Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Homo naledi Dişlerindeki Çentikler Bize Ne Anlatıyor?

Homo naledi Dişlerindeki Çentikler Bize Ne Anlatıyor? Science News
3 dakika
5,005
Tüm Reklamları Kapat

Homo naledi fosilleri orijinalliğiyle dikkat çekiyor. Yeni bir Homo türü olup olmadığı, tarihlendirme gibi konularda birçok tartışma devam ediyor. Yeni fosiller üzerinde yapılan çalışmalar ise oldukça hızlı bir şekilde yayınlanmaya başlandı. Yapılan bir çalışmada Homo naledi dişleri üzerindeki çentikler incelendi. Çıkan sonuçlar ise oldukça ilginç görünüyor.

Homo naledi’nin artık orijinal, başka bir insan türüne benzemeyen bir fosil olduğunu kabul etmemek yanlış olur. Özellikle dişlerindeki çentiklerin boyutları sert kabuklu veya kök yumrularla beslenen birçok yakın akrabamıza nazaran oldukça büyük. Ian Towle ve ekip arkadaşları dişler üzerinde yaptıkları araştırmalar ile Homo naledi dişlerindeki çentiklerin aynı bölgedeki yani Güney Afrika’da yaşayan insan evriminin diğer üyelerine nazaran oldukça fazla olduklarını gösterdiler. Araştırmacılar bu çentiklerin sert ve kabuklu yiyeceklerin sürekli tüketilmesiyle gerçekleştiğini düşünüyor.

İngiltere’deki Liverpool John Moores Üniversitesi’nden Towle’a göre Homo naledi’nin dişlerindeki bu çentiklerin onların yoğun bir şekilde fıstık ve tohum gibi sert ve bol kumlu bir diyete sahip olduğunu kanıtlar niteliktedir.

Tüm Reklamları Kapat

Fayetteville Arkansas Üniversitesi’nden paleoantropolog Peter Ungar ise geniş diş çentiklerinin Homo naledi diyetinde alışılmadık bir şeylerin varlığını işaret ettiğini söylüyor. Ona göre bu çentiklerin bu türün yeni şeyler yediğinin ipuçları olabilir, daha detaylı bilgiler için devam eden çalışmaları beklememiz gerekiyor.

Homo naledi diyeti muhtemelen çevreden toplanan yer altındaki kumlu yumru ve kökleri içeriyordu. Bu diyet besin açısından oldukça zengin bitki parçalarını kapsıyor olabilir. St. Michael Kolejinden paleobiyolog Paul Constantino’ya göre bu çentiklerin oluşumunun ana sebebi Homo naledi’nin bu diyeti düzenli olarak sürdürmesi. Birçok hayvan bu toprak altındaki bitkilere kolay kolay erişemez ancak primatlar özellikle bazı tahta parçalarını kazma olarak kullanıp bu bitkileri çıkartabilir.

Towle ve ekip arkadaşları Dinaledi Odasında bulunan 156 daimi dişin 126’sını incelediler. Bu dişler en az 15 bireyi temsil etmektedir. Bu 15 bireyden 12’sinde en az bir kere bu çentikler görünüyor. Kalan üç kişiden ikisi tek dişle temsil edildiği için yeterli bilgi elimizde bulunmuyor. Bazı dişler ise çıkarılırken hasar görmüş. Bazı dişler çenede henüz sürülmemiş (çıkmamış) veya bazıları ise çiğneme işlemi için az kullanılmış. Towle ve ekibine göre bulunan fosil dişlerde %56 veya %44 oranlarında bu çentiklerden görülmüştür. Bu çentiklerin görülme oranı Molar dişlerde %54, premolar dişlerde %44, köpek dişlerinde ise %25 ve son olarak kesici dişlerde ise %33.

Bu grafikte yaşayan primatlar ve yok olmuş hominidlerdeki diş çentiklerinin oranlarını görüyorsunuz. Homo naledi türüne ait oran barı oldukça yüksek gözükmektedir.
Bu grafikte yaşayan primatlar ve yok olmuş hominidlerdeki diş çentiklerinin oranlarını görüyorsunuz. Homo naledi türüne ait oran barı oldukça yüksek gözükmektedir.
Ian Towle ve arkadaşları

Homo naledi’yi daha önce yaşamış olan öncül insanlar ile karşılaştırdığımız zaman oldukça ilginç sonuçlar görüyoruz. Yaklaşık 1 ila 3 milyon yıl önce yaşamış olan Australopithecus africanus ve Paranthropus robustus’un dişlerindeki çentik oranları sırayla %21 ve %13. Araştırmacılar uzun süreler Homo naledi bireylerinin sert ve kumlu besinleri tükettiklerinden şüphelenseler bile bu eski diyeti yeniden oluşturmak oldukça zor. Eski Homo türlerinde diş çentiklerine dair oldukça az kanıt bulunuyor. Yaşayan primatlar arasında en ileri diş çentikleri %25 ile babunlarda görülüyor. Dişlerde çentik oranları gorillerde %11, şempanzelerde ise %5’tir.

Tüm Reklamları Kapat

Araştırmacılar Homo naledi’ye yakın diş çentiklerinin benzer modellerinin İtalya, Fas ve Birleşik Devletlerin olduğu bölgelerde 1.000 ila 1.700 yıl önce yaşamış olan insanlarda olduğunu düşünüyor. Fas’ta bir bölgedeki 11 bin ila 12 bin yıllar arasına tarihli alandan çıkan dişlerdeki yoğun çentik izleri de o bölgedeki insanların alışılmadık bir şekilde sert kabuklu yiyecekleri diyet edindiklerini gösteriyor.

Ayrıca bu çentiklerin sağ veya sol çenede olma durumları bize Homo naledi’nin hangi elini daha sık olduğunu gösteriyor. Bulgulara göre sağ dişlerin %50’si sol dişlerin ise %38’i bu çentiklere maruz kalmıştır. Bu verilere göre Homo naledi bireylerinin büyük bir kısmı sağ ellerini kullanmaktadır. Ancak Towle yine de bu konuda kesin kanıya varmak için daha çok diş fosiline ihtiyaç olduğunu dile getiriyor.


Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
18
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 8
  • Merak Uyandırıcı! 5
  • Muhteşem! 3
  • İnanılmaz 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Science News | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 23/06/2024 23:33:44 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/7175

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Beyaz
Görelilik
Bakteri
Hastalık Yayılımı
Organ
Yangın
Gıda Güvenliği
Regülasyon
Foton
Aşırı
Güneş
Sinaps
Yıl
Hamile
Karanlık Madde
Ekonomi
Uterus
Lgbt
Ses Kaydı
Göç
Kamuflaj
Sinek
Biyocoğrafya
Viroloji
Dışkı
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
A. Köz, et al. Homo naledi Dişlerindeki Çentikler Bize Ne Anlatıyor?. (29 Ağustos 2017). Alındığı Tarih: 23 Haziran 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/7175
Köz, A., Özdoğan, K. T. (2017, August 29). Homo naledi Dişlerindeki Çentikler Bize Ne Anlatıyor?. Evrim Ağacı. Retrieved June 23, 2024. from https://evrimagaci.org/s/7175
A. Köz, et al. “Homo naledi Dişlerindeki Çentikler Bize Ne Anlatıyor?.” Edited by Kadir Toykan Özdoğan. Translated by Ahmet Köz, Evrim Ağacı, 29 Aug. 2017, https://evrimagaci.org/s/7175.
Köz, Ahmet. Özdoğan, Kadir Toykan. “Homo naledi Dişlerindeki Çentikler Bize Ne Anlatıyor?.” Edited by Kadir Toykan Özdoğan. Translated by Ahmet Köz. Evrim Ağacı, August 29, 2017. https://evrimagaci.org/s/7175.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close