Sorulara Dön
13
Fizik & Kuantum

Uzay (uzay-zaman dokusu) olmasaydı da ışık yayılır mıydı?

"ışığın yayılması için ortama gerek yoktur. " derken kastedilen sanıyorum "atomlardan oluşan ortama gerek yoktur", öyle değil mi? Uzay-zaman dokusunun kendisi, ışığın hareket etmek için ihtiyaç duyduğu ortamdır diyebilir miyiz?

7
1,628 görüntülenme
Teşekkür (8)
Hatırla (3)
Takip (5)
Paylaş
Reklamı Kapat
7 Cevap

Verilen yanıtlara ek olarak bir de Quantum Field Theory (QFT)'ye de değinmekte fayda var.

Bunu kısaca ve kabaca özetlemek gerekirse bu teori, evrenin kompakt şekilde birçok alanın birleşiminden oluştuğunu söyler. Yani Standart Model'de yer alan temel tüm parçacıklar için, evrende bir alan olduğunu söyler, ve bu parçacıkların bu alandaki titreşimler sonucu oluştuğunu açıklar. Yani evrende fotonlar için de bir alan olduğunu, fotonların da o alandaki titreşimler sonucu oluştuğunu söyler. Böylece sizin sorunuzu da bu teori böyle açıklar.

İyi günler dilerim.

938 görüntülenme
4
Teşekkür (7)
Paylaş
4

Kaynaklar

  • Yazar Yok. Stanford Encyclopedia Of Philosophy. (11 Temmuz 2020). Alındığı Tarih: 11 Temmuz 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı

Konu hakkında fazla bilgi sahibi olmasam da düşüncelerimi belirtmek isterim. Bence evet, ışığın yayılması için uzay-zaman adını verdiğimiz dokunun olması gerekir. Neden böyle düşündüğümü açıklamaya çalışayım.

Bildiğiniz üzere kütleçekimi ışığı da etkiler. Fotoğraftaki kara delik illüstrasyonunda kara deliğin olay ufkunun etrafındaki ışık halesi bu duruma örnek olarak gösterilebilir. Fotonlar kütlesiz parçacıklar olmasına rağmen kütleçekiminin ışığı etkilemesinin sebebi nedir? Bu durumu anlamak için de bir benzetmeden yararlanmamız çok iyi olacak. Uzay-zamanı bir tren rayı olarak varsayalım. Işık da tren olsun. Kara deliğin büktüğü şey ışık değildir. Işığın ilerlediği uzay-zaman dokusudur. Buradan sanırsam şu tümevarımı yapabiliriz:

Işığın gideceği tren rayı olmadığı için uzay-zaman olmadan da ışığın olması imkansızdır.

Bahsettiğim gibi konu hakkında derinlemesine bilgi sahibi değilim. Sadece oradan buradan edindiğim bilgiler ile yazıyorum. Umarım yardımcı olabilmişimdir.

879 görüntülenme
2
Teşekkür (3)
Paylaş
2

Kaynaklar

Işığın yayılmak için, atomlardan oluşan herhangi bir ortama ihtiyacının olmadığı düşüncesindeyim.

Işık boşlukta yayılabilir ama bahsettiğiniz "Uzay-zaman dokusu" ile bilgi sahibi olmadığımız için, belkide ışık yayılabilmek için uzay-zaman dokusuna ihtiyaç duyabilir.

Evrenin hiçbir yerinde neden boşluk yoktur?

Evrenimizde bir boşluk yoktur, tamamen atomlarla kaplıdır, sadece atomların içinde boşluklar vardır ama ben bu boşlukların arasında da bir şeyler olduğu düşüncesindeyim...

Peki ışık, yayılabilmek için atomlar arasındaki boşluğu kullanabilir mi? (atomlar arasındaki boşluğun olduğunu düşünürsek)

Sorunuzun cevabı olarak; Şuanda, evren ve ışığın doğası hakkındaki bilgilerimizle, bu sorunuza kesin bir cevap vermek olanaksızdır. :)

742 görüntülenme
2
Teşekkür (2)
Paylaş
2

Kaynaklar

Sorunun birinci kısmının yanıtı evet, ışığın ya da doğadaki diğer etkileşimlerin yayılmak için maddi bir ortama ihtiyacı yok. Yani atomlardan ya da parçacıklardan oluşmuş bir ortama ihtiyaç duymaz ışık.

Ancak sorunun ikinci ikinci kısmının yanıtlanabilmesi için "uzay-zaman dokusu" ile neyi kast ettiğinizi biraz açıklamanız gerekiyor. Bu kavram fizikte iyi açıklanmış, üzerinde uzlaşılmış bir kavram olmayabilir.

Bununla birlikte ışığın yayılması için eskiden öngörüldüğü gibi eter benzeri bir ortama ihtiyacı olup olmadığı konusu hala tartışılıyor, üstelik eterin yokluğunun, daha doğrusu ışığın yayılmak için eter gibi bir ortama ihtiyaç duymadığı çoktan ispatlanmış olmasına rağmen.

