Sorulara Dön
0
Evrim & Abiyogenez

Evrim ve adaptasyon neden ölümü yenememektedir?

Her canlı daha iyi üremek ve yaşamak için evrimleşir. Evrimin esas amacı canlıyı olabildiğince yaşatmak ve neslini kolay bir şekilde sürdürmesini sağlamaktır. Peki evrimin amacı bu ise neden evrim canlıyı ölümsüzleştirmez? Neden sonraki nesillere bel bağlar da canlıyı aracı olarak kullanır?

3
Teşekkür
Hatırla
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
3 Cevap

Evrimsel süreçte neden bunu önleyecek mekanizmalar ortaya çıkmadı? Neden hücrelerimiz sonsuz ömürlü olmadılar? Çünkü evrim böyle çalışan bir doğa yasası değil!

Bir düşünün, evrimden beklentiniz nedir? Örneğin 70 yaşındaki bir birey basit fiziksel nedenlerle ölürken, bunun evrim tarafından durdurulmasını bekliyorsunuz diyelim. Ancak evrimsel süreci devam ettiren tek şey, üreme çağına kadar hayatta kalıp, sonra üreyebilmek! O noktadan itibaren artık evrimsel sürecin yapabileceği bir şey yok; siz zaten çoktan üremişsiniz ve kendinize ait genleri gelecek nesillere aktarmışsınız demektir.

Unutmayın, evrim bir bilinç, bir zeka, bir deha değil. Bir doğa yasası. Kütleçekiminden farksız. Evrimden bizi üreme çağından sonra da şekillendirmeye devam etmesini istemek, "Kütleçekim neden ara sıra uçmamıza izin vermiyor?" demek gibi bir şeydir.

Canlılar için en verimli olan, olabildiğince erken üreme çağına erişmek ve yavrular üreterek genlerini aktarmaktır. Sonrasında da bunların bakımını yapıp, mümkünse onları üreme çağına kadar yetiştirmek, belki şanslıysanız torunlarınızın da üreme çağına gelmesine yardımcı olmak. Bundan fazlasını beklemek istatistiki olarak pek anlamlı değil, çünkü artık o ata bireyin var olmaya devam etmesi için doğada ek fayda yaratacak bir neden bulunmuyor. Başarılı oldu, üredi ve kendi genlerini gelecek nesillere aktardı. Yaşamın temel şartlarını yerine getirmiş oldu.

Biz, kendi iyiliğimiz açısından düşündüğümüz için ölümsüz olmak istiyoruz, bu nedenle doğa yasalarını da bencil bir şekilde yorumluyoruz. Ancak bu yasaların bir bilinci yok ve söz konusu evrim olduğunda, spesifik bir bireyin ihtiyaçlarının hiçbir değer yok. Önemli olan, türün genel popülasyonu ve bu popülasyonun devamlılığı... Bu devamlılık da değişen çevre şartlarına uyabilmek için bir noktada avantaj ve dezavantajlarına göre ayıklanmalı, yoksa yeni çevre şartları altında dezavantajlı genlere sahip olanlar da kısıtlı olan kaynakları tüketmeye devam eder, türün soyunu tehdit ederdi.

Daha fazla bilgi için kaynaklara bakabilirsiniz.

1
Teşekkür
Paylaş
1

Kaynaklar

  • Ç. M. Bakırcı. Ölüm Nedir? Neden Yaşlanıyoruz? Neden Ölüyoruz?. (19 Mayıs 2011). Alındığı Tarih: 03 Şubat 2021. Alındığı Yer: Evrim Ağacı | Arşiv Bağlantısı

Evrim üzerine yaptığınız tespitlerde bir yanlış anlaşılma var: Evrimin esas amacı, canlıyı olabildiğince yaşatmak değildir. Evrim, canlıların, çevre şartları ile uyumlu olabildikleri sürece varlıklarını sürdürebileceği gerçeğinin bilimsel bir açıklamasıdır. Ve çevreye uyum sağlayabilmek için canlıların belirli özellikleri değişim geçirmek zorundadır ve bunun olabilmesi için de yeni nesiller dünyaya gelmelidir. Değişen çevre şartlarına uyum ancak doğal seçilim dediğimiz, belirli vasıfları içeren bireylerin hayatta kalması ve üremesi ile mümkün olur. Tek bir birey, yüzlerce binlerce yıl hayatta kalsa o bireyin çevreye uyum sağlama becerisi, aynı sürede onlarca bireyin dünyaya gelmesinden çok daha az olacaktır.

