Alan Turing: Kimsenin Hakkında Hiçbir Şey Düşünmediği İnsanlar...

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

"Bazen, kimsenin hakkında hiçbir şey düşünmediği insanlar, kimsenin hakkında hiçbir şey düşünmediği şeyleri yapabilen kişilerdir."

Benedict Cumberbatch (The Imitation Game filminde, "Alan Turing" rolünde)

 

The Imitation Game, kısaca “Codebreaker” (Kod Kırıcı) olarak anılan, matematikçi, bilgisayarların, yapay zekanın ve daha birçok müthiş keşfin ve icadın babası olan Alan Turing’in hayatını biyografik film ile belgesel arası bir şekilde anlatan, muhteşem bir yapım. Her ne kadar içeriği açısından bazı uzmanlarca eleştirilmiş olsa da, bilimle ve toplumla, hatta siyasetle ve yasa yapımıyla ilgililenen herkesin mutlaka izlemesi, araştırması ve analiz etmesi gereken bir yapım olduğunu düşünüyoruz. Çünkü Alan Turing’in kendisi muhteşem ve başından geçenleri bilmek, ona yaptıklarımızı öğrenmek ve bir daha tekrarlanmaması için elimizden geleni ardınıza koymamak ortalamanın üzerindeki her zeka formunun boynunun borcudur.

Bu belgesel-film, gerçek bir dehanın insanlık tarafından nasıl harcandığının da bir gösterimi… İnsan türünün (en azından bir kısmının) ne kadar iğrenç, ne kadar aşağılık, ne kadar ahlaksız, ne kadar şerefsiz olduğunun en tiksindirici örneklerinden birisidir Alan Turing’e yapılanlar... Alman Enigmasını kırmak için çalıştığı ekiple birlikte devlet sırlarına sahip olduğu için sürekli uzaktan gözetim altında tutuldu. Tarihin gidişatını değiştirecek bir işi başarmış olmasına rağmen, başarıları "devlet sırrı" olduğu için kimseyle paylaşılmadı. Unutulmuş bir gizli kahraman olarak yaşadı. Üstüne üstlük, halk kahramanı ilan edilmesi gerekirken, İngiltere ve sayısız diğer ülkenin hayatını büyük oranda tek başına kurtarmışken, İngiliz Hükümeti tarafından eşcinsel olduğunun öğrenilmesi sonucu hayatı zindan edildi. Dönem İngilteresinde, doğanın sıradan gerçeklerinden biri olduğunu bildiğimiz eşcinsellik, “kabul edilemez bir suç” olduğu için, halihazırda devlet sırlarını elinde tutan bir adamı yok etmenin çok kolay bir yolu olarak görüldü. Böylece İngiliz Hükümeti, Turing'i sistematik olarak yok etme planını devreye soktu.

Bir yandan bu plan yürürken Turing, bugün “bilgisayar” olarak bildiğimiz şeyi ilk defa tanımlayan makalesini yayınladı. Böylece bir kez daha tüm Dünya’nın gidişatına yön vermiş oldu. Şu anda çalışan tüm bilgisayarlar halen birebir onun tanımladığı şekilde çalışmaktadır! Turing, "Turing Makinası" denen ve bütün bilgisayarların çalışma prensibini soyut olarak tüm detaylarıyla izah eden konsepti geliştirdi. Bu makina, işlem yapan makinaları, yani bilgisayarları mümkün kıldı. O zamana kadar “bilgi sayıcı” (bilgisayar, "computer") sözcükleri bir fabrika dolusu (genelde kadın) işçiye işaret etmek için kullanılan bir sözcüktü. Turing sayesinde bu, makinaları tanımlayan bir sözcük haline geldi. O, bunu mümkün kıldı.

Orada da durmadı. Çağının ötesinde geçerek “düşünen makinalar”, yani bugünkü Yapay Zeka hakkında temelleri atacak ve onu bilimsel bir perspektife sokacak ikonik makalesini yazdı. Taklit Oyunu (Imitation Game) ve Turing Testi’ni izah etti. Bugün Yapay Zeka halen onun çizdiği sınırlarda ilerlemektedir (yavaş yavaş o sınırları aşmaya başlamış ve daha kapsamlı testlere ihtiyaç duymaya başlamış olsak da).

evrimagaci.org/dosyalar/icerikler/76183685_turingsoriginalequat.gif" />

Burada kaldığını mı sanıyorsunuz? Devlet onun erkeklere olan ilgisini kırmak için her ay östrojen enjekte ederken (buna "kimyasal kısırlaştırma" denmektedir), bu nedenle testisleri küçülürken, aklı karışırken, memeleri büyüyüp ortaya çıkarken, o biyolojiye merak saldı. İnek, çita, kaplan, balık, vb. hayvanlar üzerindeki desenlerin nasıl oluştuğunu çözmeyi kafaya koydu. Bir diğer deyişle, kendine kırılacak yeni bir şifre buluyor: biyolojik desenlerin şifresi... Ve kırmayı başardı da: Hemen hemen her canlı üzerinde oluşan hemen hemen her deseni açıklayabilen, tamamen bilimsel olarak nasıl geliştiklerini izah eden, yalın bir matematik formülü geliştirdi (yukarıdaki fotoğrafta bu denklemin kendi elinden yazılmış halini görebilirsiniz ). Böylece basit kimyasal süreçlerin karmaşık desenleri kendiliğinden nasıl geliştirmiş olabileceğini matematiksel olarak ispatladı.

Ancak daha fazla ileri gidemedi. Toplumdan izole edildi, korkutuldu, sindirildi. Vücudunu ve zihnini allak bullak eden ilaçlara boğuldu. Tedavisi nihayetinde bitti; ancak ortalama bir dişininkiyle aynı boyutlara ulaşmış memeleri, vaadedildiği gibi küçülmedi. Testisleri büyümedi. Psikolojisi normale dönmedi. Belki birkaç sene sabredebilseydi, büyük oranda eski haline dönebilirdi. Ancak strese, baskıya, sindirilmeye, kendisinden bambaşka bir insana zorla dönüştürülmeye dayanamadı. Arkasında hiçbir not bırakmadan, siyanür ile kendi hayatına son verdi. İnsanlık, bir dehayı daha 42 yaşındayken harcadı.

evrimagaci.org/dosyalar/icerikler/76352605_wpid-pardonjpg.jpg" />

Devlet eliyle intihara zorlanması ve 7 Haziran 1954 günü, 41 yaşındayken dolaylı yoldan katledilmesinden tam 59 sene sonra, 24 Aralık 2013'te, çok nadir görüldüğü söylenen Kraliyet Özrü’nün (yukarıda şaşalı bir dille yazılmış aslı gözüküyor) özeti şu:

“Özür dileriz. Çok daha iyi davranılmayı hak ediyordun.”

 

Hadi ordan!

Kraliyet özrüymüş…

 

Ana Görsel: İG

1940 Öncesi Deri Rengi Dağılımı Haritası

Adım Adım Stephen Hawking'in Hayatı

Yazar

Çağrı Mert Bakırcı

Çağrı Mert Bakırcı

Yazar

Evrim Ağacı'nın kurucusu ve idari sorumlusudur. Popüler bilim yazarı ve anlatıcısıdır. Doktorasını Texas Tech Üniversitesi'nden almıştır. Araştırma konuları evrimsel robotik, yapay zeka ve teorik/matematiksel evrimdir.

Konuyla Alakalı İçerikler

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim