Opioid ve Güneşlenme Bağımlılığının Nedeni D Vitamini Eksikliği Olabilir!

Opioid ve Güneşlenme Bağımlılığının Nedeni D Vitamini Eksikliği Olabilir! Philadelphia Inquirer
4 dakika
462 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Massachusetts Genel Hastanesi (MGH) araştırmacıları tarafından yürütülen yeni bir araştırmaya göre, D vitamini eksikliği, opioidlere duyulan isteği ve opioidlerin etkilerini fazlasıyla güçlendiriyor ve potansiyel olarak bu ilaçlara yönelik bağlılık ve bağımlılık riskini artırıyor. Science Advances dergisinde yayınlanan bu bulgular, yaygın görülen D vitamini eksikliği sorununu ucuz takviyeler kullanarak çözmenin, devam eden opioid bağımlılığı salgınıyla mücadelede rol oynayabileceğini öne sürüyor.[1]

MGH Kanser Merkezi'nin Melanom Programı direktörü ve MGH Kütanoz Biyoloji Araştırmaları Merkezi (CBRC) direktörü David E. Fisher'ın daha önceki çalışmaları, mevcut çalışmanın temelini oluşturuyor. 2007'de Fisher ve ekibi, beklenmedik bir şey bulmuştu: Ultraviyole (UV) ışınlarına (özellikle UVB adı verilen ışınlara) maruz kalmak, hepsi beyindeki aynı reseptörleri aktive eden morfin, eroin ve diğer opioidlerle ilişkili olan endorfin hormonunu üretimini beyinde artırmaktaydı. Fisher tarafından daha sonradan yapılan bir araştırma, UV maruziyetinin farelerde endorfin seviyelerini yükselttiğini ve bunun daha sonra bu farelerin opioid bağımlılığı ile tutarlı davranışlar sergilediğini buldu.

Endorfine bazen "iyi hissetme" hormonu denir, çünkü hafif bir öfori hissi uyandırır. Buna bağlı olarak bazı araştırmalar, bazı insanların, opioid bağımlılarının davranışlarına benzer şekilde, güneşlenme davranışı sergileme ve bronzlaşma salonlarını ziyaret etme dürtüsü geliştirdiğini ileri sürdü. Fisher ve meslektaşları, insanların farkında bile olmadan endorfin hücumunu arzuladıkları için UVB alma arayışına girebileceklerini öne sürdüler. Ama bu, Fisher'ın büyük bir çelişkiye düşmesine neden oluyordu:

Neden var olan en yaygın kanserojen (kanser kaynağına) doğru çekilmek için davranışsal bir evrim geçirmiş olalım ki?

Sonuçta, Güneş'e maruz kalma, cilt kanserinin birincil nedenidir. Kırışıklıklar ve diğer cilt hasarlarından söz etmiyoruz bile!

Reklamı Kapat

Fisher, insanların ve diğer hayvanların neden Güneş'e çekildiklerinin tek açıklamasının, vücudumuzun kendi başına üretemediği D vitamini üretimi için UV radyasyonuna maruz kalmanın gerekli olması olduğuna inanıyor. D vitamini, kemik oluşturmak için gerekli olan kalsiyum alımını pekiştirir. İnsanların ataları, tarih öncesi çağlarda kuzeye göç ettikçe, onları aşırı soğuk günlerde mağaralardan çıkıp güneş ışığı almaya zorlayacak davranışsal bir evrim geçirmeleri gerekmiş olabilir. Aksi takdirde, küçük çocuklar uzun süreli D vitamini eksikliğinden ötürü raşitizm gibi hastalıklara yakalanıp ölebilir ve yetişkinler yırtıcılardan kaçarken vitamin eksikliğinden ötürü zayıf olan kemikleri kolayca kırılarak onları savunmasız bırakabilirdi.

Bu teori, Fisher ve meslektaşlarını, hayatta kalmak için gereken hormonun sentezini artırmak amacıyla sergilenen güneş arayışı davranışının D vitamini eksikliği tarafından yönlendirildiği ve D vitamini eksikliğinin vücudu opioidlerin etkilerine karşı daha duyarlı hale getirebileceği ve potansiyel olarak bağımlılığa katkıda bulunabileceği fikrine yöneltti. MGH'de Dermatoloji alanında doktora sonrası araştırma görevlisi olan baş yazar Lajos V. Kemény, şöyle diyor:

Bu çalışmadaki amacımız, vücuttaki D vitamini sinyali ile UV arama ve opioid arama davranışları arasındaki ilişkiyi anlamaktı.

