Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Lucid Dreaming Yoluyla Uyuyan Kişilerle İletişim Kurulabilir mi?

Lucid Dreaming Yoluyla Uyuyan Kişilerle İletişim Kurulabilir mi? Freepik
7 dakika
1,843
Tüm Reklamları Kapat

Uyku sırasında konuşma, yeme, gezme ve daha birçok beklenmedik bilinçdışı aktivite yaşanabilir. Bu durumlar çeşitli hastalıklara bağlı oluşabildiği gibi kendiliğinden de ortaya çıkabilir. Peki uyku sırasında meydana gelen bu aktivitelere bilinçli bir şekilde iletişim kurma da eklense nasıl olurdu? Yapılan çalışmalar, kişilerin lucid dream (veya "berrak rüya") içerisindeyken komutlar alabileceğini göstermişti. 2021 yılında Current Biology dergisinde yayımlanan bir çalışma ise mevcut bilgilere farklı bir boyut kazandırdı. Çalışma sonuçlarına göre berrak rüyalar sırasında çift yönlü iletişim kurmak mümkün!

Lucid Dream Nedir?

Lucid Dream (Tr: "berrak rüya", "kontrollü rüya" veya "bilinçli rüya") tanımı, kişinin rüya gördüğünün farkında olduğu rüyaları tanımlamak için kullanılır. Kişiler, berrak rüyalar esnasında uyku halinde ve rüya görmektedir; ancak rüya görüldüğüne dair bir içgörü kazanırlar. Kazanılan içgörü, yalnızca rüya farkındalığından ibaret değildir; kişiler, rüyadaki eylemlerini ve rüyanın gidişatını kontrol edebilir hale gelir.

Freepik

Berrak rüyalar, objektif ölçümlerin yapılamaması sebebiyle uzun süreler boyunca şüpheyle yaklaşılmış bir konuydu. Ancak bu durum, 1970'lerin sonlarından itibaren değişmeye başlamıştır. Daha önceki çalışmalarda, kişi rüya içerisinde ne tarafa doğru bakıyorsa gözlerinin de o tarafa hareket edebileceği gösterilmiştir. Bu durum berrak rüyaların ortaya çıkartılabilmesi için yol gösterici olmuştur. Kişilerin uyumadan önce kararlaştırılan göz hareketlerini uyku sırasında aldığı bir komutla yapabildiğinin gösterilmesi ise berrak rüyaların varlığını somut şekilde ortaya koymuştur.

Tüm Reklamları Kapat

Berrak rüyaların REM (İng: "Rapid Eye Movement") uykusu sırasında meydana geldiği gösterilmiş ve bu göz hareketi tekniğiyle berrak rüya görülen ve görülmeyen REM uykuları da ayırt edilebilir hale gelmiştir. Hatta berrak rüyaların ne zaman başladığı ve bittiği de bu yöntemle anlaşılabilir. Bu gelişmeler ile berrak rüyalar, uyku ve bilinç çalışmaları için son derece yararlı bir kavram haline gelmiştir.

Daha önce yapılan çalışmalar, katılımcıların uykudayken dışarıdan gelen işaretleri alabildiklerini ve komutlara önceden kararlaştırılan şekilde karşılık verebildiklerini gösterse de uyuyan kişinin de iletişime dahil olabileceği bu çalışmaya dek gösterilmemişti. 2021 yılında Current Biology dergisinde yayımlanan çalışma ise bu konuda yapılmış çalışmalara farklı bir boyut kazandırdı. Dünyanın farklı yerlerinde (ABD, Almanya, Fransa, Hollanda) eş zamanlı yürütülen çok merkezli çalışmanın sonuçları, uyku sırasında çift yönlü iletişim kurulabileceğini gösteriyordu.

Çalışma Sonuçları

Toplam 36 katılımcıyla yapılan 57 seansta, katılımcılar REM uykusundayken iki yönlü iletişim denendi. Bu denemelerin %26'sında katılımcılar berrak rüyada olduklarını belirten işareti (sol-sağ göz hareketlerini içeren bir oküler tepki) verdi ve berrak rüyaların %47'sinde katılımcılar kendilerine yöneltilen soruların en az bir tanesini doğru yanıtladı.

Katılanların iletişim esnasında uykuda olduğu polisomnografi kullanılarak doğrulandı. Katılımcılarla iletişime geçebilmek için geçmişteki çalışmalara benzer şekilde duyusal uyarılar kullanıldı ve katılımcılara önceden ne sorulacağı söylenmedi. İletişim esnasında yaşadıkları deneyimleri detaylandırabilmek adına, başarılı iletişim kurulduğu anlaşılır anlaşılmaz katılımcılar uyandırıldı.

Tüm Reklamları Kapat

Katılımcıların bir kısmının kurulan iletişimi hatırlamadığı veya yanlış şekillerde anımsayabildiği belirtilse de genel olarak katılımcılar uyandırıldıklarında, uyku esnasında kendilerine yöneltilen soruları algıladıklarını ve bu sırada rüya görmekte olduklarını belirttiler. Hatta bazı katılımcılar kendilerine yöneltilen işaret ve soruları sanki rüyanın dışından geliyormuş gibi veya rüyada bulunan araçlar aracılığıyla rüyanın üzerine işlenmişçesine algıladıklarını söyledi.

Çalışmadan Kesitler

Daha önce yalnızca iki kez berrak rüya gördüğünü belirten 19 yaşındaki Amerikalı bir katılımcıya REM uykusuna girmek üzereyken sesli uyaranlar iletildi ve katılımcıdan oküler işaretler alındıktan sonra berrak rüyada olduğu anlaşıldı. Katılımcıya sözlü olarak basit bir matematik problemi (Bu örnekte 8 - 6 = ?) iletildi. Katılımcı, 3 saniye içerisinde iki kere sol-sağ göz hareketi yaparak araştırmacılara doğru yanıtı iletmeyi başardı. Soru kontrol amacıyla yeniden sorulduğunda bir kez daha doğru yanıt alındı.

Uyandırıldıktan sonra katılımcı, rüyasında gece vakti bir park yerindeyken bir anda gündüz olduğunu ve hemen akabinde kendisini sevdiği bir video oyununda bulduğunu aktardı. Bunun bir rüya olduğunun farkında olduğunu ancak kaslarını kontrol edemediğini belirten katılımcı; kendisine yöneltilen "Matematik problemi sorulduğunu duydunuz mu?" sorusuna 3 kez soru sorulduğunu ancak ilk ikisinin ne olduğunu anımsayamadığını, yalnızca son sorunun "Sekiz eksi altı" olduğunu hatırladığı cevabını verdi.

Berrak rüyalar konusunda deneyimli 35 yaşındaki Alman bir katılımcıya ise yanıp sönen kırmızı ve yeşil LED ışıklar yardımıyla, Mors alfabesi kullanılarak bir matematik sorusu iletildi. Bu katılımcı da önceki gibi doğru cevap verdi.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Uyandırıldıktan sonra rüyasında muayene odası benzeri bir ortamda olduğunu anlatan katılımcı odadaki ışıkların titremeye başladığını belirtti. Işıklar aracılığıyla bir sinyal gönderildiğini anladığını (4 + 0 olarak algılamış) ve göz işaretleriyle 4 cevabını bildirdiğini anımsıyordu. Sonrasında parlayabilecek bir alet aradığını, içerisinde su olan bir kâse bulduğunu ve su üzerinden sinyaller görmeye başladığını aktaran katılımcı, bu kez verilen işaretleri tanımlayamadığını ve o esnada kâseyi düşürüp kırdığını belirtti. Parlayabilecek başka nesneler ararken odadan dışarı çıkıp bulutlara baktığını, hava aydınlığında ve bulutlarda çeşitli farklılıklar gözlemlediğini ancak yine de sinyalleri tanımlayamadığını da ekledi. Tanımlayamadığı bu işaretler için "Çözülemeyecek kadar hızlıydı ama bunların matematik problemleri olduğunu biliyordum." aktarımında bulundu.

Çalışmayı temsil eden görsel.
Çalışmayı temsil eden görsel.
Science Direct

20 yaşındaki Fransız, Narkolepsi hastası ve berrak rüyalar konusunda oldukça deneyimli olan katılımcı; narkolepsi hastalığı nedeniyle daldığı 20 dakikalık bir gündüz uykusunu takiben 1 dakika sonra REM uykusuna girdi. 5 dakika sonra ise berrak rüya sinyalini verdi. Evet-hayır soruları yöneltilen katılımcı, yüz kasları aracılığıyla toplam 5 soruya 2 doğru yanıt verdi. Verdiği yanıtlardan ikisi belirsiz olarak nitelenirken bir yanıtta yüz kaslarındaki EMG aktivitesi anlamsız olarak değerlendirildi.

