Bu Reklamı Kapat
Sorulara Dön
1

Teknolojik aletlerdeki verilerimiz güvende mi?

Mesela telefonumuzdaki bilgilere dışarıdan erişilebilir mi dosyalara mikrofona veya kameraya herhangi bir şekilde erşilebiliyor mu? Ne kadar güvendeyiz, sürekli dinlenip izleniyor olabilir miyiz?
102 görüntülenme
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
5 Cevap
Cevap
Mehmet Kesici
Mehmet Kesici Developer

Sorunun net cevabı: "Verilerin senin teknik ve güvenlik bilgin kadar güvendedir." Eğer normal ve sıradan bir bilgisayar, mobil aygıt, smart tv veya herhangi bir dijital aygıt kullanıcısı iseniz cevap: hayır hiç bir veriniz güvende değil ve bunu açıkça söyleyebilirim. Yani burada anlatmak istediğim eğer verileriniz için özellikle güvenlik tedbirleri almıyorsanız veya alacak bilgi dahilinizde değilse güvende değilsiniz. Şuan bağlı olduğunuz internet ağı, bilgisayarınızın veya cihazınızın mac adresleri/fiziksel mac adresleri, şifresiz dosyalarınız(verileriniz), çok güvenerek kullandığınız o meşhur "ICLOUD" veya "Google drive" vs hepsi verileriniz teker teker süzmekte hepsine meta yerleştirerek işlemekte. Yani gözünüz arkada kalmasın verilerinizi sizin için kontrol eden "bir" değil "onlarca" kurum var :)

Evet bu yazıyı okuyanları duyabiliyorum hadi oradan benim dosyalarım, bilgilerim, yaptıklarım, konuştuklarım kimin işine yarayacakta beni izleyecekler diyebilirsiniz fakat bu izleme zannettiğiniz bir izleme değil. Hani biri bilgisayarın karşısına geçip sizin masaüstünüzü veya fotoğraflarınızı amaçsız bir "hacker" gibi izlemiyor :) Özellikle Amerika, Çin, Rusya gibi büyük devletlerin internet tabanlı güvenlik kuruluşları (NSA, FSB, FAPSI gibi kurumlar) dünya üzerinde ki akan çoğu veriyi ilk elden geçiren oluşumlardır denebilir.

Bu Reklamı Kapat

Bu yazıyı eğer detaylı yazarsak çok ama çok uzar o yüzden sadece sorunuzun cevabını yukarıda ki şekilde vermek yeterli. Eğer kişisel özgürlüğü ve güvenliğinizi önemsiyorsanız "açık kaynak kodlu" yazılımlar kullanmaya özen gösterin. (Windows veya Macintosh değilde "Linux" gibi...)

Ayrıca şuan dünyada ki internetin çoğunluğunu normal düzeyde ki dijital aygıt kullanıcısı yani (yazılımcı, hacker, pentest uzmanı, bilişimciler) dışında ki kişiler hariç %97'sini oluşturmakta. Bu %97'lik kısım kendini her zaman çok güvende hissederler ve herhangi bir güvenlik önlemi alma gereksinimi duymazlar çünkü kullanıldıklarının farkında değildirler. Güvenlik gerçekten var terimini absürt olarak şu şekilde tanımlayabiliriz; Bizi virüsten koruması için indirdiğimiz anti-virüs yazılımları aslında bizlerin bilgisayarlarını tararken, kişisel bilgi ve dosyalarımızı da kendi sunucularında işlemekte ve bunları satıp/pazarlamaktadırlar.

Eğer bu içinde bulunduğumuz uçsuz bucaksız ve bulunmaz bir nimet olan internetin güvenliğini hakkında çarpıcı detayları daha çok öğrenmek istiyorsanız. Eski CIA ajanı olan "Edward Snowden"in kendi yazdığı biyografi kitabı olan "Sistem Hatası"nı okumanızı şiddetle öneririm.

2
  • Raporla
Cevap
Arkady İlyesevych
Arkady İlyesevych Siber Güvenlik Uzmanı, Python Yazılımcısı

Merhaba, bu sorunun çok çeşitli cevapları var. Öncelikle bir örnek üzerinden gidersek. Telefonunuzun işletim sistemi resmi bir işletim sistemi mi yoksa "custom rom" denilen özel bir işletim sistemi mi? Resmi işletim sistemi ise birazcık daha güvendesiniz. Fakat işin kötü yanı hackerlar resmi işletim sistemleri kolaylıkla hackleyip insanlara da bunun nasıl yapıldığını anlatıyor. Bu duruma Android üzerinde "root" Iphone üzerinde "jailbreak" deniyor. Telefonunuzda "custom rom" varsa yani özelleştirmeye daha açık daha esnek fakat resmi bir destekçiden ziyade bir topluluk ile ayakta duruyorsa bu durumda sıkıntı. Çünkü herhangi bir açık bulunduğunda bunun güvenlik yamaları çok geç yayınlanabilir belki de hiç yayınlanmaz.

