Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Barbara McClintock Kimdir? Ne Yapmıştır? Kendi Ağzından Yaşam Öyküsü...

Barbara McClintock Kimdir? Ne Yapmıştır? Kendi Ağzından Yaşam Öyküsü... Hackaday
10 dakika
1,532
Evrim Ağacı Akademi: Bilim İnsanları ve Biyografileri Yazı Dizisi

Bu yazı, Bilim İnsanları ve Biyografileri yazı dizisinin 8. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Charles Darwin'in Dini İnancı Neydi? Din ve Tanrı ile İlgili Görüşleri Nelerdi?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Podcast
15:50
Pınar Boyar
Pınar Boyar Seslendiren
12
  • İndir

16 Haziran 1902'de Amerika Birleşik Devletleri’nde Connecticut eyaletindeki Hardfort kentinde doğdum. Aslında adımı Eleanor koymuşlardı. Ancak ailem kısa süre sonra Barbara demeye başladı. Onlara göre Elanor, benim hal ve davranışlarımla uyumlu değilmiş. Barbara adının benim kararlı ve sınır tanımaz karakterim için mükemmel bir eşleşme olduğunu düşünmüşler. Ee, bilime adanacak bir yaşam için birazcık delidolu olmak lazım, öyle değil mi?

Babam Thomas Henry McClintock aile hekimiydi. Annem Sara Handy ise üst sınıftan Boston'lu bir ailenin kızıydı. Annem çalışmıyordu ama şair ve sanatçı ruhlu bir kadındı. Yaşları birbirine yakın dört kardeştik. 

Tüm Reklamları Kapat

Çocukluk dönemlerimde annemle oldukça kötü bir ilişkimiz oldu. Sanırım onu biraz fazla zorlayan bir yapım vardı. Benimle baş etmekte zorlanan annem okula başlayıncaya kadar çoğu zaman beni teyzemin evine gönderiyordu ve onlarla kalıyordum. 1908'de ailem Brooklyn’e taşınmaya karar verdiği için annem beni teyzemin yanından geri aldı.  

Annemle karakterlerimiz uymuyordu ve iyi bir anne-kız ilişkisi kuramamıştık ama babamla bağlarım çok güçlüydü. Babam, bana karşı oldukça sabırlı ve anlayışlıydı. Annemi ihtiyaçlarım konusunda ikna edebiliyordu. Küçük bir çocukken yalnız kalmaktan, hayal kurmaktan ve merak etmekten keyif alan bir yapım vardı. Ailem tercihlerime saygı gösterdi ve yapmak istediğim şeyler için okuldaki bazı kuralları çiğnememe göz yumdu. Bunun bedeli okulda arkadaşsız ve yalnız kalmak olsa bile…

Tüm Reklamları Kapat

Brooklyn'in Erasmus Hall Lisesi'nde öğretmenlerim, son derece zeki olduğuma ve gelecekte bir üniversitede profesör olarak yaşamımı devam ettireceğime inanıyorlardı. 1920’li yıllardan bahsediyoruz elbette… Kadınlardan üniversite profesörü olmayacağını düşünen annem, bu fikirden çok rahatsızdı. Önceleri üniversiteye gitmeme izin vermedi. Kimsenin evlenmek istemeyeceği, acayip bir insan haline geleceğime inanıyordu. Ama annemin arzularını yerine getirmeye hiç niyetim yoktu.

Sonunda babamın uğraşlarıyla annemin itirazlarının üstesinden geldik ve 17 yaşında New York, Ithaca'daki Cornell Üniversitesi'ne kaydoldum. Evden ayrılmak, kendimi aşma adına özgürleştirici bir deneyimdi. Daha mutlu, daha rahat bir kişi haline geldim ve lisans öğrencisi olarak üniversite hayatının tadını çıkarmaya başladım. Yalnız kalma isteğim zamanla azaldı. Diğer öğrencilerle arkadaşlıklar kurdum, sosyal hayatta aktif oldum. Hatta kimsenin benden beklemeyeceği bir şekilde, bir caz grubuna bile katıldım. Ve daha şaşırtıcı olan ise henüz birinci sınıftayken, onca erkeğin arasında bir kadın aday olarak benim sınıf başkanı seçilmemdi. Annemin yersiz baskısı üzerimden kalkınca özgüvenim artmıştı.

