Yeni Soru Sor
Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
3

uzay zaman dokusu nedir?

405 görüntülenme
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
2 Cevap
İlhan Taşlı
Fizik İle İlgilenen

Uzay ve zaman iç içe geçmiş kavramalar gibi görünse de birbirlerinden çok farklı olgulardır. Uzay dokusu Evreni kaplayan kozmolojik bir yapıdır, oysa zaman, fiziksel bir varlığın aktivasyonudur ve entropi ile yakından ilişkilidir.

Tüm bu farklılıklara rağmen, kozmolojide uzay-zaman kavramlarını, pek çok olayı açıklamada birlikte kullanırız, uzayın eğrilmesi sadece kütlenin hareketini belirlemekle kalmaz, zamanı da büker ve uzay olmadan zaman olamaz. Hepsi bir yana! Bu iki terimi bir arada kullanmamızın asıl nedeni; uzay- zamanın fiziki bir varlığın mekanik hareketine sürekli eşlik etmesi ve fiziksel bir varlığın, her ne olursa olsun bu dokunun kapsadığı bir alanda olmak zorunda olmasıdır.

Kendisini boşluk olarak bildiğimiz, fakat işimize geldiğinde "doku" olarak tanımladığımız uzayın ne olduğunu anlamaya çalışalım. Evrende fiziki varlıkların arasında kalan alanları boşluk olarak tanımlarız. Örneğin; galaksiler arası boşluk, takım galaksiler arası boşluk v.b. Bizim açımızdan boşluk, aslında fiziki varlığın olmadığı alandır. Kozmolojik olarak aslında boşluk değildir. Uzay ışık dalgalarının (elektromanyetik dalgalar) hareketine izin verir ve bu sayede boşluğun farkına varırız. İşin içinden uzayı çıkarırsanız dalgalar bir yöne gidemez ve ortada boşluk diye bir şey de kalmaz. Yani boşluğun varlığına neden olan şey uzay. Cümlenin tuhaflığına dikkat edin "boşluğu yaratan şey". Bu durumda boşluğun kendisi de aslında bir varlık.

Tüm Reklamları Kapat

Boşluğun kendisi de bir varlıksa neyden oluşuyor? Bizim bildiğimiz, tanımlayabildiğimiz anlamda bir şeyden oluşmuyor. Genel kabul gören tanıma göre kozmolojik maddeden oluştuğudur. Madde kelimesine takılmayın, fiziğin tanımına göre; uzayda yer kaplayan hacmi ve kütlesi olan tanecikli yapı. Elbette kast edilen bu madde değil. O halde kast edilen ne olabilir? Konu hakkında felsefi veya bilimsel pek çok hipotez olsa da gerçekte uzayın sadece Evren üzerindeki etkilerini gözlemleyebiliyoruz. Örneğin; fiziki bir varlığın 3 boyutlu olarak bulunması, ışığın uzayın direnci nedeniyle Evrenin her yerinde hep aynı hızda olması, yerçekimi ve kuvvet alanları arasındaki ilişki v.b.

Bilim sayesinde uzay-zaman dokusunun doğasını elbette bir gün anlayıp, kavrayabileceğimize inanıyorum. Karanlık madde, karanlık enerji gibi bilinmezlerin ve hatta Büyük Patlamanın ilk anı, öncesi gibi konulara da ışık tutacağını düşünüyorum.[1]

Kaynaklar

  1. P. K. Agrawal. (2021). Structure Of Space Fabric. Natural Science, sf: 477-490. doi: 10.4236/ns.2021.1312041. | Arşiv Bağlantısı
3
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Deniz Altan Uğur
bilimsever

Uzay zaman dokusu evreni oluşturan yapıdır aslında. biz 4 boyutta ( 3 uzay ve 1 zaman dokusu) yaşadığımız için uzay zaman dokusu adını alır. Çoğu yerde uzayın kendisi uzay zaman dokusu olarak kullanılır bu her zaman doğru olmasa da anlamak ve de anlatmak için uygundur.[1]

Kaynaklar

  1. Kozan Demircan. Uzayzaman Nedir. Alındığı Tarih: 15 Ocak 2024. Alındığı Yer: Kozan Demircan | Arşiv Bağlantısı
2
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close