Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Franklin'in Kayıp Seferi: 1845'te Yola Çıkan HMS Erebus ve Kardeş Gemisi HMS Terror Mürettebatına Ne Oldu?

Franklin'in Kayıp Seferi: 1845'te Yola Çıkan HMS Erebus ve Kardeş Gemisi HMS Terror Mürettebatına Ne Oldu? Wikimedia Commons
François Etienne Musin'in "HMS Erebus in the Ice" adlı resmi
3 dakika
5,571
Tüm Reklamları Kapat

HMS Erebus ve kardeş gemisi HMS Terror, Sir John Franklin’in emrindeki 128 mürettebatıyla birlikte 19 Mayıs 1845 tarihinde Thames Nehri’nden yelken açtı. Eskiden donanmaya ait olan bu gemiler, demir kaplama ve buhar motorları gibi eklemelerle beraber dönemin teknolojik olarak son model cihazlarına sahipti. Seferin amacı ise Kuzeybatı Geçidi olarak bilinen ünlü geçitten geçerek Hindistan ve Çin’e ulaşmak için bir harita belirlemekti. Kayıtlara göre gemiler, tayfaya 3 yıl yetecek kadar kumanya ve 2.000 kitap ile sefere çıkmıştı.

HMS Erebus ve HMS Terror gemilerinin izlediği rota
HMS Erebus ve HMS Terror gemilerinin izlediği rota
National Geographic

En son denize açıldıktan 2 ay sonra Baffin Bay’de görülen gemilerden, bir daha haber alınamadı. Fakat, kaybolmalarından 3 yıl sonra gemi mürettebatının hala hayatta olduklarına dair umutlar sürüyordu. Bu nedenle, deniz kuvvetleri tarafından Franklin’in izlediği, çoğunlukla keşfedilmemiş olan yolu takip etmesi için arama ekipleri gönderildi. 1850’de ise Amerikalı ve İngiliz araştırmacılardan oluşan ekipler, Beechey Adası’nda ikisi Ocak ve biri Nisan 1846 tarihli üç mezar buldu. Tahminlere göre, gemiler 1846 yılının yazında Peel Sound’un güneyine doğru ilerlemeye devam etmiş ve aynı yılın Eylül ayı gibi King William Adası’nda buza hapsolmuş olmalıydı.

1850'de Beechey Adası'nda bulunan mezarlardan bir tanesi
1850'de Beechey Adası'nda bulunan mezarlardan bir tanesi
Flickr

Kuzey Kutup Bölgesi’nde yaşayan İnuit halkının gemilerin akıbetiyle ilgili hikayeleri, uzun yıllar boyunca batılı arkeologlar tarafından önemsenmese de İnuitler, gemi enkazlarının bulunmasına büyük katkı sağlamıştır. 2014’te bir arama ekibi tarafından enkazı suyun 11 metre altında bulunan Erebus ve 2016’da daha derinde ve neredeyse büyük çoğunluğu korunmuş olarak bulunan Terror, bu yolculuğun sırlarının keşfedilmesi için umut oldu.

Tüm Reklamları Kapat

Yapılan incelemelerde, su soğukluğu ve gün ışığının azlığı gibi faktörlerin, gemilerdeki eşyaların bozulmasını önlediği görüldü. Böylece arama ekipleri gemideki seyir defterleri ve haritalara ulaşmayı başardı. Aşağıdaki video, HMS Terror enkazına yapılan bir dalışı gösteriyor.

Peki gemi mürettebatının hazin sonunda neler yaşandı? Neden bu gemiler battı? Bu soruya cevap arayan araştırmacılar, bulunan üç mezardaki gemicilerin otopsi sonuçlarına göre bazı çıkarımlarda bulunmayı başardılar. Mürettebatın ölüm sebeplerinden birinin kurşun zehirlenmesi olduğu düşünülüyor; çünkü gemi tayfasının kemiklerinde yüksek miktarda kurşun tespit edildi. Kandaki yüksek kurşun miktarı, mürettebatın kafasının karışmasına ve dolayısıyla doğru kararlar alamamasına neden olmuş olabilir.

Ayrıca tayfanın çinko eksikliğinden gittikçe sağlıklarının bozulduğu ve bu koşullarda hayatta kalmaya çalıştıkları düşünülüyor. İnsanların vücudunda yeterince çinko bulunmaması halinde aşırı kilo kaybederler, yaraları iyileşmez, dikkat eksikliği çekerler, tat ve koku kaybı yaşarlar, ishal olurlar, iştahlarını yitirirler ve derilerinde yaralar oluşabilir. Tüm bunlar, zorlu gemi yolculuğunda ölümcül olabilecek sorunlardır.

Bir başka ölüm nedeni olarak, denizciler arasında çok yaygın görülen iskorbüt hastalığı da göz önünde bulunduruluyor. C vitamini eksikliğinden kaynaklanan bu hastalık; depresyon, psikomotor gerileme, kafa karışıklığı gibi ciddi psikolojik sorunlara yol açarak mürettebatın hayatını olumsuz etkilemiş olabilir.

Tüm Reklamları Kapat

Ayrıca botülizmin en azından birkaç gemicinin ölümünden sorumlu olduğu tahmin ediliyor. Gemi kumanyasının büyük bir çoğunluğunu oluşturan konserve etin aceleyle hazırlanmış kalitesiz konservelerde muhafaza edildiği iddia ediliyor. Eğer iddialar doğruysa, konservelerin Clostridium botulinum ile kontamine olması kaçınılmazdır.

Yukarıda bahsedilen hastalıklara ek olarak Kuzey Kutup bölgesinin ölümcül soğuğunun neden olacağı hipotermi de hesaba katılmalıdır. Eğer ki bir nedenle gemiler karaya oturduysa veya daha fazla ilerleyemeyecek düzeye geldiyse, dondurucu soğuklar mürettebatın önemli bir kısmını öldürmüş olabilir.

Sonuç olarak, gemi mürettebatının ölümüne yetersiz beslenme de dahil birçok farklı neden sebep olmuş olmalı. Fakat bu ilginç sefer sırasında tam olarak neler olduğu ve tayfanın tamamının ölümüne sebep olanın ne olduğu, denizin derinliklerinde bir sır olarak kalmaya devam edecek.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
25
1
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • İnanılmaz 20
  • Merak Uyandırıcı! 8
  • Korkutucu! 7
  • Tebrikler! 6
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Muhteşem! 1
  • Üzücü! 1
  • Grrr... *@$# 1
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/05/2024 05:38:34 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9989

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Karanlık Madde
Veri Bilimi
Uçuş
Dna
Irk
Yiyecek
Göç
Metabolizma
Kitlesel Yok Oluş
Doğa Yasası
Afrika
Araştırma
Böcek
Retrovirüs
Tümör
Taksonomik Sınıflandırma
Bebek Doğumu
Canlılık Cansızlık
Organizma
Elementler
Ekonomi
İlişki
Oyun
Mühendislik
Böcek Bilimi
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
E. Dilek, et al. Franklin'in Kayıp Seferi: 1845'te Yola Çıkan HMS Erebus ve Kardeş Gemisi HMS Terror Mürettebatına Ne Oldu?. (23 Ocak 2021). Alındığı Tarih: 27 Mayıs 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/9989
Dilek, E., Bakırcı, Ç. M. (2021, January 23). Franklin'in Kayıp Seferi: 1845'te Yola Çıkan HMS Erebus ve Kardeş Gemisi HMS Terror Mürettebatına Ne Oldu?. Evrim Ağacı. Retrieved May 27, 2024. from https://evrimagaci.org/s/9989
E. Dilek, et al. “Franklin'in Kayıp Seferi: 1845'te Yola Çıkan HMS Erebus ve Kardeş Gemisi HMS Terror Mürettebatına Ne Oldu?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 23 Jan. 2021, https://evrimagaci.org/s/9989.
Dilek, Elif. Bakırcı, Çağrı Mert. “Franklin'in Kayıp Seferi: 1845'te Yola Çıkan HMS Erebus ve Kardeş Gemisi HMS Terror Mürettebatına Ne Oldu?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, January 23, 2021. https://evrimagaci.org/s/9989.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close