Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Yağmurda Koşarsanız Daha Mı Az Islanırsınız?

Yağmurda Koşarsanız Daha Mı Az Islanırsınız?
5 dakika
13,933
Tüm Reklamları Kapat

Muhtemelen daha önce merak etmişsinizdir. Yağmurda koşan biri mi yoksa yürüyen biri mi daha çok ıslanır? Bilim insanları da bunu merak ettiler ve konuyu ele aldılar.

İşte sorunun özet bir analizi:

Formül kısmı

Hesapladık ve bir formül elde ettik. Resmî formül böyle bir şey gibi görünüyor:

Tüm Reklamları Kapat

Bu formül insana biraz gözdağı veriyor gibi görünüyor. Formüldeki dW/dt, ıslanıyor olduğunuz oran (vücudunuzda zaman başına yüklenen yağmur kütlesi). ρ ise yağmur yağışının yoğunluğu (atmosfer hacim birimindeki su kütlesi). V, size bağlı olan yağmurun hızı ve dA, vücut yüzeyinizin küçük bir parçasını temsil ediyor. Geniş "S" şekli, zaman başına toplam ıslaklık miktarını hesaplamak için tüm bu küçük vücut yüzeyi parçalarına düşen bütün yağmuru toplamanızı söylüyor. (Mızmız not: toplama sadece yağmurla karşılaşan vücut yüzeyleri üzerinden yapılmalıdır, yoksa eşitlik hatalı bir şekilde vücudunuzun içinden geçtiğini düşündüğü "eksi" yağmuru hesaplayacaktır.)

Yağmurun bağıl hızı, yağmurun hızına ve sizin hızınıza bağlıdır. Burada birinin yağmurda koşuyor olduğu ihtimalini ortaya atabiliriz. V, yani bağıl yağmur hızı, yağmurun gerçek hızının sizin vücut hızınızdan çıkarılmasına eşittir. Şimdi bunları yukarıdaki eşitliğe koyup şöyle yazabiliriz:

Burada VP, kişinin hızı ve VR ise yağmurun hızı. (Bunlar ters değil çünkü eksi işaretini çıkardık.)

Ne olmuş yani?

Aynen öyle! Böyle bir çözümün sahip olduğu sorun, tamamen doğru olması için tasarlanmışsa bile, kullanılmak için fazla karmaşık olması, çünkü kolayca hesaplanamıyor. Bir başlangıç yapmak gerekirse, insan bedeninin şekli çok karışıktır ve koşarken bütün parçaları farklı hareketler halindedir. Bazı cevaplar elde etmek için bazı varsayım ve tahminler yapılarak resmî çözüm basitleştirilmelidir. Fizikçiler bunu hep yaparlar ve adına "üçkağıtçılık" denir.

Tüm Reklamları Kapat

Yaklaşık bir çözüm

Eğlencenin başladığı yer burası. Yağmurda koşmanın ıslaklığı nasıl etkilediği hakkında biraz fikir edinmek için, bazı makul ve anlamlı basitleştirmeler yapmamız lazım.

Yağmurun dikey olarak yağdığını ve ayrıca kişinin dikey olarak koştuğunu varsayacağız. Karmaşık vücut şeklimizin sahip olduğu sorunun üstesinden gelmek için, kişimizi dikdörtgen bir blok olarak hayal edeceğiz; dik olarak duran bir ev tuğlası veya bir Minecraft insanı gibi. Bu "tuğlanın” daha küçük üst yüzeyi "a" bölgesi oluyor ve bizim tüm üst yüzeylerimizi temsil ediyor (kafa ve omuzları). Bu tuğlanın daha geniş ön yüzeyi ise "A" bölgesi oluyor ve bizim ön yüzeylerimizi temsil ediyor (göğüs, karın, kolların ön tarafı, bacakların ön tarafı vb.). Bu yakınlaştırma, bize mükemmel gerçeği vermeyecek fakat neler döndüğüne dair bazı fikirler sağlayabilir.

Bu bizim ilk "toplam ıslaklık" eşitliğimizi üretmemizi sağlıyor. İşte geliyor:

(Basitleştirilmiş) Toplam Islaklık Denklemi

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Buradaki W, "toplam ıslaklık" (vücudunuzdaki toplam yağmur suyu kütlesi), ρ ise önceden olduğu gibi yağmur yağışının yoğunluğu, a, bizim tepe yüzey alanımız ve A, ön yüzey alanımız. VR ve VP, sırasıyla yağmurun ve kişinin hızları ve t, yağmurda harcanan süre.

Eşitliğe bakarsak, yağmurun hızı, yağmur yoğunluğu ve vücutlarımızın boyutu hakkında yapacak pek fazla şeyimiz olmadığı açık (zayıflamak haricinde). Toplam ıslaklık denkleminde doğrudan kontrol edebileceğimiz nicelikler sadece t (yağmurda geçirilen zaman) ve VP (ne kadar hızlı koşuyor olduğumuz).

Eşitlik epey açık bir şekilde şunları yaparsak en fazla ıslanacağımızı söylüyor: Yağmurda uzun bir süre kalmak (bu şaşırtıcı değil) ve/veya çok hızlı koşmak.

O halde bu çözümlemeye göre, hızlı koşmak aslında bizi daha ıslanmış yapıyor; gerekçe ise "yağmur alanı" boyunca ön yüzeyinizi hareket ettirerek, giderken su topluyor olmanız.

Bu arada eğer gerçekten ıslanmak isterseniz, denklem size, etrafta bir manyak gibi koştururken yağmur altında uzun bir süre kalmanızı öneriyor.

Yine de bundan daha fazlası var. Hızlı koşmak kötü bir fikir gibi görünse de, ya sığınaklara doğru koşarsak ve elbette koşarak yağmurda harcanan zamanı en aza indirirsek? Bu mantıklı bir nokta ve ilk eşitliği hatalı olarak gösteriyor; fakat aslında iyi.

Tüm Reklamları Kapat

Bunun sebebi, eşitliğin sığınak ihtimali hakkında hiçbir şey "bilmemesi". Basit bir şekilde, eğer yağmurdaysanız, yapılacak en iyi şeyin olduğunuz yerde durmak olduğunu söylüyor. Ancak sığınak fikrini ona sunarak, ek öğüt alabiliriz.

Yağmur başladığı zaman, en yakındaki sığınağı belirlediğinizi ve ona doğru koştuğunuzu varsayalım. Eğer sığınağa olan uzaklık D ise, o halde yağmurda harcanan zaman (üstteki eşitlikte t) D/VP olacaktır.

Eğer bunu "toplam ıslaklık" eşitliğine ekleyip t ile yer değiştirirsek, "düzenlenmiş ve basitleştirilmiş toplam ıslaklık eşitliği" elde ederiz ve bu eşitlik şimdi D sığınağına olan uzaklığı içeriyor:

Tüm Reklamları Kapat

İşte bunu elde ettik; ıslanmaktan kaçınmak için daha fazla matematiksel nasihat. Çünkü bu eşitlikte VP ile bölme yaptığımız için, mevcut bir sığınak olduğunu kabul edersek hızımızı en yükseğe çıkarmak, şimdi iyi bir fikir olarak ortaya çıkıyor.

O zaman yağmurda koşmalı mıyım yoksa koşmamalı mıyım?

Yağmur yağmaya başladığı zaman, önce en yakın sığınağı belirleyin ve sonra ona koşabildiğiniz kadar hızlı koşun.

Bu dikkate değerdir, çünkü çoğu insanın yaptığı kesinlikle bu! Matematiğin gücü nihayet içimizi rahatlattı; şu otobüs durağına, dükkân gölgeliğine veya rastgele bir dükkana koştuğumuz (ve göz gezdiriyor taklidi yapmaya başladığımız) zaman, kesinlikle doğru olanı yapıyoruz!

Yine de Road Runner için kötü haberler var; eşitliğin gösterdiğine göre en düşük W = ρAD değeri ile ne kadar hızlı koşarsanız koşun ıslanıyorsunuz.

Tüm Reklamları Kapat

Not: Eğer yağmur bir açıyla yağıyorsa, toplam ıslaklığınızı doğru bir yönde koşarak azaltmak mümkün. Maalesef bu, en yakın sığınak yönüne denk gelmeyebilir. Eğer bunun hakkında endişelenirseniz, daha sonraki bir bölümde bununla ilgilenebiliriz.

Not 2: Alternatif olarak, matematiği boş verin ve bir şemsiye alın.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
8
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Güldürdü 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • İnanılmaz 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: BBC | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 23/04/2024 00:35:02 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/5222

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Kategoriler ve Etiketler
Tümünü Göster
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Şempanze
Ekonomi
Gaz
Tutarlılık
Deniz
Öğrenme
Galaksi
Hızlı
Yörünge
Evrimsel Biyoloji
Karanlık
Kimyasal Bağ
Karanlık Madde
Spor
Moleküler Biyoloji
İhtiyoloji
Haber
Ayak
Hominid
Mühendislik
Kedi
Proton
Kafatası
Abd
Diş Hekimliği
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
N. Allen, et al. Yağmurda Koşarsanız Daha Mı Az Islanırsınız?. (9 Eylül 2017). Alındığı Tarih: 23 Nisan 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/5222
Allen, N., Zaloğlu, O., Bakırcı, Ç. M. (2017, September 09). Yağmurda Koşarsanız Daha Mı Az Islanırsınız?. Evrim Ağacı. Retrieved April 23, 2024. from https://evrimagaci.org/s/5222
N. Allen, et al. “Yağmurda Koşarsanız Daha Mı Az Islanırsınız?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Ozan Zaloğlu, Evrim Ağacı, 09 Sep. 2017, https://evrimagaci.org/s/5222.
Allen, Nick. Zaloğlu, Ozan. Bakırcı, Çağrı Mert. “Yağmurda Koşarsanız Daha Mı Az Islanırsınız?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Ozan Zaloğlu. Evrim Ağacı, September 09, 2017. https://evrimagaci.org/s/5222.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close