Katılımcı uyandırıldıktan sonra soruları duyduğu esnada bir partide olduğunu belirtti. Soran kişiyi bir tanrıymış gibi algıladığını belirten katılımcı, soruların bazılarını hatırlamayı başarmış ve kendisine yöneltilen "İspanyolca konuşabiliyor musun?" sorusuna cevap verirken de akıcı bir İspanyolcası olmadığını düşünerek tereddüt ettikten sonra "Hayır" demeye karar verdiğini ve partiye döndüğünü belirtti.

Sonuç

Berrak rüyalar yalnızca nörobilim alanında değil; felsefe, spor, sanat gibi birçok alanda ilgi uyandırabilecek ve deneyimleyenler için ilham kaynağı olabilecek kadar geniş etki alanına sahiptir. Ancak bu zamana kadar yapılan çalışmalar hep aynı probleme dikkat çekmiştir. Bu problem berrak rüyaların nörobiyolojisinin henüz tam olarak aydınlatılamamasıdır.

Berrak rüyaların başlatılması, sürdürülmesi veya rüyada olan kişilerle kurulacak iletişim yöntemleriyle ilgili daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır. Berrak rüyaların hangi yöntem veya yöntemlerle tetiklenebileceği ve doğrulama ölçümlerinin hangi tetkiklerle daha etkin şekilde yapılabileceği gibi sorular yanıtlanmayı beklemektedir.

Yukarıda başarılı örneklerinden bahsettiğimiz ve kullandığı yöntemler ile birçok zorluğu aşmayı başarabilmiş çalışma için de benzer kaygılardan bahsedilmiştir. Bazı katılımcıların berrak rüyadayken onlara yöneltilen soruları uyandıktan sonra tamamen farklı hatırladığı, bazılarının da tutulan iletişim kayıtlarıyla uyuşmayacak deneyimler aktardığı belirtilmiştir. Bu farklılıklar rüya aktarımlarına güvenerek yapılacak çalışmalar için büyük bir zorluk anlamına gelebilir.

Tüm Reklamları Kapat

Henüz tüm detaylarıyla aydınlatılamamış olsa da berrak rüyaların varlıkları somut delilleriyle önümüzde duruyor. Göz hareketleri yöntemi, uyuyan ve uyanık dünyalar arasında oldukça başarılı bir çift yönlü iletişim kapısını aralamış gibi görünüyor. Gelecekte berrak rüya gören kişilerin rüyalardan etkin şekilde nasıl faydalanabileceği üzerine yapılacak çalışma sayısı arttıkça, berrak rüyaların hangi amaçlar doğrultusunda nasıl kullanılabileceğine yönelik yanıtlar da giderek çeşitlenebilir.

Kim bilir, belki de sanatçılar için esin kaynağı bulma derdi bitmiştir veya kabuslar esnasında doğrudan bir psikoterapötik müdahale gibi yöntemler sanıldığı kadar zor olmayabilir.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
34
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • İnanılmaz 6
  • Merak Uyandırıcı! 5
  • Muhteşem! 4
  • Tebrikler! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Bilim Budur! 1
  • Umut Verici! 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 21/07/2024 17:16:46 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/14653

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Basınç
Hominid
Kimya Tarihi
Mühendislik
Genel Görelilik Teorisi
Uçak
Skeptisizm
Protein
Homeostasis
Argüman
Araç
Teleskop
Yer
Teyit
Deniz
Karanlık Enerji
Araştırmacılar
Anksiyete
Kilometre
Nötron Yıldızı
Cinsel Yönelim
Bağışıklık Sistemi
Özel Görelilik
Uzay Aracı
Parçacık
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
A. U. Avcı, et al. Lucid Dreaming Yoluyla Uyuyan Kişilerle İletişim Kurulabilir mi?. (24 Mayıs 2023). Alındığı Tarih: 21 Temmuz 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/14653
Avcı, A. U., Alparslan, E. (2023, May 24). Lucid Dreaming Yoluyla Uyuyan Kişilerle İletişim Kurulabilir mi?. Evrim Ağacı. Retrieved July 21, 2024. from https://evrimagaci.org/s/14653
A. U. Avcı, et al. “Lucid Dreaming Yoluyla Uyuyan Kişilerle İletişim Kurulabilir mi?.” Edited by Eda Alparslan. Evrim Ağacı, 24 May. 2023, https://evrimagaci.org/s/14653.
Avcı, Ahmet Uğur. Alparslan, Eda. “Lucid Dreaming Yoluyla Uyuyan Kişilerle İletişim Kurulabilir mi?.” Edited by Eda Alparslan. Evrim Ağacı, May 24, 2023. https://evrimagaci.org/s/14653.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close