Ezgi Bilgin tarafından çizilmiştir. Tüm hakları saklıdır.
Ezgi Bilgin tarafından çizilmiştir. Tüm hakları saklıdır.

1921 sonbaharında Cornell Üniversitesi'nde lisans öğrencilerine açılan tek genetik dersini almaya başladım. O zamanlar Ziraat Fakültesi Bitki Islahı Bölümü'nde profesör olan Claude Hutchinson tarafından yürütülen bu derslere az sayıda öğrenci katılıyordu. Öğrencilerin çoğu bir meslek olarak ziraata ilgi duyuyordu. Genetik bilimi bir meslek olarak henüz yaygın kabul görmemişti. Mendel'in temel kalıtım ilkelerini tanımlamasından itibaren sadece otuz yıl geçmişti ama 1900 ve 1921 yılları arasında genetik araştırmalar çoktan yaygınlaşmıştı. Bu çalışmaların sonuçları sağlam bir bilimsel çerçeve sağladı. Yine de, bazı biyologlar bu devrimci kavramları kabul etme konusunda isteksizdi. Genetik araştırmaların altında yatan mantık giderek daha belirgin hale geldikçe, bu isteksizlik kısa sürede ortadan kalktı. 

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Lisans eğitimim esnasındaki genetik derslerini Ocak 1922'de tamamlandığımda, Dr. Hutchinson'dan bir telefon aldım. Dersin içeriğine olan yoğun ilgimi hissetmiş olmalı, çünkü beni lisansüstü öğrencilerin katılımı için planlanan bir genetik dersine davet etti. Daveti memnuniyetle kabul ettim. Doğrudan lisansüstü eğitime başlıyor olacaktım. Açıkçası, bu telefon görüşmesi geleceğimi belirledi. Bundan sonra kariyerim boyunca genetik alanında kaldım. Yüksek lisans ve doktora eğitimlerimi Cornell üniversitesinde bitki genetiği üzerine çalışarak tamamladım.

Lisans genetik dersini aldığım sırada, botanik bölümünden Lester W. Sharp tarafından verilen bir sitoloji, yani hücre bilimi kursuna kaydolmuştum. Merakım, genetik bilgiyi taşıyan kromozomların yapısına ve hücrelerin çoğalabilmesi için kullandıkları mitoz ve mayoz isimli bölünme biçimleri esnasında gerçekleşen olaylara odaklandı. Kromozomlar kalıtsal faktörlerin taşıyıcılarıydı ve bende bambaşka bir hayranlık oluşturuyorlardı. Mezun olduğum zaman, ileri araştırmalar için gideceğim yola ilişkin hiçbir şüphem kalmamıştı. Kromozomları ve bunların genetik içeriğini incelemek, yani sitogenetik alanına yoğunlaşmak istiyordum. Gregor Mendel’in geleneksel tarz genetik tanımlamaları, bir organizmanın ardışık nesillerini yetiştirmeyi ve çıplak gözle görülebilen farklılıkları gözlemlemeyi içeriyordu. Sitogenetikçiler ise mikroskopu kullanarak hücrelerin içinde olan olayları esas çalışma alanı olarak belirlemişti. 

Doktoramı tamamladıktan sonra Cornell Üniversitesi beni Botanik Bölümü'nde akademisyen olarak görevlendirdi ve özellikle mısır bitkisinin taşıdığı genler üzerinde çalışmalar yapmaya başladım. Bu arada önemli gelişmeler oldu ve şans kapıma geldi. Prof. Dr. Emerson, yüksek lisans öğrencilerinin işlerini kolaylaştırma konusunda oldukça başarılı olan ve bu nedenle en parlak beyinlerin çoğunu ekibinde toplayan seçkin bir genetikçiydi. 1927 sonbaharında George W. Beadle (ki kendisi, sonradan Nobel ödüllü aldı) bitki ıslahı bölümünde doktora çalışmasına başladı. Sonraki sonbaharda, Marcus M. Rhoades, doktora için Bitki Islahı bölümüne geldi. Rhoades, California Teknoloji Enstitüsü'nde yüksek lisans derecesi almıştı ve meyve sinekleri üzerine çalışan grubun elde ettiği yeni bulgulara oldukça hâkimdi. Hem Beadle hem de Rhoades, aynı benim gibi, kromozomlar ve genler arasındaki ilişkinin yanı sıra sitogenetiğin diğer yönlerini keşfetmenin öneminin farkındalardı. Üçümüzün birlikteliği, araştırmaya ve tartışmaya istekli, hedeflerine sıkı sıkıya bağlı bir grup oluşturmamızı sağladı.

Yüksek lisans öğrencisi Harriet Creighton'a danışmanlık yapmaya başlamıştım ve birlikte kromozomların davranışlarını araştırıyorduk. Mikroskopla daha iyi görebilmemizi sağlayan gelişmiş boyama teknikleri geliştirdik. Kromozomlar arasında gen geçişlerinin varlığını kanıtladık. Hücrelerin çoğalması esnasında crossing-over diye tanımladığımız bir olay gerçekleşiyordu. Kromozomlar üzerinde bulunan ve genetik materyal içeren DNA dizinleri arasında karşılıklı yer değiştirmeler olduğunu gösterdik. Böylece genetik rekombinasyon sağlanabileceğini, yani daha anlayabileceğiniz dille söylemem gerekirse; bizden önce yaşamış tüm atalarımızdan miras genlerimizin, karışa karışa nasıl yeni bir kromozom haline geldiğini ortaya çıkardık. Özetle keşfettiğimiz şey; sperm ve yumurta gibi üreme hücrelerinin henüz anne ve babanın bedenindeyken üretilmesi esnasında, yani sperm ile yumurtanın buluşması gerçekleşmeden önce kromozom çeşitlilikleri yaratmak için genetik paketlerinin birbirleriyle karıştırabileceğiydi.

Geliştirdiğimiz boyama ve ileri görüntüleme teknikleri sayesinde kromozomlardaki telomer denilen bölgeleri ve sentromer diye tarif edilen orta bölgelerin işlevlerine yönelik daha kesin kanıtlar bulduk. Ayrıca kromozomların üzerinde sıçrayan ve gen kopyalamaları yapan bazı yapılar olduğunu keşfettik ve bunlara transpozonlar dedik. Transpozonlar evrimsel biyolojinin gelişiminde karanlıkta kalan birçok noktayı açıklamamızı sağladı. Her birimizin hücrelerindeki genomun %50 kadarını bu sıçrayan gen elemanları, yani transpozonlar oluşturuyor. Bunlar, tür içi çeşitliliğin çok önemli bir kaynağı.

Tüm Reklamları Kapat

Kalıtımın kromozomlarla geçişi, daha önce Thomas Morgan tarafından, yavruların ebeveynlerinden genleri miras alma şeklini açıklamak için bir teori olarak önerilmişti. Biz bu teorinin doğru olduğunu kanıtlamış olduk. Bunu, mısır bitkisindeki cinsiyet hücrelerinin oluşumu sırasında kromozomlarda gördüğümüz değişiklikleri önceden tespit edip, döllenen bu tohumlardan ekim yapılarak yetiştirilen mısır bitkilerinde gördüğümüz özelliklerle karşılaştırdık. Ve genetiğinde tespit ettiğimiz özelliklerle, ürün olarak elimizde tutuğumuz mısırın tam olarak nasıl eşleştiğini gösterdik.

Daha önce Missouri Üniversitesi’nde bir süre bulunmuş ve hücrelerde deneysel mutasyonlara neden olmak için X ışınlarının nasıl kullanılacağını öğrenmiştim. 1936 yılında asistan profesör kadrosu ile Missouri Üniversitesi'nde çalışmaya başladım. Ancak çalışma arkadaşlarımla uyumlu bir birliktelik sağlayamadık. Oldukça mutsuz ve yıpratıcı bir iş ortamında daha fazla kalamadım ve geri dönmeye karar verdim. 

Döndükten sonra röntgen kullanarak kromozomlar üzerinde X ışınlarının etkilerini araştırdım. Mutasyonlar, yani genlerin olumlu veya olumsuz yönde dönüşümünü deneysel olarak yaratmak için X ışınlarından faydalandım. Hücrelerin X ışınına maruz bırakılması ile kromozomlardan parça kopması veya kırılması, kaynamalar olması ve köprüler yapmasından kaynaklanan anormallikler buldum.

1942'de Long Island'daki Cold Spring Harbor Laboratuvarı'ndan gelen genetik alanında geçici bir kadro önerisini kabul ettim. Bir yıl içinde fakülte bünyesinde araştırmacı olarak kalıcı kadro aldım. Yeni rolümden çok memnundum çünkü öğretmenlik görevlerim yoktu ve istediğim araştırmayı yapma özgürlüğüne sahiptim. Kariyerimin geri kalanında burada çalıştım.

Tüm Reklamları Kapat

1944'ten itibaren mısır bitkilerindeki renk desenleri ile kromozomların görünümü arasındaki ilişkiyi incelemeye başladım. Özellikle mor benekli mısırın nasıl oluştuğunun genetik nedenlerini anlamak istedim.

Bir nesilden diğerine mısır bitkilerinin ana kromozomlarıyla yavrularını karşılaştırırken, yavru kromozomlarının ana kromozomların sanki yeniden düzenlenmiş çeşitleri gibi göründüğünü keşfettim. Şaşırtıcı biçimde kromozomların parçaları, sanki koparılmış ve tamamen yeni yerlerine kaydırılmış gibi görünüyordu. Böylece kromozomdaki genlerin eklenmesini, silinmesini ve yer değiştirmesini sağlayan yapıları tespit ettim. Bunlara dağıtıcılar ve hareketlendiriciler adını verdim.

Dağıtıcı, kromozomu kırabilir ve etrafındaki genlerin davranışını değiştirebilirdi ancak bunu yalnızca bir hareketlendirici varlığında yapabiliyordu. Başka bir deyişle, fiziksel özellikler açma-kapama işlevi yapan dağıtıcılar ve hareketlendiriciler tarafından kontrol ediliyordu. Bir kromozomdaki genleri kontrol edebilir, davranışlarını engelleyebilir veya değiştirebilirlerdi. Bunlara gen denetleyicileri adını verdim.  

Elde ettiğim bulgulara göre, genler artık ebeveynlerden çocuklara verilen değişmez talimatlar olarak düşünülemezdi. Ortamdaki belirli koşullara tepki verip değişebilirlerdi. Hareketli genler, kromozomlar içinde zıplayabilir ve fiziksel özellikleri açıp kapatabilir. Yani mısırın mor olup olmayacağını belirleyebilirlerdi.

Tüm Reklamları Kapat

Agora Bilim Pazarı
Rahatlama Kitabı: Suyun Üstünde Kalmamı Sağlayan Düşünceler

Hiçbir şey, pes etmeyen ufacık bir umuttan daha güçlü değildir.

Rahatlama Kitabı, zor günlerden çıkarılmış derslerin ve öyle zamanlarda biraz olsun iyi hissettirecek önerilerin bir derlemesi.

Gece Yarısı Kütüphanesi ve İnsanlar gibi sevilen kitapların yazarı Matt Haig, Rahatlama Kitabı’nda kendi deneyimlerinden öğrendiklerini, Marcus Aurelius, Emily Dickinson, James Baldwin gibi fikirleriyle ilham vermiş isimlerden edindikleriyle harmanlayarak yaşamın iniş ve çıkışları üzerine kısa ve umut dolu metinler sunuyor. Zihnin zindanlar yaratabileceğini ama yanında anahtarlarını da verdiğini gösteriyor bizlere. Mutluluğun ancak “olmanız beklenenleri” bir kenara bıraktığınızda filizlenebildiğini hatırlatarak, yaşama telaşı arasında şöyle bir yavaşlayıp, var olmanın güzelliği ve tahmin edilmezliğinin değerini bilmeyi yüceltiyor.

Bir dostun aklına, sarılmanın huzuruna –ve en kötü zamanlarda bile umudu hatırlamaya– ihtiyaç duyduğunuzda elinizde olmasını isteyeceğiniz bir kitap.

“Matt Haig insanlık halleriyle, onun aydınlık ve karanlığıyla empati kuruyor; mükemmel anlatılarını inşa etmek için renk paletinin tamamını kullanıyor.” —Neil Gaiman

“Modern hayatın keskin bir gözlemcisi.” —New York Times

Devamını Göster
₺88.00
Rahatlama Kitabı: Suyun Üstünde Kalmamı Sağlayan Düşünceler

O zamanlarda geçerli kabul edilen teori, genlerin kromozom üzerinde sabit konumlarda durduğunu söylüyordu. Hâlbuki benim çalışmalarımda bulduklarım bunun yanlış olduğunu gösteriyordu. Önceki araştırmalarımda pek çok takdir kazanmış olmama rağmen, hareketli genetik unsurlar üzerine bulgularımı şimdiye kadarki en önemli çalışmam olarak görüyordum. Ancak bilim dünyasında kimse bunu dikkate almıyor gibiydi. Umutsuzluğa kapıldım ve kendimi değersiz hissederek sanırım bir depresyon atağı yaşadım. Bu alandaki çalışmalarını yayınlamayı ve insanları ikna etmek için bulgularımı anlatmayı bıraktım.

1960'a geldiğimizde bakterilerle yapılan genetik çalışmalar hız kazandı ve benim mısır üzerinden yaptığım çalışmalarla benzerlikleri anlaşılmaya başladı. 1961'de hemen bir makale ile tartışmalara yanıt verdim: Mısır ve bakterilerdeki gen kontrol sistemleri arasında bazı benzerlikler.

1970'lerin başında moleküler biyologlar, bakteri ve virüslerde gerçekleşen transpozisyon olgusunu, yani genlerin yer değiştirilebildiğini keşfettiler. Bunun bağışıklık sistemi hastalıkları ile kanserlerin teşhis ve tedavisinde önemli olduğunu görmeye başladılar ve genetik mühendisliği bilimi doğdu. Yıllar önce bulduklarım, artık herkes tarafından anlaşılır hale gelmişti.

Mayıs 1971'de Ulusal Bilim Madalyası'nı Başkan Richard Nixon'dan aldım. Bunu, 1983 Nobel Fizyoloji ve Tıp Ödülü izledi. Hareketli genetik unsurları keşfettiğim için çok sayıda başka ödül ve onur derecem oldu. Ancak elbette Nobel ödülünün bende yarattığı gurur tarifsizdi. Çünkü Marie Curie’nin yolundan gidip, ama ondan farklı olarak bir ekibin parçası olarak değil de tek başına çalışarak ödülü alan ilk kadın bilim insanı olmak, yıllar süren emeğin yüreğimi ısıtan karşılığı idi benim için. Ve Nobel aldığımda 81 yaşındaydım. Demek ki, inandığınız doğruları ısrarla savunmaktan vazgeçmemek lazım.

Hayatım boyunca pek yakın arkadaşım olmadı. Kendimi hep özgür bir ruh olarak görüyordum; birine çok yaklaşmak, beni bu değerli özgürlüğümden mahrum bırakabilirdi. Hiç evlenmedim ve çocuk sahibi olmadım. Benim çocuklarım genetik bilimine yaptığım katkılardı ve Gregor Mendel’in “genetiğin babası” olarak anılması gibi, “genetiğin annesi” olarak anılmak da benim için mutluluk verici.

