Evrim Ağacı
Reklamı Kapat
Reklamı Kapat

Bu yazı, Wired isimli kaynaktan birebir çevrilmiştir. Çevirmen tarafından, metin içerisinde (varsa) açıkça belirtilen kısımlar haricinde, herhangi bir ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılmamıştır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Bu haber 7 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Ufak, parlak ışık veren ve LED (Light Emitting Diode - Işık Saçan Diyot) adı verilen ışık yayıcılar, bilim insanlarının beyni araştırmak için geliştirdikleri en yeni teknolojilerden biri. Oldukça esnekler, kablosuz olarak çalışabiliyorlar ve öylesine küçükler ki, bir iğne deliğinden bile kolaylıkla geçebiliyorlar.

Stanford Üniversitesi'nden Mark Schnizter'e göre bu tip bir LED, hayvanların beynindeki fizyolojik ve biyokimyasal süreçleri takip etmek konusunda bilim insanlarına çok büyük faydalar sağlayacak. Bu tip biyolojik olarak uyumlu elektronik sistemler, gömülü oldukları dokulardaki sensörlerden geribildirim alarak dokuları manipüle etmelerini sağlayacak.

Beyin araştırmalarının en önemli sahalarından birisi optogenetik deneylerdir. Bu deneylerde genler bilim insanları tarafından değiştirilerek hücrelerin ışığa duyarlı hale gelmesi sağlanır. Son yıllarda nörobilimciler bu yöntemi kullanarak ilaç bağımlılığı, depresyon, Parkinson hastalığı gibi birçok soruna neden olan nöral devreleri aydınlatmayı başardı. Ancak beynin çok derinlerindeki bölgelere ışık göndermek çok ciddi bir sorundu.

Schnitzer ve diğerleri bunu başarabilmek için optik kablolar geliştirdiler ancak Urbana-Champaign'de bulunan Illinois Üniversitesi'nden John Rogers'a göre bu yeni teknolojilerin de bazı dezavantajları bulunmaktaydı. Rogers şunları söylüyor:

Boyutları bir optik kabloya göre çok küçük ve mekanik olarak çok daha uyumlu bir yapıları var. Üstelik, kablosuz olarak kontrol edilip enerji verilebiliyor, bu sayede hayvanların serbest hareketine, sosyal etkileşimlerine ve diğer normal davranışlarına müsade ediyor.

Rogers ve arkadaşları, keşiflerini bugün Science dergisinde açıkladılar ve bazı gösterimlerde bulundular.

Deneylerden birinde araştırmacılar bir farenin beynine bu problardan bir tane yerleştirdiler. Daha sonra ışık atımları kullanarak beynin ödül yolağında bulunan sinirleri uyardılar. Y şeklindeki bir labirentin doğru tarafından sinyal alan fareler, kısa zamanda orada daha fazla zaman geçirmeye başladılar, tıpkı sanki o kolda bir yiyecek varmış gibi.

Bazı araştırmacılar optogenetiğin sonunda derin beyin uyarımlarını geliştireceğini düşünüyor. Bunu bir terapi haline dönüştürmek ve hareket bozukluklarını, ilaca dirençli depresyonu ve diğer hastalıkları tedavi etmek mümkün olacak. Şu anda kullanılan metal elektrotlar spesifik bir nöronu hedef alamıyor. Ancak optogenetik bunu başarabiliyor. Anlaşılabileceği gibi bu yeni teknolojiler sayesinde doktorlar yalnızca sorunlu nöronları hedef alarak onları kesebilecek veya sorunlu olanları devre dışı bırakarak sadece normal çalışan nöronları bırakabilecek.

Yeni üretilen LED problar en az düzeyde rahatsız edici ve biyolojik olarak uyumlu. Ancak Rogers'ın söylediğine göre, optogenetiğin klinik araştırmalarda (insan üzerinde) kendine yer bulması için halen epey yol var:

Moleküler biyoloji'deki yetersizlikler ve bir gen terapisine ihtiyacımızın olması, bu yolda aşmamız gereken en büyük engeller.

Her halükarda, nöral aktiviteyi ışıkla göstermek bu probların yapabileceklerinin sadece ufak bir kısmı. Bunun haricinde ayrıca fotodetektör olarak kullanılabiliyorlar, elektriksel aktiviteyi uyarıp kayıt altına alabiliyorlar ve mikroısıtıcılar gibi görev yapan bir sıcaklık sensörüne dönüşebiliyorlar. Rogers, son olarak şunları söylüyor:

Bu icadımızı, elektronik ve optogenetiği doğrudan ve 3 boyutlu olarak dokuların derinliklerine taşımayı jenerik olarak başarabilen bir teknoloji olarak görüyoruz.
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 1
  • Tebrikler! 1
  • Umut Verici! 1
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Wired | Arşiv Bağlantısı
  • T. Kim, et al. (2013). Injectable, Cellular-Scale Optoelectronics With Applications For Wireless Optogenetics. Science, sf: 211-216. | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 25/09/2020 18:22:18 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1156

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Dilbilim
Solunum
Mistik
Gerçek
Çocuk
Hidrotermal Baca
Önlem
Uterus
Sinirbilim
Işık
Astrobiyoloji
Anatomi
Deniz
Yok Oluş
Kitap
Bitki
Doğal
Malzeme
Hekim
Makroevrim
Amerika
Kanat
Abd
Evrenin Genişlemesi
Mars
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Öğrenmeyi bilen bir kişi, yeterince şey biliyor demektir.”
Henry Adams
Geri Bildirim Gönder