Ama bu gerçek bir yana ölüm, entropi yasası nedeniyle kaçınılmaz bir durumdur. Bu yasaya göre bir sistemdeki düzensizlik sürekli artar. Canlılar da belirli dinamikler ile hayatiyetlerini sürdüren sistemli yapılardır. Ve belirli süreler bu sistem düzenli biçimde çalışır ve bir seviyeden sonra düzensizleşir ve sistem çöker. Bu da ölüm demektir zaten.

Şöyle bir örnekle açıklayayım: Diyelim ki (ki gerçekten öyle) Dünya ısınıyor. Sıcaklıklar artıyor. Bunun nedeninin sera gazları değil Dünyanın maruz kaldığı güneşlenme sürelerinin artması olduğunu varsayalım. Bir toplulukta 10 birey var. Bunların 5'i açık renk tenli. 5'i koyu renk tenli. Bu topluluğun eskiye göre çok daha fazla güneş ışığına maruz kalması durumunda ne olur? Açık renk tenli bireyler bu güneşlenmeden kötü etkilenir ve hayati yeterlilikleri, koyu renk tenli bireylere göre daha az olur. Şimdi bu durumda, bu bireylerin yüzlerce yıl yaşaması evrimsel olarak avantaj mıdır? Hayır. Aksine o bireyler üreyemeden ölürlerse koyu renk tenli bireylerin koyu renk tenli çocukları ile o topluluk değişen koşullara daha çabuk uyum sağlamış olur.

Bu nedenle canlıların yaşam süreleri genellikle kendi hayati yeterliliklerine ulaşacak, üreyecek ve sonrasında çocuklarını hayati yeterliliğe ulaştıracak ve sonrasında da ölecek şekilde biçimlenmiştir. Aynı bireyin onlarca nesil vermesi evrimsel açıdan dezavantajdır. Çünkü o çocuklar birbirlerine benzeyeceklerdir. Ancak aynı sürede 10 ayrı nesil ürerse çevre şartlarına uyum çok daha hızlı ve kolay olur.

122 görüntülenme
1
Teşekkür (2)
Paylaş
1

Canlıların belli bir ömrü olması evrimin lehine olan bir seçilim. Sürekli üreyen bireyin genetik zenginliği bunun yerine popülasyona yeni katılan bireylerin genetik katkısından daha zayıf kalacaktır. Kaynakların belli bir limiti olduğuna göre aynı kaynaktan daha büyük bir genetik birikime ulaşmak soyların daha uzun erimli sürdürülebilirliğini garanti altına alır. Aynı şartı sağlayan sürekli hayatta kalan bireyler durumunda kaynak kıtlığı nedeniyle yaşam çok daha tehlikeli bir pozisyona düşecektir; bir yanda kaynak sıkıntısı ve aynı zamanda giderek fakirleşen gen havuzu. Daha dar genetik miras her zaman daha riskli bir uyum başarısı getirir; akraba evliliğini düşünün, risk artar. Canlılık en kısa zamanda maksimum genetik çeşitlilik edinimi yönünde çalışır ve bu anlamda entropinin karşısında daha güçlü bir ele sahip olur. Canlı yaşam doğanın yasalarını milyonlarca yıl süren (başlangıcı 3,5 milyar yıl önce) mücadeleler sonucunda çok iyi çözümlemiş görünüyor, elini çabuk tutup eşit zamanda daha fazla üremek; daha çeşitli ve en iyi uyum başarısına sahip genleri hayata tutturmak.

0
Teşekkür
Paylaş
0
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın