttiler.

Martular doğal görüntüyü idare veya kontrol etmediklerinde, aksine temelde bu ekosistemlerin bir parçası olduklarında ısrarcılar. Sağlıklı ekosistemleri sürdürmede oynadıkları rol ve ekosistemlerin de bu ücra toplulukları destekleme yolları söz konusu olduğunda söz konusu ücra bölgeye özgü toplulukların önemini anlamamız gerekiyor. Bu, aslında Avustralya’’da uygulanan ekonomi ve eğitim politikalarında yer almayan bir durum, bu politikalarda yemek arama gibi şeyler genellikle hayatını kazanmanın ayıplı bir yolu gibi görülür, dolayısıyla ücra yerlerde yaşayan Aborijinler üretken olmayan işsizler olarak belirlenirler. Martuların yaptığı işin, Avustralya Batı Çölü’ndeki geniş doğal görüntü arazısının sağlığını destekleme biçiminde şahane bir halk hizmeti olduğu sonunda anlaşıldı.

Bilim insanları bulgularını Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences dergisinin 23 Ekim 2013 sayısında çevrimiçi olarak ayrıntılı bir şekilde anlatıyorlar.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
1
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 23/02/2024 10:44:38 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1690

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Kategoriler ve Etiketler
Tümünü Göster
Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Dışkı
Astrofotoğrafçılık
Konuşma
Bebek
Köpekgil
Diş
Gerçek
Sars-Cov-2
Şüphecilik
Antik
Mühendislik
Elektrokimya
Rna
Dişler
Nanoteknoloji
Kanıt
Botanik
Kütleçekimi
Entomoloji
Bilim Felsefesi
Hastalık Yayılımı
Kurbağa
Küresel Isınma
Balık Çeşitliliği
Yangın
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Çernobil'den Sonraki En Büyük Felaket Kapımızda!
Çernobil'den Sonraki En Büyük Felaket Kapımızda!
Kızıl Cin: Türkiye'ye Düşen Nadir Yıldırım!
Kızıl Cin: Türkiye'ye Düşen Nadir Yıldırım!
Plasebo: Sadece İnanarak Hastalıklardan Kurtulabilir miyiz?
Plasebo: Sadece İnanarak Hastalıklardan Kurtulabilir miyiz?
Özgür İrade: Aldığımız Kararlarda *Gerçekten* Özgür müyüz?
Özgür İrade: Aldığımız Kararlarda *Gerçekten* Özgür müyüz?
Arabada/Gemide Neden Mideniz Bulanıyor (Araç Tutuyor)?
Arabada/Gemide Neden Mideniz Bulanıyor (Araç Tutuyor)?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
. C. Q. Choi, et al. İnsanlar Onları Avladıkça Avustralya Kertenkeleleri Çoğalıyor!. (24 Kasım 2013). Alındığı Tarih: 23 Şubat 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/1690
Choi, . C. Q., Ölez, Ş., Bakırcı, Ç. M. (2013, November 24). İnsanlar Onları Avladıkça Avustralya Kertenkeleleri Çoğalıyor!. Evrim Ağacı. Retrieved February 23, 2024. from https://evrimagaci.org/s/1690
. C. Q. Choi, et al. “İnsanlar Onları Avladıkça Avustralya Kertenkeleleri Çoğalıyor!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Şule Ölez, Evrim Ağacı, 24 Nov. 2013, https://evrimagaci.org/s/1690.
Choi, Charles Q.. Ölez, Şule. Bakırcı, Çağrı Mert. “İnsanlar Onları Avladıkça Avustralya Kertenkeleleri Çoğalıyor!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Şule Ölez. Evrim Ağacı, November 24, 2013. https://evrimagaci.org/s/1690.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close