Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

İran'da 4000 Yıllık Ruj Bulundu!

İran'da 4000 Yıllık Ruj Bulundu! CNN
3 dakika
492
Tüm Reklamları Kapat

Şubat 2024’te Scientific Reports dergisinde yayınladıkları rapora göre İran'ın güneydoğusunda keşfedilen küçük bir taş şişe içinde, 4.000 yıl önce dudak boyası olarak kullanılmış olması kırmızı bir kozmetik ürünü bulunuyor. Bu nadir buluntu, bilimsel olarak belgelenmiş ve analiz edilmiş en eski ruj örneği olabilir.[1]

Analiz edilen örneğin %80'inden fazlası, başta hematit olmak üzere koyu kırmızı renk üreten minerallerden oluşuyordu. Karışım ayrıca koyu tonlara sahip manganit ve braunitin yanı sıra diğer minerallerin izlerini ve sebzelerden ve diğer organik maddelerden yapılan mumsu maddeleri de içeriyordu.

Araştırmacılar, hem kırmızı renk veren minerallerin yoğunluğu hem de mumsu maddelerin, çağdaş rujların özellikleri ile uyumlu olduğunu belirtirken çalışmanın başyazarı Padua Üniversitesi Kültürel Miras Bölümü arkeoloğu Massimo Vidale ise kozmetiğin başka şekillerde (örneğin allık olarak) kullanılmış olabileceğini; homojenlik, koyu kırmızı renk, kullanılan bileşikler ve şişenin şekli gibi özellikler göz önünde bulundurulduğunda kozmetiğin dudaklarda kullanılmasının daha olası olduğunu vurguluyor.

Tüm Reklamları Kapat

York Üniversitesi Arkeoloji Bölümü profesörlerinden Joann Fletcher'a göre hematit kullanımı geç Neolitik döneme ait taş kozmetik paletlerde ve eski Mısır kozmetik kaplarında belgelenmişti. Fletcher, İran'dan gelen şişenin en eski ruj olup olmadığının bu bulunduğunun gerçekte ne için kullanıldığına bağlı olduğunu şöyle belirtiyor:

Şişenin içeriğinin dudak boyası olarak kullanılmış olması mümkün. Ancak şişe modern bir ruj tüpüne benziyor olsa bile, yanaklara renk vermek için veya başka bir amaçla da uygulanmış olabilirler.

Cardiff Üniversitesi Tarih, Arkeoloji ve Din Fakültesi'nde antik tarih profesörü olan Laurence Totelin da buluntunun ruj olmasının "oldukça makul" olduğunu belirtiyor:

Yazarların da belirttiği gibi, tarif modern bir tariften farklı değil. Koyu kırmızı renk de dudak makyajı için beklediğimiz renktir. Bununla birlikte, bunu yapmak için kullanılan malzemeler antik ilaçların hazırlanmasında da düzenli olarak bulunur ve şişe, farmasötik bir kullanımla tutarsız olmayan bir şekle sahiptir.

Eserler Seller Sayesinde Ortaya Çıktı!

Daha önce Mısır ve Orta Doğu'da ortaya çıkarılan ve arkeologlar tarafından incelenen diğer ürünler arasında siyah sürme göz kalemleri ve göz farı veya fondöten olarak kullanılan daha açık renkli bileşikler yer alıyordu. Diğer antik kozmetiklerin aksine, şişedeki karışım düşük kurşun içeriğine sahipti. Araştırmacılar, bu düşük seviyenin, ruj üreticilerinin kurşunun zehirli etkilerini tehlikelerini anladıkları anlamına gelebileceğini öne sürdü. Vidale, uzmanlar arasında kozmetiklerdeki kurşun bileşiklerinin toksisitesi konusunda uzun ve sert bir tartışma olduğunu söylüyor:

Aynı bölgeden çıkarılan eserler üzerinde yapılan daha önceki araştırmalar, 5.000 yıl önce beyaz kurşunun yüz fondötenlerinin temel malzemesi olduğunu, dudaklar için olduğu varsayılan koyu kırmızı preparatımızın içeriğinin ise neredeyse kurşunsuz olduğunu gösteriyor. Bu bilinçli bir seçim olabilir.

Preparata ışıltı katması için öğütülmüş kum ya da kristalden elde edilen kuvars parçacıkları koyulmuş olabilir. Ancak bu parçaların kloritten ince bir şekilde işlenmiş olan şişenin içinden gelmesi de mümkün.

Tüm Reklamları Kapat

Yazarlar, MÖ 12. yüzyıla tarihlenen ve genç bir kadının dudaklarını bu şekilde boyadığını gösteren eski bir Mısır papirüsünü de göz önüne alarak şişenin bakır/bronz bir aynanın sapıyla birlikte bir elde rahatça tutulabileceğini belirtiyor. Böylece diğer el, fırça veya başka bir alet için kullanılabilir.

Eser, İran'ın Jiroft bölgesindeki Tunç Çağı mezarlarından ve mezarlarından çıkarılan binlerce parça arasında yer alıyordu. Marhasi olarak bilinen eski bir krallığın parçası olan mezarlar 2001 yılında bir nehrin taşmasıyla açığa çıktıktan sonra mezardaki eşyalar yerel halk tarafından yağmalanmış ve satılmıştır. Şişenin de aralarında bulunduğu pek çok taş ve bakır eşya daha sonra İran güvenlik güçleri tarafından kurtarılmıştır. Şişe şu anda, ekibin numune aldığı Jiroft Ulusal Arkeoloji Müzesi'nde muhafaza ediliyor. Vidale, şöyle anlatıyor:

Bu uygarlık birdenbire ortaya çıkmış gibi. Feci bir sel felaketi antik mezarlıkları vurup her türlü arkeolojik hazineyi açığa çıkardığında keşfedildi. Bölge şimdi iyi korunuyor, ancak ciddi zararlar verildi. Bu uygarlık hakkında bugün bildiğimiz şeyler; Mezopotamya benzeri gelişmiş bir medeniyet olduğu, uzun mesafeli ticaret ve askeri girişimlerde önemli bir role sahip olduğu, kendi yazı sistemlerini kullandıkları ve büyük şehirler ve güçlü, otoriter yöneticiler tarafından yönetildikleridir. Gerisi ise yeni kazılardan yavaş yavaş ortaya çıkıyor.

Ruju kimin ya da hangi bağlamda sürmüş olabileceği ise hâlâ net değil. Vidale kozmetiklerin dönemin mezarlarında düzenli olarak ölen kişinin yüzüne yakın bir yere bırakıldığını söylese de mezarların yağmalanması ve tahrip edilmesi nedeniyle, bunu doğrulayacak yeterli kanıtlar elde edilemedi ve araştırmacılar eseri belirli insan kalıntılarıyla ilişkilendiremedi.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
14
1
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

Feragatname: Evrim Ağacı, doğrudan üniversiteler, akademik dergiler veya resmi bilim kurumları tarafından yayınlanan bu basın açıklamalarını temel editöryal düzenlemeden geçirmektedir; ancak açıklamaların isabetliliğinden sorumlu değildir. Basın açıklaması konusundaki sorularınızı aşağıdaki medya irtibat kişisine yöneltebilirsiniz.

Medya İrtibat
  • Katie Hunt
  • CNN

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 14/06/2024 23:00:57 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/17541

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Bilişsel
Veri
Protein
Astrobiyoloji
Astronot
Sağlık
Primat
Yok Oluş
Yüksek
Dil
Aşılar
Cinsel Seçilim
Gün
Evcil Kediler
Venüs
Uterus
Cinsel Yönelim
Halk Sağlığı
Cinsellik Araştırmaları
Canlılık Ve Cansızlık Arasındaki Farklar
Nükleik Asit
Kanıt
İnternet
Etik
Maske Takmak
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
U. Derin. İran'da 4000 Yıllık Ruj Bulundu!. (9 Mayıs 2024). Alındığı Tarih: 14 Haziran 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/17541
Derin, U. (2024, May 09). İran'da 4000 Yıllık Ruj Bulundu!. Evrim Ağacı. Retrieved June 14, 2024. from https://evrimagaci.org/s/17541
U. Derin. “İran'da 4000 Yıllık Ruj Bulundu!.” Edited by Ufuk Derin. Evrim Ağacı, 09 May. 2024, https://evrimagaci.org/s/17541.
Derin, Ufuk. “İran'da 4000 Yıllık Ruj Bulundu!.” Edited by Ufuk Derin. Evrim Ağacı, May 09, 2024. https://evrimagaci.org/s/17541.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close