İnsanlar Arası Çeşitlilik; Tüm Primatlar, Memeliler ve Omurgalılar Arasındaki En Düşük Çeşitliliktir!

Bu Kadar Farklı Gözükmemize Rağmen Türümüzün Çeşitliliği Neden Bu Kadar Az?

Gece Modu

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

İnsanlar arasındaki çeşitliliği görmenin bir algı yanılgısı olduğunun en iyi kanıtı genetik biliminden gelmektedir: Homo sapiens türü, genetik çeşitlilik bakımından en düşük çeşitliliğe sahip memeli türüdür! Tabii bu nedenle insanlar, aynı zamanda en yakın akrabalarını barındıran kuyruksuz maymunlar arasında da genetik çeşitliliği en düşük cinstir. Bir diğer deyişle, en farklı görünümdeki iki sincap veya şempanze arasındaki genetik çeşitlilik miktarı, en farklı görünümdeki iki insan arasındakinden daha büyük olacaktır!

Yapılan araştırmalar, insanlardaki ortalama genetik çeşitlilik miktarının 3.2 milyar nükleotitte sadece %0.6 (20 milyon nükleotit) civarında olduğunu göstermektedir. Bu genetik çeşitlilik, sadece sincaplar gibi hayvanlar arasındaki çeşitlilikten değil, aynı zamanda buğday gibi bitkilerdeki genetik çeşitlilikten bile düşüktür!

Entropi analizi yoluyla tespit edilen genetik çeşitlilik miktarları arasındaki kıyaslama. Rastgele bir veri setinin çeşitliliği en yüksektir (en solda), tamamen düzenli bir yapının genetik çeşitliliği en düşüktür (en sağda). Böyle bir kıyasta, buğdaylar arası genetik çeşitlilik miktarı, insanlardakinden yüksek çıkmaktadır.
Entropi analizi yoluyla tespit edilen genetik çeşitlilik miktarları arasındaki kıyaslama. Rastgele bir veri setinin çeşitliliği en yüksektir (en solda), tamamen düzenli bir yapının genetik çeşitliliği en düşüktür (en sağda). Böyle bir kıyasta, buğdaylar arası genetik çeşitlilik miktarı, insanlardakinden yüksek çıkmaktadır.
Rossi Data

Bunun ana nedeni, insanların Doğu Afrika'da yaşamış çok küçük bir insan popülasyonundan tüm Dünya'ya yayılmış olmalarıdır. Hatta bu yayılma sırasında, darboğaz adı verilen kritik bir popülasyon küçülmesi yaşanmıştır ve buna bağlı olarak günümüzdeki insanların köken aldığı ata sayısı sadece birkaç bin veya birkaç on bin insan ile ifade edilebilecek kadar daralmıştır (buna kurucu/kaşif etkisi denmektedir). Bu daralmanın, günümüzden yaklaşık 3.000 nesil (yani 100.000 yıl) kadar önce yaşandığı hesaplanmaktadır. Yani günümüzdeki insan popülasyonlarının çeşitliliğine etki eden ana evrim mekanizması Doğal Seçilim'den ziyade Genetik Sürüklenme olabilir.

Bilim insanları, daha spesifik olaraksa popülasyon genetikçileri, bir tür içindeki genetik çeşitliliği açıklamak için "etkin popülasyon büyüklüğü" adı verilen bir ölçü kullanırlar. Basitçe söylemek gerekirse, etkin popülasyon büyüklüğü, belli bir özelliğin gerçek popülasyon büyüklüğündeki oranıyla aynı olması beklenen, idealize edilmiş ve gerçek popülasyon büyüklüğünden genelde daha küçük olan popülasyon büyüklüğüne verilen bir isimdir. Genellikle bu sayı ne kadar küçükse, gerçek popülasyon içindeki çeşitlilik de o kadar az demektir.

İnsanların etkin popülasyon büyüklüğü 15.000 birey civarındadır. Bu sayı, gerçek popülasyonumuzun yaklaşık 7 milyar olduğunu düşündüğünüzde, inanılmaz küçük bir sayıdır. Kıyaslama yapmak gerekirse, bazı fare türlerinin etkin popülasyon büyüklüğü 733.000'dir. İnsandaki genetik çeşitliliğin, diğer tüm memelilerin ortalamasının da altında olması da bu nedenledir.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 1
  • Tebrikler! 6
  • Bilim Budur! 5
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 6
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 08/12/2019 12:34:16 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8084

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Soru Sorun!
Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Eğer ki bir yetişkinseniz ve bilimsel gerçekleri kabul etmek istemiyorsanız, peki, öyle olsun. Ama lütfen çocuklarımızın gerçekleri öğrenmesinin ve onlardan kendi sonuçlarını çıkarmasının önüne geçmeyin!”
Bill Nye
Geri Bildirim Gönder