Diyelim telefonunuz da resmi işletim sistemi var ve "root" veya "jailbreak" yapılmamış halde. Bir haber sitesine girdiniz. Haber sitesi ise bir hacker tarafından hacklenmiş ve siteye giren her kullanıcıya kredi kartı bilgilerinizi çalan bir zararlı bulaştırıyor. Ve size de bulaştırdı. Üstelik bu durumdan haberiniz olmadığı gibi herhangi bir sizden kaynaklı sebepte yok. Hacklendiniz. Bu saldırıya "Wather Hole" deniyor.

Bu Reklamı Kapat

Diyelim girdiğiniz siteler hacklenmedi. Ve evinizde bağlı olduğunuz kabosuz internet üzerinden oyun oynuyorsunuz. Yan dairedeki hacker ise kablosuz ağınızın şifresini kırıp ağınıza sızdı. Telefonunuzu tespit etti ve yaptığı "Enumeration" işlemi ise telefonunuzun açık port ve açıklarını tespit etti ya da bizzat kendi bulduğu ve halka veya ilgili şirkete haber vermediği bir açığı telefonunuzda kullandı. Hacklendiniz. Bu saldırıya da "Zero Day" denir.

Diyelim telefonunuzun ekran kilidi aktif değil ve arkadaşlarınız ile oturduğunuz bir ortamda tam olarka 1 dakika boyunca telefonunuzun masada kalacağı bir süre boyunca elinizi yıkmaya gittiniz. Ortamdaki bir kişi 30 saniye içinde telefonunuzu alıp içine gizli bir ajan programı yerleştirebilir. Üstelik bu uygulamanın simgesi de olmaz, siz bu durumun farkında bile olmazsınız. Galeriniz, mesajlarınız telefonunuzdaki her şey çalınır. Tüm verilieniz... Hacklendiniz. Buna da "Trojan" denir.

Bu Reklamı Kapat

Diyelim yemek siparişi verdiğiniz site hacklendi ya da seçim sistemi hacklendi. Tüm kredi kartı ya da TC kimlik numarası dahi çalınır. Üstelik bunda sizin suçunuz yok! Kullandığınız sistemi tasarlayanlar hacklendi çünkü. Geçtiğimi yıllarda CIA'nın hacking işletmleri ile uğraşan alt yapılarından biri hacklendi, İtalya'da dünyanın en ciddi hacking hizmetlerini veren şirket hacklendi. Windows üzerinde her yıl onlarca zafiyet çıkıyor. GNU/Linux'un kalbi olan çekirdekleri yayınlayan site hacklenip çekirdeklere zararlı yerleştiriliyor. Bangladeş'te banka hacklenip 100 milyon dolara yakın para çalınıyor. Kuzey Kore devlet destekli hacklerlar diğer ülkelerin bankalarını hackliyor. İsrail, İran'ın nükleer alt yapısını çökertecek zararlı kullanıyor. 10 dolara en büyük siteleri saatler boyunca işlemez hale getirecek hizmet alıp hiçbir teknik bilgi olmadan kullanabiliyorsunuz. Dark Web içersinde istediğiniz kadar kredi kartı bilgisi bulabiliyorsunuz. Bir hacker Amerika devlet başkanının sosyal medya hesabını hackleyip "Beyaz Saray Saldırıya uğradı." yazıyor arından borsayı onlarca dakika işlemez hale getirebiliyor. Ünlülerin Twitter hesapları hacklenip insanları kandıracak "Bana 100 dolarlık BTC atın size 10000 dolarlık BTC atacağım" deyip yüzbinlerce dolar toplayabiliyorlar.

Veriler hiçbir yerde güvende değil bu yüzden verileri tek yönlü olarak şifrelenip "hash" denilen işleme tabi tutuluyor böylece saldırgan facebook.com'u hacklediğinde parolanızı "asa24rsoflsdfoa0" olarak görüyor. Peki ya "hash" işleminin uygulanmadığı yerlerde örneğin Iphone bulut alt yapısında ortaya çıkan açık ile ünlülerin özel resimleri çalınmıştı.

Bu senaryolar gerçek yaşanmış, yaşanan ve sınırsızdırlar. En basit şekilde güvenlik ve kullanılabilirlik ters orantılıdır. Güvenliği sıkılaştırırsanız kullanılabilirlik düşer. Kullanılabilirlik artırılırsa güvenlik seviyesi düşer. Elektronik cihazların aptal birer aygıtlar olduğunu biz ne dersek onu yaptıklarını unutmamamız gerekiyor. Siz kendinizi korusanız bile çevrenizdeki biri veya kullandığınız bir teknoloji hacklendiği zaman sizde etkilenirsiniz. Yani ne kadar bilgili olursanız olun, hedef olarak görülüyorsanız hacklenme ihtimaliniz saldırganın bilgi, yetki, deneyim ve kullandığı teknojiye bağlı olarak tehdit içerisindesinizdir.

Eğer bir yerde %100 güvenden bahsediliyorsa arkanızı dönün ve gidin. Bu teorik ve pratik olarak imkansızdır.

Kaynaklar

  1. Yazar Yok. Wikipedia. (1 Ağustos 2020). Alındığı Tarih: 1 Ağustos 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  2. Yazar Yok. Businessinsider.com. (1 Ağustos 2020). Alındığı Tarih: 1 Ağustos 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  3. Yazar Yok. Wikipedia. (1 Ağustos 2020). Alındığı Tarih: 1 Ağustos 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  4. Yazar Yok. Webtekno.com. (1 Ağustos 2020). Alındığı Tarih: 1 Ağustos 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  5. Yazar Yok. Fortuneturkey.com. (1 Ağustos 2020). Alındığı Tarih: 1 Ağustos 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
2
  • Raporla
Cevap
İlker Tınkır
İlker Tınkır Bilgisayar Mühendisliği 3. Sınıf Öğrencisi

Öncelikle sorunun kısaca cevabı çok büyük ihtimalle hayır, sürekli dinlenip izleniyor olma ihtimalimiz çok düşük. Ancak burda şunu belirtmek gerekir ki hiçbir bilgisayar sistemi tam anlamıyla güvenli değildir. Yani "bir kısım kişilerin", buna ister hackerlar diyin, ister devletler, isterse şirketler; normal bir kişiyi dinlemek veya izlemek isteyip de bunu başaramaması çok düşük bir ihtimaldir. Yani bir hacker çok fazla zorlarsa ve sisteminiz de yeterince iyi korunmuyorsa mikrofonunuza veya kameranıza erişebilir. Bu sebeple herkesin temelde kendisini koruyabilecek kadar güvenlik bilgisine sahip olması gerektiğini düşünüyorum.

Teknik pencereden bakmak gerekirse, bir sistemden sürekli olarak görüntü veya ses bilgisi almak çok maliyetli bir iştir. Bir kişi için başarılması kolay olsa da toplumun büyük bir kısmının verilerini sürekli olarak kaydetme ve işleme işleminin küçük topluluklar tarafından yapılması çok zordur. Eğer böyle bir şey gerçekten yapılıyorsa, bunun google, apple gibi devasa ve teknik kapasitesi yeterli şirketler tarafından yapılıyor olması çok daha olasıdır. Ancak yine de ben şahsi olarak "google sürekli bizi dinliyor, ona göre reklam çıkartıyor" fikrine sıcak bakmıyorum. Google daha çok arama ve gezinme verilerini dağınık haldeki pek çok merkezden kendi bünyesine alıp işlemek suretiyle reklam göstermek gibi bir politika izliyor.

Bu Reklamı Kapat

120 görüntülenme
1
  • Raporla
Cevap
İlker Tümer
İlker Tümer Insaat Muhendisi

Eger kullanilan isletim sistemleri ticari urunlerse, periyodik olarak yapilan guncellemeler disaridan sisteme sizilmasina engel olacaktir; pek tabiki lisansiz, acik kaynak kodlu bir isletim sistemi her turlu mudahaleye acik olabilir. Kullanilan isletim sistemi lisansli ise eger, disaridan herhangi bir sekilde truva ati denilen virus sisteme bulasmadigi surece korkulacak bir sey yok diyebiliriz. Bu truva atlari (trojanlar) degisik formatlarda sizlere ulastirilip, baska dosya formatlarina komufle edilip dikkattinizi dagitarak acmanizi saglarlar ve sisteminizi disaridan mudahaleye acik hale getirirler. O yuzden basarili bir anti virus programi kullanmaniz siddetle tavsiye edilmektedir.

109 görüntülenme
1
  • Raporla
Cevap
Samet Cınar
Samet Cınar Muhendis,teknisyen,ic mimar

Bir app i yuklerken hemen tamam a basip herseyi kabul etmeden sozlesmeyi okursaniz, nelere izin verdiginizi okursan hersey birden aydinlanir. App leri bos verin ozellikle IOS ve Draoid ara yuzu nerdeyse tum telefonlarida kullanilir ve hem microfon hemde kameradan 24 saat dinlenip gozetleniyorsunuz. Artik her turlu elektronik aletin cameralarini kapatan aparatlar satilmaya basladi. Mekanik acilip kapanabilen mikrofon ve kameralar tercih edilmeye basladi.

0
  • Raporla
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
İlginizi Çekebilecek Sorular
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Soru Sor
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve kabul edilen cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.