Evrim Ağacı
Reklamı Kapat
Reklamı Kapat

Bu türev bir içeriktir. Yani bu yazının omurgası, LiveScience isimli kaynaktan çevrilerek dilimize uyarlanmıştır; ancak "çeviri" içeriklerimizden farklı olarak, bu içerikte orijinal metin birebir korunmamıştır. Anlatım ve konu akışı gibi detaylar Evrim Ağacı yazar(lar)ı ve/veya editörler tarafından güncellenmiş, değiştirilmiş ve/veya geliştirilmiştir. Yazar, kaynaktan alınan metin omurgası üzerine kendi örneklerini, bilgilerini, detaylarını eklemiş; içeriği ve anlatımı zenginleştirmiş ve/veya çeşitlendirmiş olabilir. Bu ek kısımlarla ilgili kaynaklar da, yazının sonunda gösterilmiştir. Metnin omurgasını oluşturan kaynağı, orijinal dilinde okumak için lütfen yukarıdaki bağlantıya tıklayınız. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Bu yazı, Cinsiyetler, Üreme ve Cinsellik yazı dizisinin 30. yazısıdır. Dizinin ilk yazısına gitmek için buraya, dizideki tüm yazıları görmek için buraya tıklayınız. Yazı dizileri, EA Akademi'nin bir parçasıdır.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

Birçok kadın için seks ve horlama arasındaki ilişki, yaşamın en rahatsızlık verici gerçeklerinden birisidir. Tutkulu yakınlaşmalar ne zaman gerçekleşirse gerçekleşsin, erkekler hemen sonrasında uykuya dalabiliyor gibi gözükmektedir. Her ne kadar kadınlar da bazen seksten sonra uykulu hissetseler de, bu fenomen erkeklerde daha bariz gibi gözükmektedir. Peki erkekleri bu uyku diyarına çeken, seksle ilgili olan şey nedir?

İlk olarak, en açık nedeni, seksin uyku getirici "ileri geri sallanma" kısmıdır. Bu iş genellikle geceleri yapılır, bir yatakta yapılır ve nihayetinde, oldukça yorucu bir iştir. Hatta çoğu zaman erkekler için kadınlara göre çok daha yorucudur (elbette bu çiftten çifte değişebilir). Dolayısıyla seks bittiğinde, erkeklerin fiziksel olarak yorulmuş ve uykulu hissetmesi gayet doğaldır.

İkincisi, pozitron emisyon tomografisi (PET) ile yapılan araştırmalar, bir insanın orgazma erişmesi için, tüm "korku ve anksiyeteyi" bir kenara bırakması gerektiğini göstermektedir. Bu durum da, rahatlatıcı ve uyku moduna geçiren bir etkiye neden oluyor olabilir.

Tabii üçüncü olarak bir de orgazmın kendi biyokimyası vardır. Araştırmalar erkeklerin boşalması sırasında beyinlerinin bir kimyasal kokteyli saldığını göstermektedir. Bu kimyasallar arasında norepinefrin, serotonin, oksitosin, vazopressin, nitrik oksit ve prolaktin bulunmaktadır. Prolaktin, cinsel tatminle ilişkilendirilmektedir. Aynı zamanda erkeklerin yeniden sekse hazırlanmaları için gereken yenilenme süresini belirleyen hormondur. Tüm erkeklerin bildiği gibi, "bir kere daha yapmak" için belli bir süre beklemeleri gerekmektedir. İşte bu, "yenilenme süresi"dir. Araştırmalar göstermektedir ki, prolaktin açısından zayıf olan erkekler, daha sık olarak seks yapabilmektedir.

Prolaktin seviyesi uyku sırasında doğal olarak daha yüksektir. Hatta yapılan hayvan deneylerinde, prolaktin enjekte edilen hayvanların anında uykularının geldiği görülmektedir. Bu da, prolaktin ile uyku arasında güçlü bir ilişki olduğunu göstermektedir. Dolayısıyla, hormonun orgazm sırasında salgılanması erkeklerin uykulu hissetmelerinin nedeni olabilir.

