Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Temizlik Hastaları: Takıntılarınızdan Kurtulun, Çünkü Abartılı Titizlik Sizi Hastalıklardan Korumuyor!

Temizlik Hastaları: Takıntılarınızdan Kurtulun, Çünkü Abartılı Titizlik Sizi Hastalıklardan Korumuyor!
3 dakika
2,281
Tüm Reklamları Kapat

Hastalanmak istemiyor musunuz? Bunu mümkün kılmak için elbette yapmanız gereken temel şeyleri biliyorsunuzdur: Yanınızda hep bir ıslak mendil taşıyın, halka açık alanlardaki kapıların ve lavabo kapılarının tutacaklarını peçeteyle tutun, metroda yanınızda oturan kişi sağlıksız görünüyorsa ve öksürmeye başlarsa nefesinizi tutun...

Kötü haber ise şu: Titizlik hastalarının (veya temizlik hastalığı, temizlik takıntısı hastalığı) kılı kırk yaran alışkanlıkları muhtemelen onları pek korumuyor. Gelin hep birlikte bazen "titizlik hastalarının" yaptıkları, koruma açısından pek de işe yaramayan davranışlara bir bakış atalım.

Tuvalet kapısını tekmeleyi bırakabilirsiniz!

Tüm Reklamları Kapat

Elbette tuvalet kapısının üzerinde bazı pis mikroplar bulunabilir. Fakat sizden önce tuvalet kapısını kim kullandıysa ve eliyle sifonu çektiyse, muhtemelen o bakterileri ellerinden tuvalet kapısına da aktarmıştır. Bu yüzden, tuvalet kapısını yine tekmeleyip yine açmadıkça, muhtemelen aynı noktadaki mikroplara dokunacaksınız. İşinizi yaptıktan sonra ellerinizi yıkadığınız müddetçe bunda bir sorun yoktur.

...ve kapıları peçetelerle birlikte açmayı da!

Tuvalet kapısı tutacakları ve kirli metro direkleri, bakteriler için uygun üreme ortamları gibi görünüyor. Geçenlerde bir genetikçi, bir metro direğini tutmayı, 10.000 insanla el sıkışmaya benzetmişti. Fakat durum tam olarak böyle değil. Kirli eller E. coli ve muhtemelen zararlı diğer bakterileri taşıyabilse de, tırabzanlarda ve kapı tutacaklarında bulacağınız mikropların çoğu zararsızdır.

Üstelik, tutacakları peçetelerle kavrıyor ve onlarla temastan kaçınıyorsanız ve sonra peçeteyi cebinize veya çantanıza koyuyorsanız, bakteriyi yalnızca daha sonra dokunacağınız bir noktaya taşıyorsunuz. 

Tüm Reklamları Kapat

Çantanızda taşınıdığınız küçük el temizleyicileri de atabilirsiniz!

El temizleyicileri bütün bakterileri öldüremez, bu yüzden yapabildiğiniz zaman sabun ve sudan vazgeçmeyin. Örneğin, genelde bulaşmış yiyecekler yoluyla geçen ve ishal yapan bir mikrop olan norovirüs ile öldürücü ishale sebep olabilen ve çoğunlukla yaşça büyük yetişkinleri etkileyen C. difficile, el temizleyicilerine karşı dayanıklıdır.

El temizleyicinin içinde bolca alkol bulunmadığı sürece (CDC sadece yüzde 60 veya daha fazla içeren çözeltileri kullanmayı öneriyor), sabun ve suyun öldürebileceği kadar yaygın bakterileri öldürecektir.

...ve yakınınızda bulunan biri öksürdüğü zaman, ürpertici bir şekilde nefesinizi tutmayı bırakın!

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Birisi ağzını veya burnunu kapatmadan hapşurur veya öksürürse, aslında kendi bakterisini havaya fırlatıyordur. Hapşırma parçacıkları, saatte 321 kilometreye yaklaşan hızlarda seyahat eder; öksürük parçacıkları ise saate yaklaşık 80 km hızla seyahat eder.

Eğer zaten pis mikropların erişim alanı içinde bulunuyorsanız, nefesinizi tutmanın, onların ağzınız, burnunuz veya gözlerinizle temasa girmesini önleme ihtimali düşüktür. Yüzünüzün önünde doğrudan asılı halde duran bakterileri çekmenizi önleyecektir, fakat hepsi bu kadardır.

Toplu taşıma kullanma konusunda da kendinizi tamamen iyi hissetmelisiniz!

Genetikçilerden oluşan bir takım, New York metrosunda bulunan tüm bakterileri belgelediler. Araştırmaları sonucunda metro içerisinde yaklaşık 600 farklı mikrop türünün bulunduğunu ortaya koydular - ki bu mikropların büyük çoğunluğu "tanımlanamaz" bakterilerdi. Buna rağmen, neredeyse tümü tamamen zararsızdı!

Sonuç olarak, etrafınızda bulunan kelimenin tam anlamıyla her yüzey, bakteriyle kaplıdır. Vücudunuzun aşağı yukarı 1.3 kilogramı, sadece bakterilere aittir. Eşyaların "mükemmel şekilde temiz" olabileceği fikri bir efsaneden ibarettir. Yaşamak için bakterilere ihtiyacımız vardır.

Daha önemlisi, kendinizi günlük patojenlere (şu derimizde, bağırsaklarımızda ve evcil hayvanlar ile böceklerin vücutlarında bulunanlar) maruz bırakmanın aslında sizin için iyi olabileceğini öne süren bulgular vardır, özellikle genç bir yaşta maruz kalırsanız. 

Tüm Reklamları Kapat

Ayrıca, klozeti peçetelerle kaplamanıza gerek yoktur!

Tuvalet koltuklarının bulaşıcı hastalıkları yayabileceği sonucuna ulaşan bir karı ve koca icatlarının patentini 1920'lerde aldıktan sonra kamu tuvaletleri, oturma yerlerini şu dayanıksız ve sinir bozucu katmanlarla doldurmaya başladılar. Neyse ki, bunun gerçekten uzak olduğunu biliyoruz. HIV ve uçuk gibi virüsler dayanıksızdır, yani sıcak ve güzel bir insan vücudunun dışında çok iyi hayatta kalamazlar.

Yine de diğer çoğu sert yüzey gibi, tuvalet koldukları E. coli ve enfeksiyona neden olan streptococcus gibi yaygın mikroplar taşıyabilirler, fakat hasta olmak için önce onlara ve sonra yıkanmamış ellerinizle ağzınıza veya gözlerinize dokunmanız gerekirdi. Bu yüzden işiniz bittikten sonra ellerinizi yıkıyorsanız, hasta olmamanız gerekir.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
5
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 5
  • Muhteşem! 1
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • İnanılmaz 1
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Science Alert | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 28/05/2024 04:13:50 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/4637

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Kategoriler ve Etiketler
Tümünü Göster
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Teyit
Yüz
Dinozor
Hukuk
Etik
Mikroevrim
Samanyolu Galaksisi
Canlı
Deniz
İntihar
Algoritma
Uydu
Yangın
Hominidae
Saldırı
Çocuk
Malzeme
Sinirbilim
Homeostasis
Sosyal
Hominid
Makina Mühendisliği
Astrofotoğrafçılık
Mühendislik
Anatomi
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
S. Lee, et al. Temizlik Hastaları: Takıntılarınızdan Kurtulun, Çünkü Abartılı Titizlik Sizi Hastalıklardan Korumuyor!. (25 Ekim 2016). Alındığı Tarih: 28 Mayıs 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/4637
Lee, S., Zaloğlu, O., Bakırcı, Ç. M. (2016, October 25). Temizlik Hastaları: Takıntılarınızdan Kurtulun, Çünkü Abartılı Titizlik Sizi Hastalıklardan Korumuyor!. Evrim Ağacı. Retrieved May 28, 2024. from https://evrimagaci.org/s/4637
S. Lee, et al. “Temizlik Hastaları: Takıntılarınızdan Kurtulun, Çünkü Abartılı Titizlik Sizi Hastalıklardan Korumuyor!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Ozan Zaloğlu, Evrim Ağacı, 25 Oct. 2016, https://evrimagaci.org/s/4637.
Lee, Samantha. Zaloğlu, Ozan. Bakırcı, Çağrı Mert. “Temizlik Hastaları: Takıntılarınızdan Kurtulun, Çünkü Abartılı Titizlik Sizi Hastalıklardan Korumuyor!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Ozan Zaloğlu. Evrim Ağacı, October 25, 2016. https://evrimagaci.org/s/4637.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close