Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Güneş Tutulması: Ufacık Ay, Kocaman Güneş'i Nasıl Kapatıyor?

Güneş Tutulması: Ufacık Ay, Kocaman Güneş'i Nasıl Kapatıyor?
3 dakika
16,355
Tüm Reklamları Kapat

Güneş tutulması, Dünya ile Güneş'in arasına Ay'ın girmesiyle oluşur. Böylece Dünya'dan Güneş'e bakan insanlar, arada Ay olacağı için onun silüetini görürler. Bu silüet, Güneş üzerinde bir "kara yuvarlağın" oluşmasına neden olur. Buna Güneş tutulması adı verilir. Teknik olarak olan tam tersidir: Güneş'ten gelen ışınlar, Ay'a takıldıkları için, Dünya üzerine yaklaşık 100 kilometre çapında bir gölge düşer. Aslında "Güneş tutulması" budur. Belki de "Dünya gölgelenmesi" demek daha isabetli olacaktı, kim bilir?

Peki, Güneş tutulması sırasında Ay'dan hacimce 64.3 milyon kat büyük olan Güneş'in, ufacık Ay'ımız tarafından nasıl tamamen kapatıldığını hiç düşündünüz mü? 

Her ne kadar Güneş'in çapı Ay'dan 400 kat kadar daha uzun olsa da, Ay'ın Dünya'ya mesafesi Güneş'inkinden 400 kat civarı kısadır. Bu mesafe farkı, boyut farkına aşağı yukarı denk geldiği için, Güneş tutulmaları sırasında Ay rahatlıkla Güneş'in neredeyse tamamını örtebilmektedir.

Tüm Reklamları Kapat

Bu, koskoca bir binayı, başparmağınızla kapatabilmenizle aynı sebepten kaynaklanmaktadır.

Norveç ada gruplarından biri olan Svalbard'da Mart 2015'te çekilen bu fotoğraf, tam Güneş tutulmasının bütün evrelerini bir arada gösteriyor. Fotoğraf, her 3 dakikada 1 defa çekilen fotoğrafların birleştirilmesinden oluşuyor. Dünya'nın çok kuzey bir enleminde çekildiği için, Güneş tutulması boyunca Güneş'in gökyüzündeki hareketi neredeyse yatay bir hat gibi gözüküyor.
Norveç ada gruplarından biri olan Svalbard'da Mart 2015'te çekilen bu fotoğraf, tam Güneş tutulmasının bütün evrelerini bir arada gösteriyor. Fotoğraf, her 3 dakikada 1 defa çekilen fotoğrafların birleştirilmesinden oluşuyor. Dünya'nın çok kuzey bir enleminde çekildiği için, Güneş tutulması boyunca Güneş'in gökyüzündeki hareketi neredeyse yatay bir hat gibi gözüküyor.
NASA

Halkalı Güneş Tutulması

Dediğimiz gibi, Güneş tutulmaları, Ay, Dünya ile Güneş'in arasına girdiğinde oluşuyor. Fakat "halkalı tutulma" olarak bilinen bu son olayda Ay'ın görünür çapı Güneş'in görünür çapından küçük olduğu için "annulus" adı verilen bir hare/halka Güneş görüntüsü oluşuyor.

Amerika'nın Colorado eyaletinde çekilen bu fotoğrafta, bir çocuğun araskında parçalı Güneş tutulması görülüyor. Fotoğraf 2 Haziran 2012'de çekildi.
Amerika'nın Colorado eyaletinde çekilen bu fotoğrafta, bir çocuğun araskında parçalı Güneş tutulması görülüyor. Fotoğraf 2 Haziran 2012'de çekildi.
Coleen Pinski

Süper Ay ve Güneş Tutulması

20 Mart 2015 Cuma günü, çok nadir rastlanan bir üçleme yaşandı: Süper Ay, Güneş Tutulması'na neden oldu. Süper Ay, Ay'ın Dünya'ya en yakın olduğu zaman ("perigee" noktasında ve civarında) yaşanmaktadır. Ay, bu durumda, normalde olduğundan yüzde 15'e kadar daha büyük gözüküyor.

Ne yazık ki bu Süper Ay, birçok gök gözlemcisi tarafından görülemedi; çünkü Güneş Tutulması yalnızca yeni ay evresinde gerçekleşebilir ve Süper Ay, Ay Güneş'in hizasındayken yaşandı. Bu nedenle Süper Ay, Güneş'in önünde sadece bir silüet olarak görülebildi.

Tüm Reklamları Kapat

Ayrıca 20 Mart, gece ve gündüzün eşit olduğu Mart/Bahar ekinoksuna denk gelmektedir. Bahar ekinoksu, resmi olarak baharın başlangıcı demek. Ekinoksun daha teknik tanımı ise, hayali ekvator düzleminin Güneş'in merkezinden geçecek şekilde denk geldiği andır. Türkiye'de bu an, 20 Mart'ı 21 Mart'a bağlayan gece saat 00:45'te gerçekleşti.

Güneş tutulması, Grönland'ın güneyinden 5800 kilometre daha güneye kadar (Danimarka'nın Faroe Adaları ve Norveç'in Svalbard Adaları'na kadar) olan şeritte en iyi şekilde gözlendi. Avrupa'nın çoğu, Kuzey Asya ve Kuzey Afrika ise kısmi Güneş tutulmasını görülebildi. Buna, tabii ki Türkiye de dahildi. Türkiye'de yüzde 40 civarında tutulma yaşandı. İzlanda, İskoçya, Finlandiya ve Norveç ise yüzde 90 dolaylarına kadar gördüler. Aradaki ülkeler ise, bu iki yüzde arasında değişen değerler gördüler.

Tutulma Türkiye Saati İle 10:52-10:54 gibi başladı, 11:45-11:57 arasında doruk noktasına ulaştı ve 13:02-13:50 arasında sonlandı.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
23
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 7
  • Tebrikler! 3
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 17/06/2024 16:49:31 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/4744

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Kategoriler ve Etiketler
Tümünü Göster
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Radyoaktif
Böcek
Albert Einstein
Yıldızlar
Sıcaklık
Model
Mavi
Doğum
Eczacılık
Tümör
Obezite
Evrimleşme
Etimoloji
Mers
Endokrin Sistemi
Bebek Doğumu
Kuyrukluyıldız
Eğitim
Ölçüm
Bilimkurgu
Balıklar
Bilim İnsanı
Elektrokimya
Kimyasal Evrim
Nöron
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
Ç. M. Bakırcı. Güneş Tutulması: Ufacık Ay, Kocaman Güneş'i Nasıl Kapatıyor?. (7 Aralık 2016). Alındığı Tarih: 17 Haziran 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/4744
Bakırcı, Ç. M. (2016, December 07). Güneş Tutulması: Ufacık Ay, Kocaman Güneş'i Nasıl Kapatıyor?. Evrim Ağacı. Retrieved June 17, 2024. from https://evrimagaci.org/s/4744
Ç. M. Bakırcı. “Güneş Tutulması: Ufacık Ay, Kocaman Güneş'i Nasıl Kapatıyor?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 07 Dec. 2016, https://evrimagaci.org/s/4744.
Bakırcı, Çağrı Mert. “Güneş Tutulması: Ufacık Ay, Kocaman Güneş'i Nasıl Kapatıyor?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, December 07, 2016. https://evrimagaci.org/s/4744.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close