Keşfedin, Öğrenin ve Paylaşın
Evrim Ağacı'nda Aradığın Her Şeye Ulaşabilirsin!
Yeni Soru Sor
Paylaşım Yap
Sorulara Dön
Orhan Cem Aslan
Üye 25 Kasım 2023 1 Cevap
3

Kütleçekim alanında bulunan kişiler kendilerini neden eylemsiz hissederler?

Einstein kişinin kütleçekim alanında mı yoksa uzayda eylemsiz bir alanda mı olduğunun farkını ayırt edemeyeceğini öngördü. Mesela karadeliğin kütleçekim alanına giren kişi de mi bu farkı ayırt edemez? Kişinin alt kısmı ile üst kısmı arasında bir ivme farkı olmaz mı? Ayrıca biz neden cisimleri ivmeli olarak düştüklerini görüyoruz o zaman?
242 görüntülenme
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Tüm Reklamları Kapat
1 Cevap
Poyraz Sıngın
Poyraz Sıngın
167.9K UP
fizik araştırmacısı 13 Kasım

Merhabalar :)

Soruda bahsedilen durumu size bir düşünce deneyi ile açıklamak ve özetlemek isterim.

Şimdi boş uzayda bulunan durgun bir roket hayal edelim. Bu roketin içerisindeyse roketten bağımsız ve yine durmakta olan bir top bulunsun. Newton'un eylemsizlik yasası gereği topun ve roketin ekstra bir kuvvet olmadığı müddetçe sonsuza kadar aynı durumda kalacağını biliyoruz. Peki roket motorumuzu çalıştırsak ve rokete ivmeli hareket yaptırsak ne olur? Roketimiz görece "yukarı" yönüne hızlanırken roketimizin tabanı topa doğru yaklaşacaktır ve topla temas edecektir. Topumuz ise eylemsizlik yasası gereği olduğu yerde kalmak isteyecek ve roketin tabanına doğru bir tepki kuvveti oluşturacaktır. Dolayısıyla topumuz adeta roketin tabanına yapışmış (ona doğru çekiliyormuş) gibi görünecektir. Bu durumu, duran bir araba ivmelenirken koltuğa yapışmamız gibi hayal edebilirsiniz. Albert Einstein'a göre topun ivmeli roketin tabanına doğru yaptığı yapışma (düşme) hareketi çekim kuvvetinden ayırt edilemez. Bu duruma eşdeğerlik ilkesi de denilebilir. Yani aslında Einstein, bir kişinin ivmeli hareket eden bir ortamdayken yaptığı hareketi kütleçekim alanından ayırt edemeyeceğini söylemiştir. Benzer şekilde kütleçekim alanında bulunan bir kişi de ivmeli ortamda olup olmadığını tam olarak "anlayamaz".

Tüm Reklamları Kapat

Sizin soruda bahsettiğiniz durum, aslında bu çalışmanın 2. aşamasından ileri gelmektedir ve düzeltilmiş hali "düşme hareketi yapan bir kişi, kendini eylemsiz uzay boşluğundan ayırt edemez" şeklinde olmalıdır. Daha anlaşılabilir bir ifadeyle "ivme ve çekim kuvveti eş etkiler gösterirken düşme ve çekim kuvvetinin yokluğu da eştir." Bu duruma örnek olarak uluslararası uzay istasyonu veya zero-g uçakları verilebilir. İki örnekte de makineler düşme hareketi yaparak içlerindeki cisimlerin ağırlıksız hissetmesine neden olurlar. Aslında uzay istasyonunun yaklaşık yüksekliği olan 500 kilometre mesafede yerçekimi oldukça fazladır. Ancak istasyon sürekli Dünya'ya düştüğünden bunu hissetmeyiz.

Dolayısıyla kara delik gibi bir cisme düşerken (eğer yörüngede kalıyorsak) kendimizi ağırlıksız hissederiz ve bu boş uzaydan ayırt edilemez. Ancak tabii makarnalaşma etkisi gibi etkilerle kütleçekim alanı altında olduğumuzu anlayabilirdik. Fakat zaten teori bu alanı anlayamayacağımızı değil hareketlerimizin (düşme durumu varsa) eylemsiz uzaydan ayırt edilemeyeceğini söylemektedir.

Kaynaklar

  1. bilsenbesergilblogspotcom. Eşdeğerlik İlkesi (Equivalence Principle). Alındığı Tarih: 13 Kasım 2024. Alındığı Yer: bilsenbesergilblogspotcom | Arşiv Bağlantısı
Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
5
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Gündem
Bağlantı
Ekle
Soru Sor
Stiller
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Aklınızdan geçenlerin bu platformda bulunmuyor olabilecek kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Keşfet
Ara
Yakında
Sohbet
Agora

Bize Ulaşın

ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close