2 Eylül 1992'de 90 yaşında hayata veda ederken, insanlığa bıraktığım bu değerli bilgilerin huzuru içindeydim.

Not: Bilim insanları otobiyografik öyküleri projesi, Aklın Yolu Düşünce Topluluğu desteğiyle, yazarımız Okan Ö. Cinemre koordinatörlüğünde Antalya BAKÜS Sahne & Atölye'nin yazar ve sanatçıları tarafından yapılmıştır. Kayıtlardaki emek ve desteğinden dolayı Yamaç Alkan ve Bad Production'a teşekkür ederiz.

Alıntı Yap
Okundu Olarak İşaretle
Evrim Ağacı Akademi: Bilim İnsanları ve Biyografileri Yazı Dizisi

Bu yazı, Bilim İnsanları ve Biyografileri yazı dizisinin 8. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Charles Darwin'in Dini İnancı Neydi? Din ve Tanrı ile İlgili Görüşleri Nelerdi?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
5
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 3
  • Tebrikler! 2
  • Bilim Budur! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • İnanılmaz 1
  • Umut Verici! 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 30/01/2023 14:03:37 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/11073

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Savunma
Biyocoğrafya
Bitki
Yüzey
Uzay Aracı
Bitkiler
Yok Oluş
Virüs
Deniz
Covıd-19
Kanat
Eşeyli Üreme
Algı
Seçilim
Astrofotoğrafçılık
Mavi
Beyaz
Küresel
Karbonhidrat
Manyetik Alan
Bilgi Felsefesi
Diş Hekimi
Element
Genel Halk
Plastik
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Alıntı Yap
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
O. Ö. Cinemre, et al. Barbara McClintock Kimdir? Ne Yapmıştır? Kendi Ağzından Yaşam Öyküsü.... (15 Ekim 2021). Alındığı Tarih: 30 Ocak 2023. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/11073
Cinemre, O. Ö., Bakırcı, Ç. M. (2021, October 15). Barbara McClintock Kimdir? Ne Yapmıştır? Kendi Ağzından Yaşam Öyküsü.... Evrim Ağacı. Retrieved January 30, 2023. from https://evrimagaci.org/s/11073
O. Ö. Cinemre, et al. “Barbara McClintock Kimdir? Ne Yapmıştır? Kendi Ağzından Yaşam Öyküsü....” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 15 Oct. 2021, https://evrimagaci.org/s/11073.
Cinemre, Okan Ö.. Bakırcı, Çağrı Mert. “Barbara McClintock Kimdir? Ne Yapmıştır? Kendi Ağzından Yaşam Öyküsü....” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, October 15, 2021. https://evrimagaci.org/s/11073.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'ndaki reklamları, bütçenize uygun bir şekilde, kendi seçtiğiniz bir süre boyunca kapatabilirsiniz. Tek yapmanız gereken, kaç ay boyunca kapatmak istediğinizi aşağıdaki kutuya girip tek seferlik ödemenizi tamamlamak:

10₺/ay
x
ay
= 30
3 Aylık Reklamsız Deneyimi Başlat
Evrim Ağacı'nda ücretsiz üyelik oluşturan ve sitemizi üye girişi yaparak kullanan kullanıcılarımızdaki reklamların %50 daha az olduğunu, Kreosus/Patreon/YouTube destekçilerimizinse sitemizi tamamen reklamsız kullanabildiğini biliyor muydunuz? Size uygun seçeneği aşağıdan seçebilirsiniz:
Evrim Ağacı Destekçilerine Katıl
Zaten Kreosus/Patreon/Youtube Destekçisiyim
Reklamsız Deneyim
Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Moderatöre Bildir

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya size sunulan (oylama gibi) diğer araçlar ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Öncül Ekle
Sonuç Ekle
Mantık Hatası Seç
Soru Sor
Aşağıdaki "Soru" kutusunu sadece soru sormak için kullanınız. Bu kutuya soru formatında olmayan hiçbir cümle girmeyiniz. Sorunuzla ilgili ek bilgiler vermek isterseniz, "Açıklama" kısmına girebilirsiniz. Soru kısmının soru cümlesi haricindeki kullanımları sorunuzun silinmesine ve UP kaybetmenize neden olabilir.
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.