Science Advances makalesinde, Fisher, Kemény ve çeşitli kurumlardan multidisipliner bir ekip, soruyu ikili bir bakış açısıyla ele aldı. Çalışmanın bir kolunda, normal laboratuvar fareleri ile D vitamini eksikliği olan fareleri (özel üreme yoluyla D vitamini üretemeyecek şekilde evrimleştirilen veya diyetlerinden D vitamini çıkarılmış fareleri) karşılaştırdılar. Kemény, şöyle anlatıyor:

D vitamini seviyelerinin modüle edilmesinin hem UV hem de opioidlere yönelik çoklu bağımlılık davranışlarını değiştirdiğini bulduk.

Araştırmanın en önemli bulgusu ise şuydu: Fareler düşük dozlarda morfin ile koşullandırıldığında, D vitamini eksikliği olanlar ilacı aramaya devam ettiler; ancak bu davranış, normal fareler arasında daha az yaygındı. Morfin kesildiğinde, D vitamini düzeyi düşük olan farelerin yoksunluk semptomları geliştirme ihtimalinin çok daha yüksek olduğu bulundu. Çalışma ayrıca D vitamini eksikliği olan farelerde morfinin ağrı kesici olarak daha etkili çalıştığını buldu - yani opioid, bu farelerde normalden yüksek bir yanıt verdi. Fisher şöyle diyor:

Bu, eğer insanlar için de geçerliyse, endişe verici olabilir. Sonuçta, ameliyattan sonra ağrı kontrolü için morfin alan bir ameliyat hastasını düşünün. Bu hastada D vitamini eksikliği varsa, morfinin öforik etkileri normalden yüksek deneyimlenebilir ve bu kişinin bağımlılık geliştirme ihtimali daha yüksek olacaktır.

D vitamini eksikliğinin bağımlılık davranışını artırdığını öne süren laboratuvar verileri, halk sağlığı kayıtlarından elde edilen verilerle birlikte analiz edildi. Bu veri hatlarından bir tanesi, orta-düşük D vitamini düzeyine sahip hastaların, normal düzeydeki diğerlerine göre opioid kullanma olasılığının %50 daha fazla olduğunu, şiddetli D vitamini eksikliği olan hastaların ise %90 daha fazla olduğunu gösterdi. Başka bir analiz, opioid kullanım bozukluğu (OUD) teşhisi konan hastaların D vitamini eksikliğinin diğerlerinden daha fazla olduğunu buldu. Fisher, çalışmanın diğer kritik bulgularından bir diğerinin daha önemli etkileri olabileceğini söylüyor:

Eksikliği olan farelerde D vitamini seviyelerini düzelttiğimizde, opioid tepkileri tersine döndü ve normale döndü.

Fisher, insanlarda D vitamini eksikliğinin yaygın olduğunu, ancak düşük maliyetli diyet takviyeleri ile güvenli ve kolay bir şekilde tedavi edildiğini belirtiyor. Daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulmasına rağmen, D vitamini eksikliğini tedavi etmenin OUD riskini azaltmaya yardımcı olmak ve bozukluk için mevcut tedavileri desteklemek için yeni bir yol sunabileceğine inanıyor. Fisher, sözlerini şöyle tamamlıyor:

Sonuçlarımız, halk sağlığı alanında devam eden opioid salgınına müdahale etme fırsatımız olabileceğini gösteriyor.
Okundu Olarak İşaretle

Feragatname: Evrim Ağacı, doğrudan üniversiteler tarafından yayınlanan bu basın açıklamalarını temel editöryal düzenlemeden geçirmektedir; ancak açıklamaların isabetliliğinden sorumlu değildir. Basın açıklaması konusundaki sorularınızı aşağıdaki medya irtibat kişisine yöneltebilirsiniz.

Medya İrtibat
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 1
  • İnanılmaz 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • ^ L. V. Kemény, et al. (2021). Vitamin D Deficiency Exacerbates Uv/Endorphin And Opioid Addiction. Science Advances, sf: eabe4577. doi: 10.1126/sciadv.abe4577. | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 29/07/2021 01:47:09 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10587

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Evren
Aşılar
Mikoloji
Madde
Hızlı
Zooloji
Etoloji
Besin
Hastalık Kataloğu
Klinik Mikrobiyoloji
Hücre
Deney
Kromozom
Yas
Besin Değeri
Balina
Nükleik Asit
Oyun
Bakteri
Teori
Balık
Lgbt
Türlerin Kökeni
Çocuklar
Periyodik Cetvel
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın