Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Rahip John Efsanesi: Orta Çağ'a Hareketlilik Getiren Dedikodu!

Rahip John Efsanesi: Orta Çağ'a Hareketlilik Getiren Dedikodu! British Library
Rahip John bir atlasta Doğu Afrika haritasında tahtta oturuyor, 1558.
4 dakika
4,889
Tüm Reklamları Kapat
Ben Rahip John, kralların kralı, erdem, zenginlik ve güçte göğün altındaki her şeyden en üstün olan... - Kral John tarafından Doğu Roma İmparatoru I. Manuel Komninos’a yazıldığı iddia edilen mektuptan.

12. yüzyıl Avrupası'nda Doğu Roma İmparatoru 1. Manuel Komninos’a yazıldığı iddia edilen bir mektup ve bu mektup etrafında gelişen söylenceler, başta Papalık Sarayı olmak üzere tüm Batı Avrupa kraliyet saraylarına ve halklarına yayılmıştır.

Mektupta Babil Kulesi, Gençlik Çeşmesi, altın ve gümüş dolu dereler ve tüm bu anlatılanlara sahip bir rahip kraldan söz edilmiştir. Mektubun yazarı ise, bizzat kralın kendisi Rahip John’du. Yine bu mektupta Kral John, Avrupa'daki dindaşlarına doğuda bulunan paganlara (Hristiyan olmayan topluluklar) karşı ittifak teklifinde bulunmuş ve yardım talep etmişti.

Tüm Reklamları Kapat

Mektup ve etrafında gelişen söylentiler, 1. ve 2. Haçlı Seferleri sırasında, doğudaki zenginliğin farkına varmış olan Avrupalı toplumlar ve kralları tarafında yeni bir heyecan ve beklenti yaratmıştır. Öyle ki bu mektubun kopyaları elden ele dolaşmış, halk arasında epik anlatılar büyük bir heyecana sebep olmuştur. Tüccar ve seyyahların, Uzak Doğu’da Müslüman orduları karşısında büyük bir zafer kazanmış Hristiyan bir kraldan bahsetmeleri de bu heyecanı fazlasıyla arttırmıştır. Bu Hristiyan kralın ordusuyla Kudüs’e ve kutsal topraklara yürüdüğü haberleri gelmişti.

Ne var ki 13. ve 14. yüzyılda İpek Yolu üzerinden Uzak Doğu’ya giden ve içlerinde ünlü seyyah Marco Polo’nunda olduğu Avrupalı misyoner ve gezginler, burada "pagan" bir halk olan Moğollar'ın hâkimiyeti ve küçük bir grup olan Keraitler dışında, bölgenin Hristiyanlıkla bağlantısının olmadığını görmüşlerdi. Bu durumda bu mektup, kimden geliyordu ve neyi anlatıyordu?

Tüm Reklamları Kapat

Kerait hükümdarı Toğrul’un Rahip John olarak tasviri
Kerait hükümdarı Toğrul’un Rahip John olarak tasviri
Wikimedia Commons

Mektup, Herkesin İşine Geliyordu!

Doğulu Hristiyan Kral fikrinden vazgeçmeyen Avrupalılar, bahsedilen ülkenin farklı bir yol güzergâhında olduğu düşüncesiyle Uzak Doğu’ya giden alternatif yolları denemişlerdi. Afrika kıyılarını tarayan gezginlerin rotası Etiyopya Krallığı'na düştüğünde, yaklaşık 1000 yıldır Hristiyan olan bu halkın doğudaki kadim krallık olduğu düşünülmüştü. Portekizli kâşifler vasıtasıyla Etiyopya Krallığı ile diplomatik ilişkiler kurulmaya başlanmıştı.

Tabii burada Portekiz’e ayrı bir parantez açmak gerekir: 15. yüzyıl, Avrupalı güçlerin dünyanın geri kalanına yaptığı askeri, ticari, diplomatik keşifler çağıydı. Özellikle Portekiz, denizcileri vasıtasıyla Afrika kıyılarını tarayarak buralarda keşfettikleri ticari zenginlikleri ülkelerine getirmek için çalışmalar yaptı. Bu gemi yolculuklarına Portekiz kralının oğlu Prens Henry (Gemici Henry) de bizzat katılmıştır.

1478 yılında Bartolomeu Dias, Ümit Burnu’nu keşfetmişti. Ardından 1498 yılında Vasco da Gama aynı rota üzerinden Hindistan’a ulaşmıştı. Yine bu dönemde Osmanlı Devleti'nin Kızıldeniz’deki varlığı Portekiz için ciddi bir tehdit oluşturmaktaydı. Keşif yolları üzerindeki Osmanlı deniz gücü Portekiz’in bulduğu yeni yolların güvenliğine zarar veriyor, ticaret yapılmasını güçleştiriyordu.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Portekizli denizciler anısına yapılmış olan Keşifler Anıtı, Lizbon.
Portekizli denizciler anısına yapılmış olan Keşifler Anıtı, Lizbon.
Wikimedia Commons

Aradan 400 yıl geçmesine rağmen Rahip Kral John mektubunun tekrar gündeme gelmesi, Portekiz’in denizcilerini ulvi bir amaca yönlendirmesinin yanı sıra, Habeş (Etiyopya) Krallığı ile Osmanlı Devleti’ne karşı bir ittifak oluşmasına katkıda bulunmuştu. Kadim Krallık fikri, o dönem tahtta kalma mücadelesi veren Habeş Kralı Lebna Dengel tarafından da sonuna kadar kullanılmıştı. Kral, bu mücadelesinde kullanmak için Portekiz’den ciddi miktarlarda asker ve silah yardımı almıştı.

İlerleyen dönemlerde savaşlarda beklenen etkiyi yaratmayan Habeş Krallığı, Avrupalı müttefiklerinin özellikle de Portekiz’in ilgisini kaybetmişti. Uzak Doğu coğrafyasının ardından Afrika Kıtası’nda da karşılık bulamayan bu hikaye, Avrupalı toplumlar üzerindeki etkisini zamanla kaybederek Hristiyan Mitolojisi'ne ait bir anlatı haline geldi.

Mektubu Yazan Kimdi?

Günümüzde bu efsanenin doğuşuna sebep olan söylentilerin ve mektupların batı toplumlarını doğudaki zenginliklere karşı harekete geçirmek amacıyla saray ve çevresi tarafından çıkarıldığı düşünülmektedir.

Rahip John efsanesinin yanı sıra Kutsal Kase, Kutsal Mızrak ve Torino Kefeni gibi Hristiyan mitolojisine ait figürler, yüzyıllar boyunca Batı toplumlarının doğu üzerine olan ilgisini diri tutmuş, dönem şartları incelendiğinde gerçekleştirilmesi gayet meşakkatli olan Haçlı Seferleri ve Coğrafi Keşifler gibi toplu insan hareketlerine manevi zemin hazırlamıştır. Bu toplu hareketler ise yeni kıtaların keşfine ve sömürgecilik faaliyetine neden olmuştur. Neticede zenginleşen Avrupa’da, Rönesans ve Reform hareketleri hızlanmıştır.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
17
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 8
  • Merak Uyandırıcı! 7
  • Muhteşem! 3
  • İnanılmaz 3
  • Bilim Budur! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Güldürdü 2
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • Britannica. Prester John. (20 Temmuz 1998). Alındığı Tarih: 1 Temmuz 2021. Alındığı Yer: Britannica | Arşiv Bağlantısı
  • Wikipedia. Prester John. (3 Temmuz 2021). Alındığı Tarih: 1 Temmuz 2021. Alındığı Yer: Wikipedia | Arşiv Bağlantısı
  • M. Salvadore. (2016). The African Prester John And The Birth Of Ethiopian-European Relations, 1402-1555. ISBN: 9781472418913.
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 22/02/2024 11:51:13 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10681

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Santigrat Derece
Uydu
Teori
Süt
Kök Hücre
Evrimsel Süreç
Basınç
Eğitim
Şüphecilik
Zeka
Avcı
Balıklar
Asteroid
Maymun
Kanser Tedavisi
Patojen
Sağlık Bilimleri
Dalga
Zaman
Evrimleşme
Genetik
Acı
Enerji
Tutarlılık
Einstein
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Kırmızı Gören Boğalar Neden Sinirleniyor?
Kırmızı Gören Boğalar Neden Sinirleniyor?
Spiderman Gerçek Olabilir mi?
Spiderman Gerçek Olabilir mi?
Bilmeden Sahip Olabileceğiniz 10 Anormal Özellik!
Bilmeden Sahip Olabileceğiniz 10 Anormal Özellik!
Batarya Gizemi: Modern Piller Nasıl Çalışıyor ve Neden Bu Kadar Az Gidiyor?
Batarya Gizemi: Modern Piller Nasıl Çalışıyor ve Neden Bu Kadar Az Gidiyor?
Gizemli
Gizemli "Benford Yasası", Seçim Hilelerini İspatlamakta Nasıl Kullanılır?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
S. İlanbey, et al. Rahip John Efsanesi: Orta Çağ'a Hareketlilik Getiren Dedikodu!. (6 Temmuz 2021). Alındığı Tarih: 22 Şubat 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/10681
İlanbey, S., Bakırcı, Ç. M. (2021, July 06). Rahip John Efsanesi: Orta Çağ'a Hareketlilik Getiren Dedikodu!. Evrim Ağacı. Retrieved February 22, 2024. from https://evrimagaci.org/s/10681
S. İlanbey, et al. “Rahip John Efsanesi: Orta Çağ'a Hareketlilik Getiren Dedikodu!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 06 Jul. 2021, https://evrimagaci.org/s/10681.
İlanbey, Selçuk. Bakırcı, Çağrı Mert. “Rahip John Efsanesi: Orta Çağ'a Hareketlilik Getiren Dedikodu!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, July 06, 2021. https://evrimagaci.org/s/10681.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close