Evrim Ağacı Logo Evrim Ağacı
Evrim Ağacı
Reklamı Kapat
Reklamı Kapat

Bu yazı, Phys.org isimli kaynaktan birebir çevrilmiştir. Çevirmen tarafından, metin içerisinde (varsa) açıkça belirtilen kısımlar haricinde, herhangi bir ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılmamıştır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Bu haber 6 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

9 Ağustos 2014'te ABD'nin Missouri eyaleti sınırları içindeki Ferguson kasabasında 18 yaşında Afrika kökenli bir Amerikalı'nın beyaz bir polis memuru tarafından vurularak öldürülmesinin ardından tüm ülkenin dikkati polis güçlerinin askeri teçhizat kullanmalarının gerilimi körüklemiş olabileceği konusuna odaklandı. Ancak ya çevik kuvvetlerin her zaman yaptığı uygun adım yürümek gibi basit bir neden polisin protesto hareketlerini bastırmaya çalışırken orantısız güç kullanma olasılığını arttırıyorsa?

UCLA'dan iki sosyal bilimcinin yürüttüğü bir çalışma bu tür bir sonuca işaret ediyor. Çalışmanın duyurulduğu makalenin baş yazarı ve UCLA'da antropoloji profesörü Daniel Fessler şöyle konuşuyor:

Erkeklerin diğer erkeklerle uygun adım yürüdüklerinde, herhangi bir uyum olmadan birlikte yürünülen zamanlara kıyasla olası rakiplerini daha küçük, fiziksel yönden daha az heybetli ve daha az korkutucu buldukları sonucuna vardık. Bu hesap da birlikte uygun adım yürüyen erkeklerin kendilerini daha güçlü ve yenilmez, olası düşmanlarını da daha kolay yok edilebilir görmelerine yol açıyor gibi. Bundan yola çıkarak aynı gerekçenin erkekleri başka zamanlara kıyasla şiddet uygulamaya daha yatkın kıldığını iddia ediyoruz.

Çalışmanın diğer yazarı Colin Holbrook, Ferguson'un medyadaki görüntülerinde sıklıkla polisin elleri havada bekleyen göstericilere yavaşça ve uygun adım yaklaştığının görüldüğünü söylüyor ve şunları ekliyor:

Bir grubu uygun adım yürüyor görmenin oldukça göz korkutucu olmasının yanında, geçmiş araştırmalarca da desteklenen bulgularımız sırf bu eş zamanlı ilerleme hareketinin, gruptakilerin kendilerini daha heybetli hissetmeye ve dolayısıyla daha saldırgan olmaya yatkın olabileceklerini gösteriyor.

Fessler ve Holbrook'un bulguları 27 Ağustos 2014 tarihinde, dünyanın halen aktif durumdaki en eski bilimsel akademisi olan İngiliz Kraliyet Topluluğu (British Royal Society) tarafından yayınlanan Biology Letters dergisinin internet sayısında yayınlandı.

Fessler ve Holbrook, son derece basit deneyleri için 96 üniversite öğrencisi bulmuş ve bunların her birini de bir başka denek rolü yapan kendi elemanları ile eşleştirmişler. Deneklerin yarısına eşleriyle uygun adım yürüme talimatı verilirken diğer yarısına sadece eşleri ile birlikte ama uygun adım olmayan şekilde yürümeleri söylenmiş. Katılımcıların birbirleriyle konuşmalarına izin verilmemiş ve tüm çiftler UCLA'deki Pauley Pavilion binası civarındaki 240 metrelik parkuru yürümüşler.

Sonrasında her katılımcıya, çoğunun tek nedeni çalışmanın gerçek amacını saklamak olan bir dizi test uygulanmış. Eninde sonunda her deneğe yüzünde kızgın bir ifade olan bir erkek resmi gösterilmiş. Sadece bu bilgiye dayanarak deneklerden erkeğin boyunu fit ve inç olarak tahmin etmeleri ve sonrasında da her birinde altı siluet bulunan iki çizelgeden bir resim seçerek yine bu erkeğin cüssesi hakkında tahminde bulunmaları istenmiş. Çizelgelerin birinde her bir resim giderek daha uzun ve büyük, diğerinde ise giderek daha kaslı kişileri resmediyormuş.

Her katılımcı sadece tek bir kişi ile eşleştirildiği halde eşleriyle uygun adım yürüyenler diğerlerine oranla öfkeli erkeğin cüssesinin dikkate değer derecede daha az heybetli olduğu kanısına varmışlar: adamın boyu hakkındaki ortalama tahminleri diğerlerine kıyasla yaklaşık bir inç kadar kısa olmuş. Araştırmacılar aradaki farkın göreli olarak küçük oluşuna karşın bulgunun şans eseri olma olasılığının yüzde bir olduğunu söylüyorlar.

Araştırmacılar çalışmanın polis ve askeri eğitimlerdeki koşullara daha benzer koşullarda yapılması halinde farkın daha da fazla olacağını iddia ediyorlar. UCLA'nın Davranış, Evrim ve Kültür Merkezi'nde doktora sonrası araştırmacısı olan olan Holbrook şunları söylüyor:

Daha çok kişiyi bir arada yürütseydik ve bunlar polis ve askeri eğitimlerdeki gibi defalarca uygun adımda yürüselerdi daha da güçlü bir etki görürdük.

Araştırmacılar insanların uygun adım yürüyüşü gruplarının gücünün bir göstergesi olarak görecek şekilde evrimleştiklerini öne sürüyorlar. Dahası, bu algı her iki taraftaki gözlemciler için de geçerli: Birlikte yürüyenler için olduğu kadar özellikle olası rakipler için de. Aynı zamanda Davranış, Evrim ve Kültür Merkezi'nin de direktörü olan Fessler şunları ekliyor:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Birlikte uygun adım yürüyebilme yetisi kişinin etkin bir dövüşme ittifakının da bir parçası olduğunun göstergesi. Bu da kazara oluşmuş bir şey değil. Bireylerin eş zamanlı davranıyor olmalarından bunun için uygun bir gerekçeleri olduğu çıkarılabilir. Aynı zamanda diğerlerinin ne yaptığına dikkat edebiliyor olmalılar, yetkin ve yetenekli olmalılar. Beynimizin derinlerde bir bölgesi bütün bu bağlantıları kaydediyor.

Bu bağlantı silahlı kuvvetlerin giderek daha fazla hava saldırılarına dayandırıldığı şu zamanlarda bile askeri resmi geçitlerin ve eğitimlerin sürdürülüyor olmasını açıklamakta da yardımcı olabilir diyor araştırmacılar. Spor müsabakalarındaki yürüyüş performansları ya da stadyumlarda taraftarların birdenbire dalga gösterisine kalkışmaları bilinçaltından da olsa katılımcıların güçlü ve korkutucu bir birliğin parçası oldukları işaretini gönderiyor.

Araştırmalar uygun adım yürümenin insanları saldırganlığa daha yatkın hale getirdiğini de gösteriyorlar. 2012 yılında bir Güney Kaliforniya Üniversitesi profesörü tarafından yürütülen bir çalışma, bir başkasıyla eş zamanlı adımlarla yürüyen deneklerin herhangi bir uyum gözetmeden birlikte yürüyenlere kıyasla bir tespih böceğinin ölümüne yol açacağına daha kolay inandıkları hareketlerde bulunabileceklerini gösteriyor.

Birçok türde doğal seçim diğerleriyle eş zamanlı hareket edebilen hayvanları öne çıkarıyor. Örneğin 2014 yılında yayımlanan bir başka araştırmada Florida Atlantik Üniversitesi'nden araştırmacılar sıkı koordine edilmiş gruplarda hareket eden yunusların daha az sıklıkta eş zamanlı hareket eden yunuslarla giriştikleri kavgaları kazanmaya daha yatkın olduklarını buldular.

Fessler ve Holbrook'un son bulguları insanların tehlikeli bir durumda bir başkasından gelebilecek zararı öngörmeye çalışırken yaptıkları bilinç dışı varsayımlar üzerine yürüttükleri sayısı otuzu bulan araştırmaya ekliyor. Hava Kuvvetleri Bilimsel Araştırmalar Bürosu'nun maddi olarak desteklediği çalışmada araştırmacılar insanların olası rakiplerinden doğabilecek riski hesaplarken saldırganın cüssesi hakkında hızlı bir zihinsel resim oluşturduklarını ve bunun saldırganın cüssesinin söz konusu riskle ilgili olup olmadığından bağımsız olarak yaptıklarını bulmuşlar.

Örneğin Fessler ve Holbrook, bir düşmanın tasavvur edilen cüssesi ve kaslılığının bu kişinin silahlara erişimi, risk alma eğilimi ve Usama Bin Laden'in ölümünün hemen ardından yürüttükleri bir çalışmada da liderinin başarı ya da başarısızlığından etkilendiğini bulmuşlar. Aynı zamanda erkeklerin grup halinde olduklarında olası düşmanlarının cüssesini daha küçük tasavvur ettiklerini de ortaya çıkartmışlar. Fessler'in konu hakkında son açıklamaları da şu şekilde:

Bir başka kişiyle eş zamanlı hareket deneyimi olası bir saldırganın daha az tehditkar bir resmini çizmemize yol açıyor. Akıl gözümüzde daha küçük ve daha az heybetli olarak beliriyorlar. Sadece uygun adım yürümek bile 'Biz bu herifi alt ederiz' şeklinde düşünmemizi daha olanaklı kılıyor.
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Phys.org | Arşiv Bağlantısı
  • D. M. T. Fessler, et al. (2014). Marching Into Battle: Synchronized Walking Diminishes The Conceptualized Formidability Of An Antagonist In Men. Biology Letters. | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 06/12/2020 02:39:56 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2664

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Kuyrukluyıldız
Mantar
İnsan Sağlığı
Köpek
Olasılık
Hematoloji
Bebek Doğumu
Hominidae
Viral
Genler
Bilimkurgu
Avrupa
Covıd-19
Galaksi
Zihin
Albert Einstein
Cansız
Ecza
Kemik
Fizik
Kanser
Epigenetik
Evrimsel
Genel Halk
Aşılar
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Beş duyuyla donanmış olan insanlık, kendisi etrafındaki evreni keşfetme yolculuğuna çıkmıştır. Bu yolculuğun adı, bilimdir.”
Edwin Hubble
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol