Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

İlk Denisovan Portresi!

Bilim insanlarının soyları tükenmiş insan grubu olan Denisovanların DNA'sı üzerindeki analizleri, ilk defa dış görünüşleri hakkında fikir sundu.

İlk Denisovan Portresi! Maayan Harel
Bir sanatçının, antik DNA verilerine dayanarak çizdiği genç kadın Denisovan portresi.
3 dakika
1,716
Tüm Reklamları Kapat

Bilim insanlarının, soyları tükenmiş insan grubu olan Denisovanların DNA'sını analizleri ilk defa dış görünüşleri hakkında fikir sundu.

Arkeologların Denisovanları ilk defa keşfettikleri zamandan beri, araştırıcılar bu gizemli insan türünün nasıl göründüğüne dair kanıtlar aradılar. Denisova Mağarası'nda bu insan grubuna ait sadece birkaç fosil bulundu ve bunların çoğu da dişti. Ayrıca bu sene Tibet Platosu'nda bulunan çene kemiği bildiklerimize bir nebze katkıda bulundu. Fakat bu kemiklerin hiçbiri, herhangi bir anatomik özelliği yeniden bir araya getirmeye yetecek kadar tama yakın değildi.

Tüm Reklamları Kapat

Şimdi ise, bilgisayarlı biyologlar epigenetik değişiklikleri baz alarak Denisovan anatomisine dair bir skeç elde ettiler. Çalışmalarının sonucu, Denisovanların Neandertal benzeri bir görünüşe sahip olduklarını gösteriyor.

Bir sanatçının, antik DNA verilerine dayanarak çizdiği genç kadın Denisovan portresi.
Bir sanatçının, antik DNA verilerine dayanarak çizdiği genç kadın Denisovan portresi.
Maayan Harel

Metilasyon Haritalama

DNA üzerindeki epigenetik modifikasyonların gelişim, hastalık ve birkaç biyolojik özelliği etklediği daha öncesinde tespit edilmişti. Aynı genoma sahip hücreler arasındaki farklılıkları belirlememizde yardımcı olmaktalar. Üzerinde en iyi çalışılmış epigenetik değişimlerden biri ise çoğunlukla gen aktivitelerini bastıran metil grubudur.

Tüm Reklamları Kapat

Metil grubu ölümden çözündüğü için, antik DNA üzerinde tanımlanması mümkün değil. Fakat Kudüs İbrani Üniversitesinden bilgisayarlı biyolog Liran Carmel ve grubu, antik DNA'nın metilasyona uğramış bölümlerini belirlemeye yarayan bir yol keşfettiler. 2014 yılında Carmel'in grubu, Neandertal ve Denisovan genomlarındaki mettilenme örgülerini haritaladılar ve uzuv gelişimi ile ilgili bir gende bu örgülerin soyu tükenmiş bu insan gruplarında ve modern insanlarda farklı olduğunu gösterdiler.

En son yaptıkları çalışmada ise Carmel ve aynı üniversiteden bir diğer bilgisayarlı biyolog olan David Gokhman, metillenme örgüleri Denisovan, Neandertal ve modern insan genomlarında farklılık gösteren binlerce bölge yayınladılar. Bu epigenetik modifikasyonların olduğu bölgelerden hali hazırda gen ekspresyonları bilinenleri karşılaştırdılar ve yüzlerce gen barındıran bir liste oluşturdular.

Bu listeyi Denisovanların görünüşlerini etkileyebilecek anatomik özelliklerle ilişkilendirebilmek için nadir görülen durumlara sahip insanlarda genetik mutasyonların fiziksel etkilerini içeren farklı bir veritabanına baktılar. Bunu yapmalarının nedeni ise, Carmel ve Gokhman'a göre DNA metilasyonu dolayısıyla gen aktivitesinin azalması durumunun hastalığa neden olan genetik mutasyonlarla benzer özellikler taşıması.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Neandertallerle Karşılaştırma

Metotlarını Denisovanlara uygulamadan önce, Carmel ve Gohkman'ın ekibi, anatomisi yüzlerce fosil sayesinde iyi bilinen Neandertaller üzerinde bir öncü test uyguladılar.

Çalışmayı yapan ekip, metilasyon örgülerinden etkilenmiş olabilecek 33 Neandertal özelliğini tanımladılar. Sonuçlar ise bu özelliklerden 29'unu doğru tahmin etti. Örnek olarak, Neandertallerin modern insanlara göre sahip olduğu geniş surat ve daha düz kafa yapısı. Yanlış çıkarım ise kaynaşmış kafatası kemiklerinin birleşme çizgileri olan suturların insanlarda daha geniş olduğuydu.

Araştırıcılar tekniği Denisovanlara da uyguladılar. Denisovanların Neandertallerle alçak alın, geniş göğüs kafesi birçok özelliği paylaştığını buldular, ayrıca daha geniş çene ve kafatası gibi farklılık gösteren özellikler de tanımladılar. Her ne kadar bu çıkarımların kesinliğini bilmek imkansız olsa da, bazıları Denisovan kalıntılarınca da doğrulanabilir nitelikte.

Fosil buluntuları dolayısıyla tanımlanabilen en belirgin Denisovan özelliği ise devasa azı dişleri. Ayrıca araştırıcılar, molar dişleriyle ilgili veritabanında bilgi olmadığı için bu özelliğe dair bir çıkarım yapamış olsalar da, Denisovanların büyük dişlere potansiyel adaptasyon olan uzun diş kemerleri olduğunu tanımladılar.

Tibet Platosu'nda bulunan 160 bin yıllık Denisovan çenesi, Gokhman ve Carmel'in belirlediği 4 özellikten 3'üyle eşleşme sağladı. Bunun yanında Toronto Üniversitesinden paleoantropolog Bence Viola'nın bir konferansta sunumunu yaptığı ve henüz yayınlanmamış olan Denisovan kafatası parçası incelemesinde de, bu soyu tükenmiş akrabalarımızın geniş kafataslarına sahip olduğu da dile getirilmişti.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
12
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Nature News | Arşiv Bağlantısı
  • David Gokhman, et al. (2019). Reconstructing Denisovan Anatomy Using Dna Methylation Maps. Cell. | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 08/12/2023 08:52:04 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8179

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Oksijen
Tutarlılık
Astrobiyoloji
Factchecking
Tümör
Uluslararası Uzay İstasyonu
Davranış
İnternet
Makina Mühendisliği
Primatlar
Etoloji
Yıl
Hasta
Periyodik Cetvel
Çocuklar
Çeviri
Biyoteknoloji
Endokrin Sistemi
Obstetrik
Stres
Hücreler
Çevre
Komplo
Dünya Dışı Yaşam
Kütleçekimi
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Türkiye Kıyıları Nasıl SONSUZ Uzunlukta Olabilir? | Sahil Paradoksu!
Türkiye Kıyıları Nasıl SONSUZ Uzunlukta Olabilir? | Sahil Paradoksu!
Gombe Şempanze Savaşı:
Gombe Şempanze Savaşı: "Maymunlar Cehennemi" Gerçek Oldu!
Oppenheimer: Ben Şimdi, Dünyaların Yok Edicisi Olan Ölüm Oldum!
Oppenheimer: Ben Şimdi, Dünyaların Yok Edicisi Olan Ölüm Oldum!
Denizdeki GERÇEK Tehlikelere Hazır mısın?
Denizdeki GERÇEK Tehlikelere Hazır mısın?
Arabada/Gemide Neden Mideniz Bulanıyor (Araç Tutuyor)?
Arabada/Gemide Neden Mideniz Bulanıyor (Araç Tutuyor)?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
. E. Callaway, et al. İlk Denisovan Portresi!. (7 Ocak 2020). Alındığı Tarih: 8 Aralık 2023. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/8179
Callaway, . E., Özdoğan, K. T. (2020, January 07). İlk Denisovan Portresi!. Evrim Ağacı. Retrieved December 08, 2023. from https://evrimagaci.org/s/8179
. E. Callaway, et al. “İlk Denisovan Portresi!.” Edited by Kadir Toykan Özdoğan. Translated by Kadir Toykan Özdoğan, Evrim Ağacı, 07 Jan. 2020, https://evrimagaci.org/s/8179.
Callaway, Ewen. Özdoğan, Kadir Toykan. “İlk Denisovan Portresi!.” Edited by Kadir Toykan Özdoğan. Translated by Kadir Toykan Özdoğan. Evrim Ağacı, January 07, 2020. https://evrimagaci.org/s/8179.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close