Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Hayvanların Evrimsel Kökenine Yeni Bakış Açısı: Düşük Oksijen Şartları Evrimi Nasıl Etkiliyor?

Hayvanların Evrimsel Kökenine Yeni Bakış Açısı: Düşük Oksijen Şartları Evrimi Nasıl Etkiliyor?
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu yazı, Science Daily isimli kaynaktan birebir çevrilmiştir. Çevirmen tarafından, metin içerisinde (varsa) açıkça belirtilen kısımlar haricinde, herhangi bir ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılmamıştır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Bu haber 6 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Kompleks canlıların, atmosferdeki oksijen seviyesinin ancak günümüzdeki düzeyde olduğu ortamlarda evrimleşebileceği gerçeği bilim dünyasının en güçlü dogmalarından biridir. Fakat Danimarka fiyortlarından çıkartılan küçük deniz süngerleriyle yapılan çalışmalar, karmaşık canlıların yaşamak ve gelişmek için yüksek seviyelerde oksijene ihtiyaç duymadığını gösteriyor. 

Bilim dünyasının en büyük gizemlerinden biri de karmaşık canlıların kökeninin nereden geldiğidir. İlk küçük ilkel hücreler, nasıl oldu da evrimleşerek bugün yerküre üzerinde var olan karmaşık canlı çeşitliliğini oluşturabildi? Bütün kitaplarda yazan açıklama ise şu: Oksijen. Yaklaşık 630-635 milyon yıl önce atmosferdeki oksijen seviyesinin yükselmeye başlaması karmaşık canlıların evrimleşmesini sağladı.

Fakat Danimarka’nın Kerteminde Fiyordu’ndan çıkartılan deniz süngeri hakkında yapılan çalışmalar bu açıklamanın tekrar gözden geçirilmesi gerektiğini gösteriyor. Çalışmalar, hayvanların, oksijen seviyesinin çok düşük olduğu ortamlarda dahi yaşayıp gelişebileceğini gösteriyor.

Gerçek şu ki şuan atmosferde bulunan oksijen miktarının %0.5’i bile hayvanların yaşamasına ve gelişmesine yetiyor.

Güney Danimarka Üniversitesi’nde bulunan Nordic Center for Earth Evolution’da doktora yapmış aynı zamanda Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü’nden Lewis M. Ward ile birlikte PNAS bilim dergisinde yayınlanan çalışmanın başyazarı olan Daniel Mills şöyle diyor:

Çalışmalarımız, düşük oksijen seviyesinin, hayvanların ataları olan canlılar için bir engel olmadığı hakkında ipucu veriyor.

Yarım milyardan biraz fazla bir süre önce, karmaşık canlıların ilk formları(hayvanlar) evrimleşti. Milyarlarca yıl önce sadece tek hücreli canlı formları yeryüzünde hüküm sürüyordu. Atmosferdeki oksijen seviyesinin yükselmesiyle hayvanların tarih sahnesine çıkmaları aynı dönemlere rastlayınca doğal olarak bu iki olay arasında bir bağ olduğuna inanıldı ve oksijen miktarındaki artışın hayvanların evrimleşmesine neden olduğuna kanaat getirildi. Daniel Mills şöyle söylüyor:

Benim bildiğim kadarıyla şuana kadar kimse hayvanların ne kadar oksijene ihtiyacı olduğunu test etmedi. Biz de bunu test etmeye karar verdik.

Hala yaşamaya devam eden ve ilk örneklerine en çok benzeyen hayvanlar deniz süngerleridir. Daniel Mills’in araştırması için çıkardığı bir sünger türü olan Halichondria panicea, Kerteminde’de bulunan Güney Danimarka Deniz Biyolojik Araştırma Merkezi’nin çok yakınlarında yaşıyordu. Mills şöyle söylüyor:

Laboratuvarımızda yaptığımız deneylerde, süngerlerin şuan atmosferde bulunan oksijen miktarının yalnızca %0.5‘ inin bulunduğu bir ortamda dahi yaşamaya ve gelişmeye devam ettiklerini gördük.

Bu oksijen miktarı, hayvanların yaşamı için gerekli olduğunu düşündüğümüz seviyenin altında.

Şimdiki büyük soru ise şu: Eğer düşük oksijen seviyesi hayvanların evrimleşmesinin önünde bir engel değilse öyleyse ne oldu? Neden milyarlarca yıl boyunca, her şey birdenbire patlamadan ve karmaşık canlılar ortaya çıkmadan önce gezegende sadece ilkel tek hücreliler olan bakteriler ve amipler hüküm sürdü? Daniel Mills şöyle belirtiyor:

Orada mutlaka başka ekolojik ve evrimsel mekanizmalar rol oynamış olmalı. Belki de meydanın bu kadar uzun süre ilkel canlılara kalmasının sebebi bir hayvanı oluşturan mekanizmanın gelişiminin uzun zaman almasıdır. Muhtemelen tarih öncesi dönemlerde hayvan bulunmasının zor olmasının sebebi; karmaşık ve çok hücreli olan canlıların evrimleşmesinin oldukça zor olmasıydı.

Mills’in Nordic Center for Earth Evolution’dan çalışma arkadaşları, karmaşık canlılar evrimleşmeden kısa süre önce, atmosferdeki oksijen seviyesinin kayda değer bir şekilde yükseldiğini daha önce göstermişlerdi. Yüksek oksijen seviyesi, şartları uygun hale getirse de karmaşık hayatın gelişiminde önderlik eden bir neden değildi.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 1
  • Tebrikler! 1
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Science Daily | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/09/2020 05:55:29 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1981

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Epigenetik
Dünya Sağlık Örgütü
Akciğer
Mitler
Yüz
Maymun
Parçacık
Kimya
İklim Değişikliği
Enfeksiyon
Viroloji
Hastalık Yayılımı
Tür
Ay Görevleri
Sars Virüsü
Kromozom
Yaşam
Tarih
İnfografik
Neandertal
Kamuflaj
Süpernova
Toplum
Diş
Işık
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Doğru bir ifadenin zıttı yanlış bir ifadedir. Ancak derin bir gerçeğin zıttı, bir diğer derin gerçek olabilir.”
Niels Bohr
Geri Bildirim Gönder