Manyetik İnsanlar Gerçekten Var Mı?

Manyetik İnsanlar Gerçekten Var Mı?
Yazar Kyle Hill Arsel Berkat Acar Editör Arsel Berkat Acar  Ekin BaranSunar Podcast Seslendirmeni Ekin Baran Sunar
5 dakika
27,660 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Podcast
Süre 7:44
Ekin Baran Sunar
Ekin Baran Sunar Seslendiren
Manyetik İnsanlar Gerçekten Var Mı?
Uzunca bir süredir, sahte bilimin ve okültün durgun sularında "manyetik" insanlar hakkında iddialar olmuştur. Dışarıdan bakıldığında bu durum saçma bir...
  • İndir

Uzunca bir süredir, sahte bilimin ve okültün durgun sularında "manyetik" insanlar hakkında iddialar olmuştur. Dışarıdan bakıldığında bu durum saçma bir iddia olarak görünmektedir. İnsanların bedenlerinden yayılan kuvvetli bir manyetik alan üretebileceklerine dair sağlam bir nedenimiz bulunmamaktadır. Buna karşın, bu gücün sergilendiği zaman bir an için bile olsa ikna olmak mümkündür.

Bilim bu iddialara nasıl yaklaşmaktadır? Bu duruma uygun şüpheci bir yaklaşım nasıl olmalıdır? Manyetik olduğunu ileri süren insanlar, kelimenin tam anlamıyla 'çekici' olduklarını söylemektedirler, peki bu bir hile midir? Bu iddialara aşina olmak için hiç de eleştirel bir yaklaşım içermeyen aşağıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Aslında, “manyetik” olarak tanımlanan insanlarla ilgili tek tuhaf kabul edilebilecek durum, derilerinin biraz daha elastik ve yapışkan olmasıdır.

Bilim Ne Diyor?

Manyetik insanlarla ilgili dikkat edeceğiniz ilk şey, manyetizm iddialarını desteklemek için kendilerine bir şeyler yapıştırmalarıdır. Yukarıdaki videoda bile, manyetik olduğunu iddia eden birçok insan, metal nesnelerin yanı sıra kendilerine cam, ahşap ya da plastik nesneleri de yapıştırmaktadır. Eğer gerçekten kuvvetli bir manyetik alan yaratıyor olsalardı, bu insanlara cam, ahşap ya da plastik gibi (ferromanyetik olmayan) nesneler yapışmazdı. 

Reklamı Kapat

İkinci olarak bilim, yüzyıllardır manyetik alanları sınayarak tespit edebilmektedir. Bu insanların iddialarını test etmek aslında son derece kolaydır, bu insanlardan birisine bir pusulayla yaklaşmanız ve pusulanın deli gibi her yöne dönmesi yoğun derecede manyetik bir alana işaret ediyor olurdu. Buna karşın, manyetik alanlar incelendiğinde, üretilen bir manyetik alanla ilgili hiç bir kanıt bulunamamıştır.

Sadece bu iki nokta bile bu iddialarda hiç bir manyetizm içerilmediğini göstermektedir. O zaman bu insanların gösterdiği inanılmaz 'yapışkanlık' durumunun nedeni nedir? Yanıt sürtünmedir.

Biraz Daha Yapışkan Bir İnsan

'Manyetik' insanların tekniklerini sergilerken her zaman üstündekileri çıkarıp nesneleri çıplak tenlerine yapıştırması size tuhaf bir durum olarak görünmelidir. Eğer gerçekten de 2.5 kg. kadar ağırlığı olan bir ütüyü kaldırabilecek kadar kuvvetli bir manyetik alan üretebiliyor olsalardı, bu alanın kuvveti rahatlıkla ince bir giysi katmanı tarafından da çalışabilirdi. Yeterince kuvvetli mıknatıslar, elinizin karşı yüzlerine yerleştirildiğinde bile birbirlerini çekerler. Yani güçlü bir manyetik alan çıplaklık gerektirmez, o zaman neden bu gösterilerde hep kullanılır?

Bu 'manyetik' yetenek basitçe sürtünmeye dayanmaktadır. Öncelikle, vücuda yerleştirdikleri nesnelerin düz yüzeyleri vardır (metal ya da cam gibi), bu da yeter derecede bir yüzey alanı sağlamaktadır. İkinci olarak, bu 'yeteneklerini' sergileyen insanlar her zaman (bilinçli ya da bilinçsiz bir şekilde) kendilerini hafif geriye atarlar. Bu durum da, deriden kaynaklanan sürtünmenin daha az yerçekimi gücüne karşı koyabilmesine neden olur. Eğer bu insanlar gerçekten kendilerine bir ütü yapıştırabilecek kadar manyetik bir alan üretebilselerdi, öne eğilebilirler, hatta üzerlerindeki nesne düşmeden tamamen yüzükoyun biçimde yatay bir pozisyon alabilirlerdi. Buna karşın, onları her zaman kendilerini hafifçe geriye atmış ve sürtünme kuvvetinden faydalanıyor halde görürüz.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Ama tabii ki tüm bu gösteri sadece sürtünmeye dayanıyor olsaydı, bunu siz bile yapabilirdiniz. İşte bu 'manyetik' insanların özel nitelikleri burada devreye girer. 'Manyetik' insanların sıradışı yapışkanlıkta yapışkan (veya nemli) ve elastik bir tenleri vardır. Bu yapışkanlık, sebum adı verilen doğal bir salgıdan kaynaklanmaktadır. Şüphecinin Sözlüğüne (Skeptic's Dictionary) göre:

Tüm memelilerin sebum adı verilen yağlı / yapışkan bir içeri salgılayan salgı bezleri vardır. Bazı insanlarda bu salgı daha çok işler, bu da onların, kendilerini yıkamadıkları sürece, üzerlerine bir şeyler yapıştırabilmelerine izin verir.

Aslında mesele sadece ter bile olabilirdi. 'Manyetik' insanların tenlerinin elastikliği nesneleri kendilerine bağlı tutabilir. Deri üzerine bir nesne yerleştirildiğinde, daha elastik olan deri, nesnenin etrafında konuşlanır ve onu orada tutmaya yardımcı olur. Bu yüzden 'manyetik' insanlar, bu enteresan özelliklerinden faydalanmak için, nesneleri her zaman çıplak tenlerine uygularlar.

Sıcak bir günde deri bir koltuktan kalkmaya çalıştığında hepimiz benzer bu iki faktör yüzünden benzer bir tecrübeyle karşılaşmışızdır. Tenimizin deriye yapışıp şaşırtıcı derecede güç uygulaması, yapışkanlık ve elastiklikten kaynaklanır. Ama biz durup dururken kendimizi ‘Magneto’ (X-Men’den bir karakter) ilan etmeyiz. Kendimin burnumun ucuna bir kaşık yapıştırmaya çalıştığını hatırlarım, kaşığın üzerinde doğru hohlayınca (sıcak su buharı uygulayarak) daha başarılı olduğumu biliyorum. Bu da “yapışkanlık” faktörünün başka bir pratiğidir, yine sürtünme gücünün bir ürünü olarak kullanılmıştır.

Bu iki temel faktöre bir de enteresan bir gözlem sonucunu, yani 'manyetik' insanların sıfıra yakın beden tüyü oranını eklerseniz, gözlemlediğimiz fenomeni ve dünyada bildiğimiz diğer şeyleri de daha iyi açıklayan bir gerçeğe ulaşırsınız. İyi bir bilim, böyle işler.

Reklamı Kapat

Peki 'manyetik' insanlar aslında manyetik olmadıklarını biliyorlar mı ya da gerçekten de bir nevi üstün güçleri olduğuna inanıyorlar mı? Bence sonuçlar, onların buna kendilerinin de inandıkları yönünde. Herkes özel olmak ister ve herkes, kesinlikle, süper güçler ister. Manyetizm onların kendi gözlemlerini en iyi ve basit şekilde açıklayabilecek şeydir, ancak manyetik olmayan nesnelerin de vücutlarına gayet güzel bir şekilde yapıştığını göz ardı etmektedirler. Aslında bunlar gerçekten de özel insanlardır, ancak sadece derilerinin sıra dışı özelliğiyle; büyüyle, doğaüstü şeylerle ya da manyetizmayla değil.

Kirli Çamaşırları Açığa Çıkarmak

Yukarıda söylediğim gibi, eğer bir insan cidden ütüyü bile vücuduna yapıştırabilecek kadar yoğun bir manyetik alan üretebiliyor olsaydı, bir tişört giyip giymemeleri fark etmezdi; yine de üzerlerine yapışırdı. Bir de tenlerinin yapışkanlığının burada temel faktör olduğunu gördük, o zaman bu faktörü izole edersek ne olur?

JREF'in kurucusu olan “Muhteşem” (Amazing) lakaplı James Randi, bunu bir Kore televizyon programında yapmıştır. Randi göstermiştir ki, birazcık bebe pudrası kullanıp derinin yapışkanlığı faktörünü elediğinde, iddia edilen güç anında yok olmuştu. Bilimde buna değişkenin kontrolü denir, ve bu süreç içinde manyetik hiç bir şeyin olmadığını gösterir. Aşağıdan bu sözde "manyetik insanların" foyasını nasıl açığa çıkardığını izleyebilirsiniz.

Bu videoda, adamın sürtünmenin avantajını kullanmak için geriye doğru eğildiğine ve manyetik olduğunu iddia etmesine karşın manyetik olmayan bir nesne kullandığına da dikkat edin. Durum bundan daha açık olamazdı: 

Manyetik insanlar diye bir şey yoktur.
Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 9
  • Bilim Budur! 5
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • İnanılmaz 2
  • Muhteşem! 0
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 31/07/2021 07:15:08 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1762

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Homo Sapiens
Enfeksiyon
Kitap
Tarım
İnsanlar
Mucize
Böcek
Amerika Birleşik Devletleri
Dinozor
Şüphecilik
Bilgisayar
Yüz
Kuyruk
Wuhan
Kanser Tedavisi
Doğum
Diş Hekimi
Albert Einstein
Jinekoloji
Malzeme
Solunum
Teyit
Ses
Korku
Müzik
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın