Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Hannah Arendt Perspektifinden Siyaset ve Yalan İlişkisi: Siyaset ile Yalan Birbirinden Ayrılabilir mi?

Hannah Arendt Perspektifinden Siyaset ve Yalan İlişkisi: Siyaset ile Yalan Birbirinden Ayrılabilir mi?
Hakikatin ölümü - Francisco Goya (Hakikat Tanrıçası Veritas'ın ölümü)
4 dakika
4,404
Tüm Reklamları Kapat

Siyaset, yalan ve hakikat arasındaki ilişki pek çok düşünür tarafından tartışılmıştır: Siyasette yalan haklı bir araç mıdır? Yalandan sıyrılmış bir siyaset mümkün müdür? Bunlar gibi sorular, düşünürler tarafından irdelenmiştir. Bu yazıda, Hannah Arendt’in siyaset ve yalan hakkındaki görüşlerinden bahsedeceğiz.

Yalan, siyasi erdemler arasında sayılmamaktadır; ancak yalan, siyasette bir koşul olarak kabul edilmektedir. Peki yalan gerçekten siyasetin özünde bulunur mu? Arendt bu soruyu şu biçimde sorar:[3] "Dünya yıkılsa da adalet yerini bulmalı mıdır?" Arendt’in buna cevabı evettir: "Fiat Justitia, pereat mundus" der. Yani "Adalet yerini bulsun, gerekirse Dünya yıkılsın." Arendt’e göre adaletten yoksun bir dünyada yaşamak anlamsızdır.

Hannah Arendt
Hannah Arendt
The Guardian

Arendt, modern ve klasik olmak üzere, yalanı ikiye ayırır. Asıl tehlikeli olan ve Arendt’in de üstünde durduğu, modern yalandır. Modern yalan, örgütlü yalandır; küresel bir manipülasyonu içerir. Klasik yalanda, yalan tamamen her alana yayılmamıştır, yalancı da yalanının farkındadır. Bu durum yalancıyı kemirir, bu klasik yalanı modern yalana göre daha zararsız yapar. Modern yalanda ise yalan, tüm alana yayılır; yalan söyleyen bile artık neyin hakikat olduğunu bilemez. Bunun nedeni, modern yalandaki manipülasyondur:[1]

Tüm Reklamları Kapat

Gerçekliğe böylesi tam ve potansiyel manada nihai nitelikte zararı verecek olan tehlikeler, olguların modern manipülasyonundan gelir.

Bu manipülasyonla olgular yok edilir ve bir imaj yaratılır. Klasik yalanda sadece hakikat gizlenir; ama modern yalanda bir yok etme ve yaratma eylemi vardır. Bundan dolayı modern zamanda yalancı dediğimiz birey, eylemde bulunan bir bireydir çünkü hakikati gizlemekle kalmayıp yeni bir hakikat (yalan) yaratmaya çalışır.

Siyasetin nesnesi olan hakikatler, rasyonel hakikatler değil, olgusal hakikatlerdir:[1]

Olgular ve olaylar, siyasi alanın tam da dokusunu oluştururlar.

Olgular, rasyonel hakikatlere göre daha kırılgandır; çünkü hatırlanmaya ve tanıklığa ihtiyaç duyarlar. Totaliter rejimler, örgütlü yalanı kullanarak, olguların bu kırılgan oluşundan yararlanır. Hakikat despotik bir karaktere sahiptir, sorgulanmaz ve kesindir. Bundan dolayı totaliter rejimler baskı altına alamayacakları güçten korkar ve nefret eder. Kakutanı, Arendt'ten şöyle aktarır:[4]

Totaliler rejim için ideal kişi, davaya kendini kalpten adamış bir Nazi ya da komünist değildir. Gerçekle hayal ürünü arasındaki ve doğruyla yanlış arasındaki farkı artık önemsemeyen kişidir.

Örgütlü yalan, aynı zamanda içinde şiddet barındırır; bundan dolayı da totaliter rejimlerle iyi anlaşır. İçinde şiddet barındırmasının nedeni, sadece olguları yok etmekle kalmayıp aynı zamanda olgulardan bahsedenleri de yok etmesidir. Arendt şöyle yazıyor:[1]

Tüm Reklamları Kapat

Hitler Almanya'sında ve Stalin Rusya'sında varlıkları hiç de sır olmayan toplama ve imha kamplarından söz etmek, anti-semitizm, ırkçılık ve komünizm üzerine "heretik" [sapkın] görüşler ileri sürmekten bile daha tehlikeli bir işti.

Totaliter rejimler bu kırılganlığı kullanarak örgütlü yalanla ve manipülasyonla olguları yok eder ve yeni bir imaj inşa eder. Örneğin Amerika'nın Vietnam savaşı, tamamen imaj yaratma üzerine kuruludur. Yenilgi korkusu ya da zafer isteği ülkenin refahı ile ilgili değildir; başkanın ve ülkenin süper güç imajıyla ilgilidir. Böyle bir siyasi hedef için birçok can kaybı ve maddi kayıp yaşanmıştır, süper gücün bile sınırlı bir güç olacağının farkına varılamamıştır. Arendt şöyle anlatıyor:[2]

'Yeryüzündeki en büyük güç’ klişesinin arkasında, her şeye kadirliğe dair tehlikeli bir mit yatıyordu.

Eğer siyasal konularda son sözü iktidarın çıkarları belirliyorsa, olgusal hakikatleri zor bir gelecek bekliyor.

Francisco Goya - Aklın Uykusu Canavarlar Üretir
Francisco Goya - Aklın Uykusu Canavarlar Üretir
wikipedia

Tüm Bunlara Rağmen, Siyaseti Yalandan Koruyabilir miyiz?

Yalan, çoğu zaman mantığa ters düşmez; çünkü olgu durumları, olduğundan başka olabilir. Yalancı kitlelerin ne duymak istediği bilir ve buna göre hareket eder, olgu durumlarını zevklere ve çıkarlara göre uyarlayarak yalanını hakikatten daha çekici yapabilir. Böylelikle ikna ediciliği, hakikate göre fazladır, çünkü hakikat bazen can sıkıcı olabilir. Fakat tüm bunlara rağmen hakikat güçlüdür ve yeri doldurulmaz: [2], [1]

Gerçekliğin bizi hiç ummadığımız şeylerle karşılaştırmak gibi rahatsız edici alışkanlığı vardır. (...) İkna ve şiddet hakikati yok edebilir ama yerini alamazlar.

Siyaseti, hakikat anlatıcılığıyla yalandan korumak mümkündür. Arendt’in hakikat anlatıcısı dediği kişiler, filozof, sanatçı, tarihçi, tanık ve bilim insanıdır. Siyasal alan ihtişamlıdır, bu ihtişamı modern yalandan koruyacak olan hakikat anlatıcısıdır. Siyasal alan, ihtişamını ancak hakikatle sınırlarsa koruyabilir:[1]

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Herkesin önem derecesi ne olursa olsun her konuda yalan söylediği bir yerde hakikat anlatıcısı farkında olsun olmasın eylemde bulunmaya başlamış [demektir]; o da kendini siyasi işlere kaptırmıştır, zira hayatta kalması pek mümkün görünmemekle birlikte dünyayı değiştirme yönünde bir başlangıç yapmıştır.

(...) İçinde eyleme ve değiştirme özgürlüğüne sahip olduğumuz bu alan ancak bu sınırlara saygı duyarak, doğruluğunu/dürüstlüğünü koruyup, vadeciliğini sürdürerek dokunulmaz varlığını muhafaza edebilir. (...) [Hakikat], ayağımızı bastığımız toprak, üstümüzde uzanan gökyüzüdür.

Sonuç olarak, yalan siyasetin içinde varlığını sürdürmektedir; fakat bu, siyasal alanın ihtişamını yok eder. Bu ihtişam, ancak hakikatle korunabilir; bu da siyasal alanın sınırını oluşturur. Hakikat, yalan karşısında kırılgandır; ancak yalan cezbedicidir, hakikat ise her zaman bizi mutlu etmez. Bundan dolayı hakikatin yalan karşısında tanıklığa ve hatırlanmaya ihtiyacı vardır.

Günümüzde yalan ve siyaset bu kadar iç içe geçmişken, siyaseti yalandan kurtaracak olan hakikat anlatıcılarıdır; her şeye rağmen hakikati dile getiren, hakikate tanıklık yapan ve onu unutmayanlar...

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
45
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 14
  • Muhteşem! 7
  • İnanılmaz 4
  • Umut Verici! 3
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Korkutucu! 2
  • Bilim Budur! 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Üzücü! 1
  • Güldürdü 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • ^ a b c d e H. Arendt. (2012). Geçmişle Gelecek Arasında. Yayınevi: İletişim Yayınları.
  • ^ a b H. Arendt. (2018). Siyasette Yalan. Yayınevi: Sel Yayıncılık.
  • ^ H. Arendt. (2019). Sorumluluk Ve Yargı. Yayınevi: Sel Yayıncılık.
  • ^ M. Kakutanı. (2019). Hakikatin Ölümü. Yayınevi: Doğan Kitap.
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 25/04/2024 03:44:52 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9737

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Kas
Foton
Diş Sorunları
Hormon
Güneş Sistemi
Üreme
Yatay Gen Transferi
Ekonomi
Buz
Haber
Halk Sağlığı
Kalıtım
Yörünge
Önyargı
Cinsel Yönelim
Depresyon
Hekim
Yaşlılık
Hindistan
Fotoğraf
Ufo
Yaşanabilir Gezegen
Egzersiz
Işık Hızı
Obstetrik
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
A. Tanyıldız, et al. Hannah Arendt Perspektifinden Siyaset ve Yalan İlişkisi: Siyaset ile Yalan Birbirinden Ayrılabilir mi?. (17 Aralık 2020). Alındığı Tarih: 25 Nisan 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/9737
Tanyıldız, A., Bakırcı, Ç. M. (2020, December 17). Hannah Arendt Perspektifinden Siyaset ve Yalan İlişkisi: Siyaset ile Yalan Birbirinden Ayrılabilir mi?. Evrim Ağacı. Retrieved April 25, 2024. from https://evrimagaci.org/s/9737
A. Tanyıldız, et al. “Hannah Arendt Perspektifinden Siyaset ve Yalan İlişkisi: Siyaset ile Yalan Birbirinden Ayrılabilir mi?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 17 Dec. 2020, https://evrimagaci.org/s/9737.
Tanyıldız, Ayşenur. Bakırcı, Çağrı Mert. “Hannah Arendt Perspektifinden Siyaset ve Yalan İlişkisi: Siyaset ile Yalan Birbirinden Ayrılabilir mi?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, December 17, 2020. https://evrimagaci.org/s/9737.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close