Bu Reklamı Kapat
Bu Reklamı Kapat

Eskimo Dili Kandırmacası: Eskimoların Kar İçin 100 Civarında Kelime Kullandığı Doğru Değil!

Eskimo Dili Kandırmacası: Eskimoların Kar İçin 100 Civarında Kelime Kullandığı Doğru Değil! Pixabay
7 dakika
1,439
  • Dil Felsefesi

Birçok bölümün müfredatında bulunan "dile giriş" dersleriyle dilbilim öğrencisi olmayan öğrenciler dilin ve iletişimin gizemli yanlarıyla tanışabilir. İşaret dili kullanan maymunlardan dans eden arılara; "yabani çocuklar"dan beynin sağ ve sol loblardaki işlevlerine; logografik yazılardan Rosetta taşına; kelimelerin söylenişinden Sir William Jones ve Prof. Henry Higgins’e; eşdillilik çizgilerinden Grimm Yasası'na; anlamsız söz öbeklerinden "öfkelice uyuyan renksiz yeşil fikirlere" kadar birçok konunun işlendiği bu derslerde muhakkak göreceğiniz bir konu vardır: Eskimolar ve onların karı tanımlamak için kullandığı kelimeler...

Eminiz ki çoğu akademisyen, son derece hevesli üniversite ikinci sınıf öğrencilerine haklarında pek az şey bildiğimiz bu göçmen Kuzeyli toplumların karı tanımlamak için kullandığı kelimelerin çokluğundan bahsetmiştir. Ancak bu hikâye saçmalıktan ibarettir.

Bu Reklamı Kapat

Bu Mit Nasıl Ortaya Çıktı?

Cleveland State Üniversitesi’nde bir antropolog olan Laura Martin de, 1980’li yıllarda araştırma yıllarının bir kısmını Eskimolarla ilgili sürekli ağızdan ağıza dolaşan ve değişen bu miti çürütmeye çalışarak geçirdi. 1982 yılının Aralık ayında düzenlenen yıllık Amerikan Antropoloji Derneği (AAA) toplantısında araştırmasını sunan Martin'i eleştirmenler topa tuttu ve makalesinin dörtte üçünü silmesini istediler. Dört yıllık bir çabanın ardından Martin, AAA dergisinin "Araştırma Raporları" kısmında araştırmasını sunabildi.

Pixabay

Martin'in akademik işgüzarlığı ve dillerin egzotik yönlerini kanıtsızca kabullenmeye ve benimsemeye yönelik popüler hevesi irdelediği bütün bu çabalarına karşın genel kanının değişmediğini; ayda bir (hatta haftada bir) Eskimoların kavramsal düzenine dair yayınların boy gösterdiğini görüyoruz. Karın farklı yoğunlukları ve türleri için yüzlerce kelime; bir kış sözlüğü masalı ve ilkel beyinlerin dünyayı bizden ne denli farklı sınıflandırdığına yönelik mükemmel bir anlatım! Karla ilgili bu kelime bolluğu miti hemen hemen hiçbir kanıta dayanmıyor; bu mit yalnızca antropolojik dilbilimci çevrelerin körüklediği, yanlış temellerle boy göstermiş bir yanılsama.

Bu Reklamı Kapat

Bu yanılsamanın kaynağı ise Franz Boas'ın Kuzey Amerika Yerlileri Elkitabı'na (1913) (İng: "The Handbook of North American Indians") yazdığı giriştir.[3] Bu girişte Boas, yalnızca bağımsız ve yapım eki ile oluşturulan kelimeler arasındaki farka değinmiş; İngilizce'de suyun farklı formlarının (sıvı, göl, nehir, ırmak, çiy, dalga, köpük) başka dillerde "su" köküne yapım ekleri eklenerek ifade edilebileceğini belirtmiştir. Eskimolar da bu çerçevede aput (yerdeki kar), qana (düşen kar), piqsirpoq (savrulan kar) ve qimuqsuq (kar savrulması) köklerine sahiptir. Ancak yazılan bu giriş bölümünden sonra işler, dilbilimle ilgilenen bir yangın denetimcisi olan Benjamin Lee Whorf'un MIT'in Technology Review isimli dergisinde yayınlanan 1940 tarihli "Bilim ve Dilbilim" (İng: "Science and Linguistics") isimli amatör makalesiyle karışmıştır.

Kar kelimemizin bir Eskimo'ya çok kapsayıcı gelebileceğini düşünen, Hartford Yangın Sigorta Şirketi'nde çalışan dilbilimcimiz ilgili makalesinde konu hakkında şunları söylüyor:

Durum ne olursa olsun (yağan kar, yerdeki kar, buz haline gelmiş kar, sulu kar, rüzgarda uçan kar) kullandığımız kelime aynı. Bir eskimo için bütün senaryoları kapsayan böyle bir kelime düşünülemez; yağan kar, sulu kar vb. algı ve işlev temelinde farklılıklara sahiptir ve bir Eskimo bu ve diğer kar türleri için farklı kelimeler kullanır.[1]

Whorf, bu defalarca yayınlanan ve çok sayıda atıf alan makalesinde Boas'ın ortaya attığı dört kökü en az yediye çıkarmış (1: "yağan", 2: "yerde", 3: "buz haline gelmiş", 4: "sulu", 5: "uçan", 6... 7...); İngilizce anadil konuşucuları hakkında yanlış çıkarımlar yapmıştır; zira kara yumuşak ve beyazken kar, yarı erimiş halde yağarken sulusepken, araba sürmeyi tehlikeli kılacak şekilde yağdığında ise tipi diyoruz. Whorf'un kendi dilinin konuşucularına dair yaptığı bu çıkarımlar, bir Eskimo için neyin "algı ve işlev temelinde farklı olduğuna dair" yaptığı çıkarımlardan daha gerçerli değildir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Marvin Filmaker

Martin, bu çabalarının yanında yaygın olarak inanılan bu mitin izini dil konulu popüler kitaplarda da sürmüştür; Roger Brown, kaleme aldığı Kelimeler ve Şeyler (İng: "Words and Things") isimli kitapta Whorf'a atıfta bulunarak konuyu ihtiyatsızca topluma taşımış ve gerçekleri çarpıtmıştır. Bu kitaptaki bir diğer ilginç unsur da Brown'ın Boas ve Whorf'un çalışmalarından farklı olarak "Eskimo dilinde kar anlamına gelen üç kelime vardır" ifadesidir; sanıyoruz ki kendisi Whorf'un makalesini tamamen okumamış, yalnızca resimlerine bakmıştır.[2]

Bu Mit Popüler Kültürde Nasıl Bir Yer Edindi?

Boas'tan (yanlış bir şekilde) Whorf'a, Whorf'tan da Brown aracılığıyla popüler kültüre taşınan bu mit, Brown'un çalışmasını temel alan dördüncü elden kaynaklara yansımaya başlamıştır. Öyle ki Martin, Carol Eastman'ın Dil ve Kültürün Bileşenleri (İng: "Aspects of Language and Culture") isimli makalesinde geçen "Eskimo dillerinde kar anlamına gelen birçok kelime vardır" ifadesinin Brown'ın "üç kelime vardır" ifadesinden yalnızca 6 satırlık bir farka sahip olduğunu tespit etmiştir.[4]

Ancak üçmüş, dörtmüş, yediymiş, kimin umrunda? Değil mi? Popüler kaynaklar böyle bir mite bir defa ellerini sürdüklerinde bütün engeller ortadan kalkıyor; bu rakamlar "okuyucuya göre" belirlenmeye başlıyor. Öyle ki Lanford Wilson'un 1978 tarihli, 5 Temmuz (İng: "The Fifth of July") isimli tiyatro eserine göre Eskimoların kar için kullandıkları elli tane kelimeleri var; 1984 yılında (yani AAA'daki sunumundan iki yıl sonra) Martin, Adams'ın kaleme aldığı bir "gereksiz bilgiler ansiklopedisinde" eskimoların kar için dokuz; 9 Şubat tarihli New York Times gazetesinde yayınlanan bir yazıda eskimoların kar için yüz; Cleveland TV hava durumu bülteninde ise iki yüz kelimeye sahip olduklarını ifade ettiklerini bildiriyor.

Bu kaynaklar arasından New York Times, konuya 4 yıl sonra geri dönerek bir "düzeltme" yapıyor. 9 Şubat 1988 tarihli sayısının 21. sayfasında, yani gazetelerinin "bilim" bölümünde Jane E. Brody'nin kar tanelerinin oluşumunu konu aldığı yazısı şu sözlerle başlıyor:

Eskimolar kar ve buzu tanımlamak için kırk kelime kullanıyor! Neden mi? Cevaplar Sam Colbeck'te!

Sağolsunlar, dört yıl içinde kar terminolojilerini %50 oranında daraltmışlar. Dokuzmuş, kırk sekizmiş, yüzmüş, iki yüzmüş, kimin umrunda?

Bu Reklamı Kapat

Eskimoların Kar İçin 40 Tane Kelimesi Olsun, Sonra?

