Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Antarktika Tarımı: En Soğuk ve Kurak Kıtada 100 Yıldır Araştırılan Tarım Yöntemleri, Uzun Süreli Uzay Görevlerinde İnsanlara Nasıl Yardım Edebilir?

Uzayda Sebze Yetiştirmek İstiyorsak, İşe Antarktika'dan Başlamalıyız!

Antarktika Tarımı: En Soğuk ve Kurak Kıtada 100 Yıldır Araştırılan Tarım Yöntemleri, Uzun Süreli Uzay Görevlerinde İnsanlara Nasıl Yardım Edebilir? Popular Science
Antarktika
5 dakika
1,294
Tüm Reklamları Kapat

Dünya dışı yerleşimlerde insan varlığını uzun vadede sürdürme amacıyla ortaya konan çabalar içerisinde, insanların nasıl besleneceği önemli bir yer tutmaktadır. 2022 yılında bir grup bilim insanı, Apollo Ay Görevi'nde Ay'dan toplanan toprak üzerinde bitki yetiştirmeyi başardıklarını açıkladılar.[1] Fakat aslında bu, bilim insanlarının, yaşama uygun olmayan topraklarda ilk bitki yetiştirme girişimi değildi.

Texas Tech Üniversitesi'nde bir Antarktik bilim tarihçisi olan Daniella McCahey, bitkilerin ve gıda ürünlerinin dünyanın uzak güney bölgelerinde nasıl yetiştirileceğinin 120 yıldan fazla süredir devam eden, aktif bir araştırma alanı olduğunu söylüyor. Bu çabalar, aşırı koşullarda oluşacak zorlukları anlamamıza yardım ederek, kısıtlı fakat başarılı Antarktika bitki yetiştiriciliğine ışık tutmuş oldu. Özellikle 1960'lardan sonra bilim insanları bu araştırmalara, uzayda insan yerleşimlerine basamak teşkil etmesi bakımından önem vermeye başladılar.

Antarktika'da Bitki Yetiştirmek

Antarktika'da bitki yetiştirmekle ilgili ilk çabalar, öncelikle kaşifleri beslenme kaynakları sağlamaya odaklanmış durumdadır.

Tüm Reklamları Kapat

Bu resim, Antarktika'dan gelen toprak kullanılarak ilk bitkilerin yetiştirildiği Antarktika araştırma gemisi Discovery'de bir odayı gösteriyor.
Bu resim, Antarktika'dan gelen toprak kullanılarak ilk bitkilerin yetiştirildiği Antarktika araştırma gemisi Discovery'de bir odayı gösteriyor.
Getty Images

1902 senesinde, İngiliz fizikçi ve botanist Reginald Koettlitz, Antarktik toprakta bitki yetiştiren ilk kişi olmuştur. McMurdo Boğazı'ndan bir miktar toprak toplayıp, keşif gemisinin çatı penceresi altında bu topraklarla doldurduğu kutularda hardal ve tere yetiştirmiştir. Mahsul, kaşiflere pek hora geçmiştir. Koettlitz, C vitamini eksikliğine bağlı iskorbüt hastalığına karşı tüm ekibin semptomlarını hafifletmesine yetecek kadar yeşillik üretti. Bu erken deney, Antarktika toprağının verimli olabileceğini ve kutup keşifleri sırasında taze yiyeceklerin besinsel avantajlarını göstermiş oldu.

Doğrudan Antarktika'da bitki yetiştirmeye dair ilk denemeler ise daha az başarılı olmuştur. 1904'te, İskoç botanist Robert Rudmose-Brown, soğuğa dayanıklı bazı tohumları, yetişip yetişmeyeceklerini denemek için, küçük ve soğuk Laurie Adası'na gönderdi. Bütün tohumların filizlenme süreci başarısızlıkla sonuçlanırken, Rudmose-Brown bu durumu hem çevresel koşullara hem de büyümelerine yardımcı olacak bir biyoloğun yokluğuna dayandırmıştır.[2]

Antarktika'da yerel olmayan pek çok bitkinin yetişmesi için çeşitli denemeler olmuşsa da bitkiler genelde uzun süre hayatta kalamadılar.[3] Toprağın kendisi bitki yaşamına elverişli olsa da çevrenin sertliği bitki yetiştirmek için elverişli olmamıştır.

Modern Teknikler ve Duygusal Faydalar

1940'larla birlikte pek çok ulus, Antarktika'da uzun vadeli araştırma istasyonlarını kurmaya başladılar. Dışarıda bitki yetiştirmek imkansızken, bu istasyonlarda yaşayan bazı insanlar hem gıda olması hem de duygusal rahatlama için sera yapma işini üstlendiler.[4] Fakat kısa zamanda Antarktika toprağının hardal ve tere dışındaki bitkileri yetiştirmek için çok fakir olduğunu ve tohumların bir iki yıl içerisinde üretkenliklerini de yitirdiklerini fark ettiler. 1960’lardan başlamak üzere insanlar, bitki köklerinin kimyasal olarak zenginleştirilmiş su içerisinde olduğu, doğal ve yapak ışık kombinasyonuna maruz bırakılarak uygulanan topraksız sulu yönteme geçmeye başladılar.

Tüm Reklamları Kapat

Seralarda bu yöntem kullanıldığında, bitki yetiştirme tesislerinde bitkiler yetişirken Antarktika’nın çevresel koşulları tamamen devre dışı kalıyor, bunun yerine insanlar bitkiler için yapay koşullar oluşturmuş oluyordu.

2015 yılı itibariyle, Antarktika’da en az 43 farklı tesiste araştırmacılar farklı zaman aralıklarında bitki yetiştirmektedir. Bu tesisler bilimsel deneyler için faydalı olurken, pek çok Antarktika sakini de kışın taze sebze yiyebilmelerinin dışında bu tesisleri psikolojik sağlıkları için de önemli ayrıcalıklar olarak kabul ediyorlar. Bir araştırmacının dediği gibi:[5]

Antarktika kışında özlenen: sıcak, parlak ve yeşil yaşam dolu bir ortam…

Uzayın Bir Kopyası Olarak Antarktika

20. asrın ortalarında Antarktika'da kalıcı insan yerleşimi artarken, insanlık, başta Ay olmak üzere uzaya da yönelmiş bulunuyordu. 1960'lardan başlamak üzere, NASA gibi organizasyonlarda çalışan insanlar, vahşi, aşırı ve insanlığın yabancısı olan Antarktika'yı, bitki yetiştirmek de dahil olmak üzere uzay teknolojilerinin test edilebileceği, ideal bir uzay kopyası olarak düşünmeye başladılar.[6], [7] Bu ilgi 20. asrın sonlarına kadar sürerken, 2000'lere gelindiğinde bazı Antarktika tarımsal araştırmalarının birincil hedefi doğrudan uzay haline geldi.

2004 yılında, Ulusal Bilim Vakfı ve Arizona Üniversitesi Kontrollü Çevre Tarım Merkezi, Güney Kutbu Gıda Büyüme Odası'nı inşa etmek için iş birliği yaptı. Proje, maksimum bitki üretimini minimum alanda yapmak anlamına gelen "Kontrollü Çevre Tarımı" fikrini test etmek için tasarlandı. Projenin mimarlarına göre, tesis, Ay üssünü çok iyi bir şekilde taklit ediyor ve "gıda üretimi uzay yerleşimlerine taşındığında ortaya çıkacak bazı sorunlar için Dünya'da bir simülasyon" sağlıyordu. Bu tesis, Güney Kutbu İstasyonuna ek gıda sağlamaya devam etmektedir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Güney Kutbu Gıda Büyüme Odası'nı inşa etmesiyle birlikte Arizona Üniversitesi, benzer bir prototip Ay serası inşa etmek için NASA ile iş birliği yapmıştır.

Uzayda Bitki Yetiştirmek

20. asrın sonlarından itibaren insanların uzayda daha fazla vakit geçirmeye başlamasıyla astronotlar, Antarktika’daki bitki yetiştiriciliğinin yüz senelik tarihinden elde edilen dersleri hayata geçirmeye başladılar.

2014 yılında NASA astronotları, mikro yerçekiminde bitki büyümesini incelemek için Uluslararası Uzay İstasyonu'na Sebze Üretim Sistemi'ni kurdu. Ertesi yıl, bazılarını balzamik sirkeyle yedikleri küçük bir marul hasadı yaptılar.[8] Tıpkı Antarktika’daki bilim insanlarının uzun yıllardır iddia ettiği gibi NASA, taze ürünlerin besinsel ve psikolojik değerinin "uzayda uzun süreli görevlere karşı bir çözüm" olduğunu iddia etmektedir.

Antarktika'daki araştırmalar bugün uzay için önemli bir rol oynamaktadır. 2018 yılında Almanya, bitki yetiştirme teknolojileri ve bunların yarı kapalı sistemlerle uzayda uygulanmasına odaklanan EDEN ISS adlı bir proje başlattı. Bitkiler kimyasallarla zenginleştirilmiş suyun bitki köklerine spreylenmesi yöntemiyle havada yetişmektedir. İlk sene EDEN ISS, altı kişilik bir ekibin diyetinin üçte birini karşılayabilecek hale gelmeyi başarmıştır.[9]

Antarktik tarihindeki gibi mesele, insan yerleşiminin muhtemel olduğu Ay ya da Mars'ta nasıl bitki yetiştirilebileceğidir. İnsanlar sonunda üretime elverişsiz olan Antarktika’da bitki yetiştirme çabalarından vazgeçerek, bunu yapmak için yapay teknolojilere ve mekanlara yönelmiştir. Fakat bir yüzyıldan fazla bir süre boyunca yapılan denemelere ve en modern tekniklerin kullanılmasına rağmen Antarktika'da yetişen yiyecekler hiçbir zaman çok sayıda insanı çok uzun süre besleyecek noktalara gelememiştir. İnsanları Ay'a ya da Mars'a göndermeden evvel, bir yerleşkenin Dünya'nın donmuş güney ovalarında, kendi başına hayatta kalabileceğini kanıtlayacak hale getirmek akıllıca olacaktır.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
17
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 3
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Umut Verici! 1
  • Muhteşem! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Popular Science | Arşiv Bağlantısı
  • ^ A. Paul, et al. (2022). Plants Grown In Apollo Lunar Regolith Present Stress-Associated Transcriptomes That Inform Prospects For Lunar Exploration. Communications Biology, sf: 1-9. doi: 10.1038/s42003-022-03334-8. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ R. N. R. B.. (1928). Problems Of Polar Research: A Series Of Papers By Thirty-One Authors (2) The Geography Of The Polar Regions. Nature, sf: 837-838. doi: 10.1038/122837a0. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ R. I. L. Smith. (1996). Introduced Plants In Antarctica: Potential Impacts And Conservation Issues. Biological Conservation, sf: 135-146. doi: 10.1016/0006-3207(95)00099-2. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ M. T. Bamsey, et al. (2015). Review Of Antarctic Greenhouses And Plant Production Facilities: A Historical Account Of Food Plants On The Ice. 45th International Conference on Environmental Systems. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ SpringerLink. From Antarctica To Outer Space. Alındığı Yer: SpringerLink doi: 10.1007/978-1-4612-3012-0. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ S. J. Pyne. (2007). The Extraterrestrial Earth: Antarctica As Analogue For Space Exploration. Space Policy, sf: 147-149. doi: 10.1016/j.spacepol.2007.06.006. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ G. D. Q. Robin. (2021). Antarctica: Research In The Antarctic . A Symposium, Dallas, Texas, Dec. 1968. Louis O. Quam And Horace D. Porter, Eds. American Association For The Advancement Of Science, Washington, D.c., 1971. Xvi, 768 Pp., Illus., + Loose Map. $24.95; Members' Cash Orders, $19.95. Aaas Publication No. 93.. American Association for the Advancement of Science (AAAS), sf: 1316-1317. doi: 10.1126/science.174.4016.1316. | Arşiv Bağlantısı
  • ^ G. Brumfiel. This Salad Is Outta This World: Astronauts Eat Greens Grown In Space. (10 Ağustos 2015). Alındığı Yer: NPR.org | Arşiv Bağlantısı
  • ^ EDEN ISS. Eden Iss Project Presents Re­sults Of A New Green­house Con­cept For Fu­ture Space Mis­sions. (23 Ağustos 2019). Alındığı Yer: EDEN ISS | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 16/07/2024 23:15:00 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/11818

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
İhtiyoloji
Kemik
Bilimsel
Afrika
Wuhan Koronavirüsü
Patlama
Davranış
Ekosistem
Yüksek
Hız
Kadın Doğum
Aşı
Araştırma
Kitlesel Yok Oluş
Göğüs Hastalığı
Önlem
Matematik
Embriyo
Dinozorlar
Eğitim
Evrimsel
Öğrenme Teorileri
Basınç
Eşeyli Üreme
Böcekler
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
D. McCahey, et al. Antarktika Tarımı: En Soğuk ve Kurak Kıtada 100 Yıldır Araştırılan Tarım Yöntemleri, Uzun Süreli Uzay Görevlerinde İnsanlara Nasıl Yardım Edebilir?. (29 Mayıs 2022). Alındığı Tarih: 16 Temmuz 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/11818
McCahey, D., Demirbaş, Ü., Bakırcı, Ç. M. (2022, May 29). Antarktika Tarımı: En Soğuk ve Kurak Kıtada 100 Yıldır Araştırılan Tarım Yöntemleri, Uzun Süreli Uzay Görevlerinde İnsanlara Nasıl Yardım Edebilir?. Evrim Ağacı. Retrieved July 16, 2024. from https://evrimagaci.org/s/11818
D. McCahey, et al. “Antarktika Tarımı: En Soğuk ve Kurak Kıtada 100 Yıldır Araştırılan Tarım Yöntemleri, Uzun Süreli Uzay Görevlerinde İnsanlara Nasıl Yardım Edebilir?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Ünsal Demirbaş, Evrim Ağacı, 29 May. 2022, https://evrimagaci.org/s/11818.
McCahey, Daniella. Demirbaş, Ünsal. Bakırcı, Çağrı Mert. “Antarktika Tarımı: En Soğuk ve Kurak Kıtada 100 Yıldır Araştırılan Tarım Yöntemleri, Uzun Süreli Uzay Görevlerinde İnsanlara Nasıl Yardım Edebilir?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Ünsal Demirbaş. Evrim Ağacı, May 29, 2022. https://evrimagaci.org/s/11818.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close