Burada bir yan not ekleyelim: Prolaktin aynı zamanda masturbasyon sonrasında, sekse kıyasla neden o kadar uykulu hissetmediklerini de açıklamaktadır. Henüz bilinmeyen sebepler nedeniyle seks, masturbasyona göre 4 kat fazla prolaktin salgılanmasına neden olmaktadır.

Beynin orgazm sırasında salgıladığı diğer hormonlardan ikisi, oksitosin ve vazopressin de uykuyla ilişkilendirilmiştir. Bu ikisinin salgısı melotinin salgısıyla da sıklıkla ilişkilendirilmektedir. Melatonin, vücut saatimizi kontrol eden ana hormondur. Oksitosin de aynı zamanda stres seviyesini düşürücü etki yapmaktadır ki bu da gevşemeye ve uykulu hissetmeye neden olur.

Seks Sonrası Uykunun Evrimsel Kökenleri

Peki ya bunun evrimsel kökenleri? Bunu açıklaması biraz daha karışık. Evrimsel açıdan bakacak olursak, bir erkeğin ana görevi olabildiğince fazla yavru üretmektir ve uyku, buna pek de fayda sağlamıyor gibi gözükür. Ancak belki de bir diğer dişiye hemen geçmek mümkün olmamaktadır, dolayısıyla aradaki bu süreyi değerlendirmenin en iyi yolu uykudur.

Her ne kadar kadınların seksten sonra uykulu hissedip hissetmedigi ile ilgili çelişkili bilgiler olsa da, kadın da genellikle erkekle birlikte uykuya dalmaktadır (veya "sarılma zamanı" olarak da kullanabilir). Bu da erkek için iyi haberdir: Bu süre zarfında, bir başka erkeği arıyor olamaz. Erkek uyandığında ve dişinin halen orada olduğunu gördüğünde, bir deneme daha yapılabilir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Belki de seksten sonra uykulu hissetme, oksitosin ve vazopressin hormonlarının salgılanmasının evrimsel açıdan bir "yan etkisi" de olabilir. Uykuyla ilişkilendiriliyor olması bir yana, bu iki kimyasal da aynı zamanda "eşler arasındaki bağı" sağlayan kimyasallardır. Bu kimyasalların orgazm sırasında salgılanması cinsel partnerler arasındaki bağı kuvvetlendirir ve bu da, seks ile duygusal bağlanma arasındaki ilişkiyi açıklar. Bu bağın en azından çift bebek yapana kadar sürmesi beklenir, çünkü bebeğin doğumunu kadar çiftlerin bağlı kalması ve bebeğe bakmaları, yavrunun hayatta kalma şansını arttıracaktır.

Sonuç

Sonuç şu: Seks sonrası uyku halinin biyokimyasal ve evrimsel birçok nedeni olabilir; bunların bazıları doğrudan, bazıları dolaylı olarak etkilidir. Ancak bunların hiçbiri henüz "nihai neden" olarak belirlenmemiştir. Ancak şu da bir gerçektir: Bunun yakın bir zamanda değişeceği düşünülmemektedir.

Ayrıca okurlarımızı bir diğer düşünceyle başbaşa bırakarak sözlerimizi sonlandıralım: Eğer seks sonrası uyku fenomeninin sıklığından rahatsızlık duyuyorsanız, durum daha vahim de olabilirdi: 10.000 İngiliz erkeği üzerinde yapılan yeni bir araştırma, %48'inin daha seks sırasında uykuya daldığını gösterdi!

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 39
  • Güldürdü 19
  • Merak Uyandırıcı! 12
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 11
  • İnanılmaz 8
  • Muhteşem! 6
  • Bilim Budur! 6
  • Umut Verici! 6
  • Korkutucu! 1
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: LiveScience | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 21/09/2020 16:57:42 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2485

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Yapay Zeka
Factchecking
Parçacık
Diyet
Hız
Doğa Olayları
Maskeler
Kafatası
Mühendislik
Davranış
Seçilim
Bağışıklık Sistemi
Işık
Mistisizm
Balina
Mars
Yemek
Beslenme
Zooloji
Evrim Teorisi
Mantık
Tardigrad
Metabolizma
Sinir Sistemi
Pandemi
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Hipotezlere dayalı soruların cevapları da hipotezlere dayalıdır.”
Joan Baez
Geri Bildirim Gönder