545 görüntülenme
2
Teşekkür (9)
Paylaş
2

Kaynaklar

  • Yazar Yok. Işığın Yayıldığı Ortam Üzerine Keyifli Bir Tartisma . (10 Temmuz 2020). Alındığı Tarih: 10 Temmuz 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  • Yazar Yok. Işığın Yayıldığı Düşünülen Ort Olan Eter Varlığı Ispatı Için Yapılmış Michelson Morley Deneyi. (10 Temmuz 2020). Alındığı Tarih: 10 Temmuz 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı

Işığın boşlukta dahi ilerleyebildiği ifadesi modern fizikte doğru bir tanımlama olmaktan çıkmıştır. Gerçekte boşluk veya %100 bir vakumdan söz dilemez çünkü her an quantum dalgalanmalar sonucu quarklar oluşur ve yok olur ve uzay boşluğu bu parçacıkların gluonlar içinde dalgalandıkları yerdir ve ışık bu ortam içinden akmış olur.

476 görüntülenme
1
Teşekkür (2)
Paylaş
1

Kaynaklar

uzay-zaman, yada zaman-uzay. foton ışığın parçacık haline verdiğimiz isim sanıyorum.

ne zaman bir "anten"e bu dalganın bir seviyesi temas eder işte o noktada bir "konum" belirlenmiş ve dalga fonksiyonu çökmüş ve artık elde bir parçacık olur "foton"...

tüm bunlar "nerede" ve "nezamanda" olmakta? bu "süreç"ler sırayı takip eder. yani, önce olan, sonra olan bir sonraki...

bu süreçlerin aşamalarının sırasına "zaman" ismini verdiğimizde, süreçlerin meydana geldiği alan için ise "uzay" ismini verdiğimizde; dalga-parçacık ikiliği mutlak suretle bir uzay-zaman gerektiriyor.

düşünürsek, parçacık aslında dalgaların bir biri ile kesişmesi sonucu ortaya çıkan bir sonuç olmuş oluyor.

yani dalgalanmalar her yerde, ve kesişim noktalarının yoğunluklarına göre "parçacık" oranı değişmekte.

tüm bunların temelinde tabii vakum dalgalanmaları yatıyor! malum "yok" yokedilemez! ama yani "yok" yoktur ama yokluğun (boşluk void) sınırı nedir? "varlık"ların kapladığı alanları ve aralarındaki boşluğu, hadi onu boşverin tüm bu "var" olan "parçacık" bütünlerinin tümünün kapladığı alan mevcut "boşluğun" içinde, boşluk için gerçek anlamda bir başlangıç yada bitiş bulmak mümkün görünmüyor.

yani boşluk vakum ile dolu ve bu vakum dalgalanıyor, belli bölgelerde "yoğunlaşıyor" (bigbang?) yoğunlaşan bölgelerdeki dalgalanmalar dalga-parçacık ikiliklerini üretiyor, bu dalga-parçacık ikilikleri mevcut boşluktaki daha az yoğunlaşmanın olduğu bölgelere doğru genişletiliyor(karanlık enerji?)...

buradaki uzay-zaman için; vakum dalgalanmalarının yoğun bir şekilde kesiştiği ve sonucunda ortaya çıkan dalga-parçacık ikiliklerinin ve varyasyonlarının oluşumuna zemin oluşturan bir "yoğunlaşma" alanı olduğu söylenebilir.

dolayısı ile ışık (dalga-parçacık) bu ortamın ürünlerinden biri sadece.

burada vakum dalgalanmaları neden oluyor? önemli bir soru, bana göre, mevcut sınırsız boşluktaki (void), hiç bir nokta birbiri ile aynı "değer"de değil. buradaki "değer", yani varlık olarak olmayan her bir noktadaki "vakum" değeri birbirinden faklı, ve bu durum sürekli bir vakum dalgalanması ile ortaya çıkmakta (aslında ortaya çıktığı demek değil yani sürekli olmakta).

bu vakum dalgalanmalarının yoğunluklarının bölgeleri.... buradan çoklu evrenlere atlıyoruz... :)

oradan dalagalanmalar ve geri bildirimleri ve sonra... :) ben de oradaki noktada yeni bir şeyler bulabilmek umuduyla işte böyle :)

naçizane, sıradan bir okuyucu yorumu diyebilirsiniz

0
Teşekkür
Paylaş
0

Kaynaklar

  • Matt Strassler. Quantum Fluctuations And Their Energy. (09 Nisan 2021). Alındığı Tarih: 09 Nisan 2021. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı

uzay ve zaman iç içeyken bu soruyu cevaplama çalışmak ayrı bir problem zamanın tanımından dolayı eminiz ki zaman olmadan ışık hareket edemezdi ama uzaysız bir zaman var olabilir miydi ?

bir diğer nokta da "Luminiferous aether" ben kısaca ortacı diyeceğim .

ortacı : uzayda kendiliğinden oluşan parçacıkların oluşturduğu ışığın taşınımını sağlayan alan olabilinir diye düşünülüyor.

eğer ortancının bu işlevi varsa bu durumda dalganın ortam olmadan taşınamıyacağından dolayı bir kez daha mümkün değil diyebiliriz

ama genede benim bilgilerim yeterli değil bu soruyu cevaplamaya belkide cevaplayabilicek biride yoktur.

aşağıda kaynakçaya "Luminiferous aether" da içeren benimde daha tamamını okumadığım what is space adlı yazıyı bırakıyorum

0
Teşekkür
Paylaş
0

Kaynaklar

Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın