Tüm Reklamları Kapat

Çocukların Cinsiyetini Anne mi Belirler, Baba mı?

Cinsiyeti Belirleyen X Kromozomu Sayısı mıdır, Y Kromozomunun Var Olup Olmaması mı?

2dk
Çocukların Cinsiyetini Anne mi Belirler, Baba mı?
Tüm Reklamları Kapat

Bu Makalede Neler Öğreneceksin?

Bu bölümü yapay zekâ hazırlar.
  • İnsanlarda cinsiyet, anneden her zaman X kromozomu, babadan ise X veya Y kromozomu geçmesiyle belirlenir ve çocuğun cinsiyetini babanın verdiği kromozom rastlantısal olarak belirler.
  • Cinsiyeti belirleyen temel faktör Y kromozomunun varlığıdır; Y kromozomu bulunan bireyler erkek, bulunmayanlar ise dişi olarak gelişir, X kromozomu sayısı cinsiyeti değiştirmez.
  • Çocukların cinsiyetini etkilediği iddia edilen yiyecek, muska veya diğer yöntemler bilimsel olarak geçersizdir ve cinsiyet tamamen genetik faktörlerle belirlenir.

Günümüzde hala eşlerine kendilerine belli bir cinsiyetten çocuk "vermedi" diye (kimi zaman şakayla karışık olsa da) kızan erkekler var mıdır bilemiyoruz... Açıkçası bize inanılmaz çağ dışı geliyor. Ancak ola ki halen bunu uygulayan erkekler varsa varsa, durun deriz. Çünkü neresinden baksanız anlamsız bir iş yapıyorsunuz. İşin sosyolojik anlamsızlığı bir yana, biyolojik olarak da tamamen anlamsız bir iş yapıyorsunuz.

İnsan da dahil olmak üzere memeli hayvanların ezici çoğunluğunun cinsiyeti X-Y kromozom sistemiyle tanımlanır. Bu X ve Y kromozomlarının biri anneden, diğeri babadan yavruya geçer. İki taraftan da X kromozomu gelirse, bebek XX kromozomlarına olur. Bu, biyolojik olarak "dişi"dir. Eğer ki bir taraftan X, diğer taraftan Y gelirse, bebek XY kromozomlarına sahip olur. Bu, biyolojik olarak "erkek"tir.

Şimdi... Annelerimiz (biyolojik olarak dişi olan insanlar) biyolojik olarak XX kromozomlarına sahiptirler. Dolayısıyla dişiler yavruya her zaman X kromozomu aktarabilirler. Hiçbir zaman Y aktaramazlar. Babalarımız (biyolojik olarak erkek olan insanlar) ise XY kromozomuna sahiptir. Babalar, yavruya X de aktarabilir, Y de... Bu nedenle çocuğun cinsiyetine aslen karar veren, babanın sperminden yavruya geçecek olan kromozomdur.

Tüm Reklamları Kapat

Bu kromozomun X mi Y mi olacağı tamamen rastlantısaldır. Halk arasında bu konuda atıp tutulan koca karı masallarının hepsi uydurmadır. Yiyecek, içecek, muska, üfleme, kapçıklama, zamanlama, esnetme, gerdirme, kalkan balığı pullarını deriye sürme vb. yöntemlerin hiçbiri çocuğun cinsiyetini belirlemenizi sağlayamaz.

Cinsiyeti Belirleyen X Kromozomu Sayısı mıdır, Y Kromozomunun Var Olup Olmaması mı?

Cinsiyeti nihai olarak belirleyen, Y kromozomunun bulunup bulunmamasıdır. Bunu görmek için cinsiyet kromozomuna bağlı hastalıkları ve sendromları inceleyebiliriz: 

XXY kromozom durumuyla karakterize edilen Klinefelter Sendromu'na sahip bireyler her zaman eşeysel olarak erkek oluyorlar. 2 X olmasına rağmen, tek Y'nin varlığı onları erkek yapıyor. Benzer şekilde, XXYY, XXXY, XXXXY kromozom durumlarıyla karakterize edilen sendromlardaki bireyler de eşeysel olarak erkek oluyorlar. Ne kadar X kromozomu bulunursa bulunsun, Y kromozomu bulunmadan bir bireyin erkek olması bilindiği kadarıyla mümkün değildir. Tek bir adet Y kromozomunun bulunması bile, 2-4 arası X kromozomuna rağmen bireyi eşeysel olarak erkek yapmaktadır. Tabii ki bu hastalıklar, kısırlıktan zihinsel sorunlara kadar birçok sorunla birlikte gelmektedir.

Buna karşılık X (Turner Sendromu), XXX (Üçlü X Sendromu), XXXX (Dörtlü X Sendromu) ve XXXXX (Beşli X Sendromu) ile karakterize edilen hastalıkların hepsinde birey eşeysel olarak dişi olmaktadır. Görüldüğü gibi, bu sendromlarda X sayısı ne kadar artarsa artsın birey dişi olarak doğmaktadır. Yine bu durumda da kromozomal çoklanma genellikle birçok sorunla birlikte gelmektedir.

Tüm Reklamları Kapat

Yapılan bazı araştırmalar bireylerin fiziksel görünümlerinin erkeğe ait eşey karakterlerini taşımasına rağmen Y kromozomunun olmayabileceğini göstermiştir. Ancak bu araştırmalar henüz genel geçer olarak kabul görmemiştir ve çoğunlukla insan-harici organizmalarda yapılmış deneylere dayanmaktadır. Fakat insanlarda da X ve Y kromozomları haricinde, otozomal olarak bilinen vücut kromozomlarında fiziksel özellikleri etkileyen genlerin bulunması çok muhtemeldir. Yani genellikle Y kromozomu bulunmamasına rağmen erkek eşey özelliklerinin bir kısmına sahip olmanın nedeni, Y kromozomunun noksanlığından ziyade, vücut kromozomları üzerinde bulunan bazı genlerin fiziksel görünüm üzerindeki etkisidir. 

Sonuç

Sonuç olursa, ne olursa olsun, çocuğun nihai cinsiyetini belirleyen erkektir; dişiler asla tek başlarına belirleyemezler. 

Bu nedenle eğer ki çocuğun cinsiyetinden mutsuz olacak kadar çağ dışı olan erkek okurlarımız kendilerine kızmalı; eşlerinize değil!

Rastgele Yazıya Git
32
Alt Başlıklar
MAKALE SONRASI

Bu makale üzerine konuşmaya devam et

Topluluk sohbetine katıl, yorum bırak veya ayrıntılı bir soru sor.

Bilimsel bir hata mı gördün?
Bu Makale Sana Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler!
    Tebrikler!
    40
  • Muhteşem!
    Muhteşem!
    9
  • Mmm... Çok sapyoseksüel!
    Mmm... Çok sapyoseksüel!
    4
  • Güldürdü
    Güldürdü
    4
  • Bilim Budur!
    Bilim Budur!
    2
  • Merak Uyandırıcı!
    Merak Uyandırıcı!
    2
  • Grrr... *@$#
    Grrr... *@$#
    1
  • İnanılmaz
    İnanılmaz
    0
  • Umut Verici!
    Umut Verici!
    0
  • Üzücü!
    Üzücü!
    0
  • İğrenç!
    İğrenç!
    0
  • Korkutucu!
    Korkutucu!
    0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misin?

Şu iki siteden biriyle hemen destek olabilirsin:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracıyla 24.10.2026 03:00:39 tarihinde oluşturuldu. Evrim Ağacı'ndaki içerikleri birden fazla editör sürekli gözden geçiriyor, güncelliyor ve geliştiriyor. Bu çıktıdan sonraki güncellemeleri görmek ve içeriğin en güncel hâlini okumak için şu adrese git: evrimagaci.org/s/3979

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı sürece izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş hâlleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.

Keşfetmeye Devam Et