Bu mitin safça ve abartılarak yayılmasının üzücü taraflarından biri de Arktik bölgede konuşulan bir dilde kar türlerini ifade etmek için çok sayıda farklı kök-kelimeler bulunsa bile bunun ancak boş, önemsiz ve anlamsız bir olgu olacağı gerçeğidir. Zira at yetiştiren kimselerin at türlerine, boyutlarına ve yaşlarına göre kullandıkları farklı farklı kelimeler; botanikçilerin yaprak biçimlerine göre yaptığı isimlendirmeler; iç mimarların leylak renginin farklı tonları için kullandığı farklı kelimeler; tasarımcıların yazı tiplerini ifade etmek için kullandığı türlü türlü kelime var. Bu alanlar özelinde bu farklı kelimelerin kullanılıyor olması dile, düşünceye ve kültüre dair ilgi çekici ayrımlar mı yaratıyor?

Herhangi bir aklıselim insan kötü dilbilim ders kitaplarında Eskimolar hakkında yazılan yazılar gibi bir yazıyı yazıcılar hakkında yazabilir mi? Örnek olarak Paul Gaeng'in Dil İlkelerine Giriş (İng: "Introduction to Principles of Language") kitabındaki güçlü sözleri ele alalım;

Eskimoların kültüründe karın önemi oldukça açıktır... Onlarda kar, İngilizce'de bir kelime ve bir düşünceyi karşılayan konsept küresini birkaç tane birbirinden ayrı sınıfa bölecek kadar önemlidir...[5]

Şimdi şunu okuduğunuzu hayal edin:

Tasarımcıların kültüründe yazı tipinin önemi oldukça açıktır... Onlarda yazı tipi, Tasarımcı Olmayanlar'da bir kelime ve bir düşünceyi karşılayan konsept küresini birkaç tane birbirinden ayrı sınıfa bölecek kadar önemlidir...

Bunun da yanında şöyle bir düşünüldüğünde Eskimoların kar ile bu kadar ilgilenmesi de çok mümkün görünmüyor. Geleneksel şartlarda avlanan bir Eskimo avcısı için kar, bir sahilde kum gibi arka planın daimi bir öğesi olmalı. Ancak Eskimo miti hakkında ne kadar düşünürsek o kadar dibe batıyoruz.

Sonuç

Laura Martin'in makalesinin son kısımları, Eskimo ve kar hikayesinin bizlere "kaynakların düzgün kullanımıyla, kanıtların düzgün sunumuyla ve hepsinden ötesi çıkarımlarımızı sürekli test ederek entelektüel birikimimizi korumamız gerektiğini" hatırlatmaya yönelik umutlarıyla dolu. Nihayetinde Eskimo kar mitinin bu popülerliği, düşen akademik standartların, daha da önemlisi temelinde anti-entelektüel "Oha!" bilimciliğinin ve bilimsel düşünceye yönelik giderek artmakta olan cehaletin bir kanıtı niteliğinde. Yakın bir zamanda size de "Eskimoların dilinde kar için onlarca, hatta yüzlerce kelime var!" denecek. Siz de bu noktada bu mitin yaşayıp yaşamaması gerektiğine karar vereceksiniz.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 9
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Güldürdü 1
  • İnanılmaz 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Springer | Arşiv Bağlantısı
  • ^ Benjamin Lee Whorf. Science And Linguistics. (1 Nisan 1940). Alındığı Tarih: 17 Mayıs 2022. Alındığı Yer: web.mit.edu | Arşiv Bağlantısı
  • ^ C. Adams. (1984). The Straight Dope: A Compendium Of Human Knowledge. Yayınevi: Chicago Review Press.
  • ^ F. Boas. (1911). The Handbook Of North American Indians.
  • ^ C. M. Eastman. (1977). Aspects Of Language And Culture. Yayınevi: Cambridge University Press.
  • ^ P. Gaeng. (1971). Introduction To The Principles Of Language. sf: 137.
  • L. Martin. (1986). "Eskimo Words For Snow": A Case Study In The Genesis And Decay Of An Anthropological Example. American Anthropologist, sf: 418-423. | Arşiv Bağlantısı
  • S. O. Murray. (1987). Snowing Canonical Texts. American Anthropologist, sf: 443-444. | Arşiv Bağlantısı
  • C. W. Schultz-Lorentzen. (Sözlük, 1927). Dictionary Of The West Greenlandic Eskimo Language.
Bu Reklamı Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 06/07/2022 22:03:31 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/11778

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Bu Reklamı Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Gönderiler
Fizik
Enzim
Kimya Tarihi
Nöron Hücresi
Rna
Köpekler
Element
Factchecking
Test
Gerçek
Teyit
Doğa Gözlemleri
Yörünge
Abd
Oyun Teorisi
Bilim
Bitkiler
Robot
Mitler Ve Gerçekler
Mantık
Solunum
Aslan
Maymun
Genler
Ses Kaydı
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Başlık
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Soru Sor
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve kabul edilen cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.