Kadınlar Arası Rekabette Dolaylı Öfke: "Zalimlik", Dişilere Ne Avantaj Sağlıyor?

Kadınlar Arası Rekabette Dolaylı Öfke: "Zalimlik", Dişilere Ne Avantaj Sağlıyor?
Yazar Tia Ghose
3 dakika
11,182 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 7 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Her ne kadar hem erkekler, hem de dişiler ilişkilerinde "dolaylı öfke"ye (doğrudan öfke ve fiziksel şiddet göstermeden, dolaylı yollarla karşı tarafa saldırma) başvurabiliyor olsalar da, Philosophical Transactions of the Royal Society B dergisinde yayımlanan bir makaleye göre cinsel rekabette rakiplerin morallerini düşürmek için dedikoduculuk yapmak, kadınların daha sık başvurdukları bir yöntem.[1] Kanada'da bulunan Ottawa Üniversitesi'nden psikoloji profesörü Dr. Tracy Vaillancourt şunları söylüyor:

Dişiler erkekler için mücadele ederler ve bunu yaparken, birbirleriyle oldukça sert bir mücadeleye girebilirler. Genellikle bu mücadele dolaylı öfke şeklinde olur, çünkü bedeli düşüktür: Saldırıda bulunan taraf yaralanmıyor. Genellikle bu şekilde saldıran kişilerin saldırganlıkları fark edilmez, ancak saldırının hedefinde olan kişi bundan hasar görebilir.
Dr. Tracy Vaillancourt
Dr. Tracy Vaillancourt
University of Ottowa

Zalim Kızlar

Lise koridorlarında bulunmuş herhangi bir kişi, zalimlik yapan kızlara birebir şahit olmuştur. Araştırmacılar birçok farklı kültürde kızların açık öfke veya fiziksel şiddet yerine çoğunlukla dolaylı öfkeye başvurduklarını ortaya çıkardılar. Fiziksel şiddet ve açık öfkeye ise daha çok erkekler başvuruyor.

Bu durum, Vaillancourt'un bunun sebebini insanın evrimsel geçmişinde aramasına neden oldu. Ancak neden kurnaz bir zalimlik dişilerin repertuvarında bu kadar köklü bir şekilde bulunuyor? Bunun kısa cevabı, zalim kızların uyguladığı öfkenin işe yarıyor olmasıdır.

Birleşik Krallık'taki Durham Üniversitesi'nde Evrimsel Psikoloji profesörü olan Anne Campbell, dişilerin çocuk büyütme ve bakma konusundaki rolü düşünüldüğünde, erkeklerden daha değerli oldukları ve bu sebeple yumruklarıyla kendilerini zedeleme riskini göze alamayacaklarını söylüyor. Bunun yerine, sosyal dışlama ve birisinin arkasından konuşmak dişilerin vücutlarına zarar vermeden diğerleriyle çatışmalarına imkan veren kolay yöntemlerdir.

Reklamı Kapat

Arkadan konuşmak ve dedikoduculuk sadece dişilere özgü bir durum değil elbette. Campbell, LiveScience'a şunları söylüyor:

Dolaylı öfke söz konusu olduğunda dişilerle erkekler arasında neredeyse hiçbir fark yok. Yetişkinliğe eriştikten sonra, özellikle iş ortamında, erkekler de bu yönteme başvuruyor.

Ancak bu davranışın dişilere karşı daha güçlü bir silah olduğu da biliniyor. Çünkü dişiler, evrimsel geçmişimizde çocuklarına ve onların bakımına bağımlıdırlar; dolayısıyla toplumsal dışlanma dişilerin ve çocuklarının hayatta kalma ihtimallerini oldukça düşürmektedir. Vaillancourt'a göre bunun sonucunda dişiler evrimsel süreç içerisinde bu tür davranışlara karşı hassas hale gelmiş olabilir. Araştırmacı şunları söylüyor:

Böyle bir sinsilik, hedefdeki dişinin sadece cinsel mücadele verebilmek açısından çok üzgün ve gergin olmasına yaramıyor; bazı araştırmalara göre aynı zamanda erkeklerin bu dişileri çekici bulmasına da engel olabiliyor. Hele ki bu kötü sözler, çekici bir dişiden geliyorsa...

Cinsel Zabıta ("Ahlak Polisliği")

Vaillancourt, dişilerin bu tip cinsel saldırıları genellikle cezalandırdığını söylüyor. 12 ülkede yapılan araştırmaya göre, dolaylı öfkeye başvuran dişiler, diğerleri tarafından "cinsel olarak gereğinden fazla açık" görülüyor. Araştırmacı, LiveScience'a şunları da söyledi:

Dişilerin cinselliğini baskılayan, yine dişiler oluyor. Çünkü cinsellik bir kaynaktır ve cinsel olarak daha açık olan dişilere ulaşmak için erkeklerin ödeyeceği bedeller de düşük olmaktadır.

Campbell'a göre, dişilerin bu yıkıcı dolaylı öfkelerinin etkilerinden korunmanın en etkili yolu, cinsel zabıtalığı en aza indirmektir. Bunu Campbell şöyle açıklıyor:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

İnsanlar, rastgele çiftleşme ile ilgili suçlamaların gücünün tamamen yok edildiği bir çevre yaratmak isterler. Böyle bir ortamda çifte cinsel standartlar barınamaz. Ancak böyle bir düzeye nasıl erişiriz, onu bilemiyoruz.

Vaillancourt'a göre dişiler, değer vermedikleri için mücadele etmezler. Dolayısıyla kur yapmaya (çıkmaya) daha az değer veren veya cinsel faaliyet döneminin doruğunu geride bırakmış dişiler, diğer dişilere daha seyrek olarak dolaylı öfke uygulayacaklardır. En azından erkeklerle ilgili olarak...

Sonuçlardan Herkes Tatmin Olmuş Değil!

Tabii ki, Vaillancourt'un bulgularıyla tatmin olmayan bir araştırmacı kitlesi de bulunuyor. Atlanta'da bulunan Emory Üniversitesi'nden psikolog Kim Wallen şunları söylüyor:

Araştırma ana tezini savunmak için bazı diğer araştırmalardan gücünü alıyor ve bu haliyle, bir fikir parçası olarak karşımıza çıkıyor. Bu araştırmaların hiçbiri, dolaylı öfkenin bir rakibi değersizleştirmeye yaradığını ispatlayan içerikte değil. Ne yazık ki, araştırmanın merkez iddiasını destekleyen hiçbir deneysel sonuç ileri sürülememiştir.
Okundu Olarak İşaretle

Bu yazımızda sözü edilen akademik makalenin yöntemi veya sonuçları ile ilgili bir sorunuz veya sorununuz mu var? Aşağıda, akademik makalenin yazarlarının iletişim adreslerini bulabilirsiniz.

Evrim Ağacı sadece bilimsel bir çalışmayı duyurmak ile mükelleftir; araştırmayı, araştırmacıları veya araştırmanın sonuçlarını savunmaz. Akademik bir makalenin sonuçlarını geçersiz kılmanın ana yöntemi, orijinal çalışmanın yöntemi, sonuçları veya tartışması ile ilgili hatalı noktaları tespit etmek ve bunu hakemli dergilerde yayınlamaktır. Bu yapılacak olursa, Evrim Ağacı o çalışmaları da memnuniyetle duyuracak ve/veya bu çalışmayı güncelleyecektir.

Makalenin Yazışmadan Sorumlu Yazarı :
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 6
  • Grrr... *@$# 3
  • İnanılmaz 2
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Güldürdü 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Live Science | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 16/06/2021 03:34:43 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1607

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Evrimsel Tarih
Mikroevrim
Primatlar
Klinik Mikrobiyoloji
Bakteriler
Ornitoloji
Bilinç
Dil
Kıl
Aslan
Göğüs Hastalığı
Yüzey
Teknoloji
Foton
Maske
Kedigiller
Kalp
Hominid
Uçuş
Epidemik
Nöron Hücresi
Kuşlar
Lipit
İspat Yükü
İnsan Evrimi
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın