Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Erken Dönem Uzun Ticaret Yolları, Sibirya Köpeklerinin Evrimini Şekillendirdi!

Antik köpek DNA'ları üzerine yapılan bir analiz, Arktik Sibirya sakinlerinin 2000 yıl kadar önce Avrasya'dan köpek ithal etmeye başladığını ortaya koyuyor.

Erken Dönem Uzun Ticaret Yolları, Sibirya Köpeklerinin Evrimini Şekillendirdi! Highland Canine Training
3 dakika
1,163
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 2 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Tüm Reklamları Kapat

Antik köpek DNA'ları üzerine yapılan bir analiz, Arktik Sibirya sakinlerinin 2000 yıl kadar önce Avrasya'dan köpek ithal etmeye başladığını ortaya koyuyor.

Arkeolojik buluntular, Kuzeybatı Sibirya'nın Arktik bölgelerindeki insanların 2000 yıl kadar önce Avrasya popülasyonlarıyla uzun vadeli ticaret bağlantıları kurduklarını gösteriyor. Ticari ilişkilerin başlaması, bu dönemde meydana gelen bir dizi önemli sosyal değişiklikten biriydi. Üstelik, LMU'dan paleogenetikçi Laurent Frantz liderliğindeki uluslararası bir araştırma ekibinin şimdi gösterdiği gibi, bu değişikliklerin Sibirya köpeklerinin genomları üzerinde bile etkisi oldu. Ekip, kapsamlı genetik analizlere dayanarak, köpeklerin Sibirya Arktik bölgesine ithal edildiği ve bu sürecin nihayetinde Samoyed gibi Sibirya'ya ait köpek nesillerinin ortaya çıkmasına yol açtığı sonucuna varıyor.

Tüm Reklamları Kapat

Taş Devri'nden Holosen'e Kadar Uzanan Genomlar

Araştırmacılar, Sibirya ve Avrasya'daki yerleşim yerlerinden 60.000 ile 11.000 yıl öncesine tarihlenen 49 köpeğin genomlarını analiz ettiler. Köpeklerin dördü, Rus ve Kanadalı arkeologların yaklaşık 2000 yıl öncesine ait 100'den fazla köpeğin kalıntılarını ortaya çıkardığı Ust-Polui'den geliyor. Sayısız buluntu, Kuzeybatı Sibirya'nın ücra bir köşesi olan Yamal Yarımadası'ndaki bu yerleşim yerinin yaklaşık 400 yıllık bir süre boyunca büyük olasılıkla tören amaçlı kullanıldığını gösteriyor. Alberta Üniversitesi'nden araştırmanın baş arkeoloğu Dr. Robert Losey şöyle diyor:

Orada bulunan köpeklerin bir kısmı kasıtlı olarak gömülmüş gibi görünüyor. Fakat birçoğunun yendiğini gösteren kanıtlar da var. Köpekler, yalnızca bir ulaşım aracı olarak değildi. Potansiyel bir avlanma ortağından, yiyecek kaynağı olmaya kadar uzanan çeşitli amaçlar için kullanılmıştı.

Ust-Polui'de ortaya çıkarılan eserler arasında yerel olarak üretilmesi mümkün olmayan cam boncuklar ve metalden yapılmış nesneler yer alıyor. Bozkır bölgesinden, Karadeniz bölgesinden veya Yakın Doğu'dan tedarik edilmiş olma ihtimalleri çok yüksek. Bu nedenle, Yamal yarımadasında yaşayan insanlar 2000 yılı aşkın bir süre önce uzun menzilli ticaret ağlarına entegre olmuş olmalılar. Demir cevheri ve ren geyiğinin koşum takımıyla ilgili eserlerin sahada bulanmasının belirttiği gibi bu aynı zamanda önemli bir sosyal ve teknolojik değişim zamanıydı. Şu anda bu bölgedeki yerli halk tarafından yaygın olarak uygulanan büyük ölçekli ren geyiği pastoralizmi, burada ancak son birkaç yüzyılda ortaya çıktı.

Tüm Reklamları Kapat

"Ticari Mal" Olarak Köpekler

Yeni genetik analizler, köpeklerin aynı zamanda Arktik Sibirya'ya o dönemde daha güneydeki bölgelerden ithal edilen mallar arasında olduğunu da ortaya çıkardı. Kopenhag Üniversitesi'ndeki makalenin baş yazarı Dr. Tatiana Feuerborn şöyle diyor:

Arktik köpekler en az 7000 yıl önce izole olarak evrimleşirken, Demir Çağı ile Orta Çağ arasındaki tarihlerde yaşamış Sibirya köpeklerinden izole edilen genomik DNA, elde edilen genetik materyalin giderek artan bir oranının Avrasya bozkırları ve Avrupa'da yaşamış köpeklerden geldiğini gösteriyor.

Bu nedenle, Yamal Yarımadası'ndaki köpekler arasında Sibirya kökenli olmayanların oranı bu dönemde önemli ölçüde arttı. Frantz şöyle diyor:

Köpekler potansiyel olarak değerli varlıklardı ve alınıp satıldılar.

Öte yandan, Arktik Sibirya'daki insan genomları bu uzun süre boyunca oldukça sabit kaldı ve Kuzey Kutbu dışındaki popülasyonlardan gelen çok az genetik girdi işareti var.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Yeni çalışmanın yazarları, daha uzaklardan köpeklerin ithal edilmesinin Sibirya'daki toplumsal geçiş sürecinin bir yansıması olduğunu varsayıyor. Frantz şöyle diyor:

Kuzey Kutbu'nda evcilleştirilen ilk köpekler, öncelikle kızak köpekleri olarak hizmet etti. Sibirya popülasyonları pastoralizme döndüğünde, ren geyiği gütmek için daha uygun olan diğer yararlı davranış özelliklerine sahip köpeklere ihtiyaç duymuş olabilirler. Kuzey Kutbu köpeklerinin diğer popülasyonlarla karışması, potansiyel olarak hem sürü gütmeye uygun hem de sert iklim koşullarına uyum sağlamış köpek nesillerinin ortaya çıkmasına yol açtı.

İşçi Köpekten, Samoyed'e...

Bu melezleme ve gelişmiş özellikler için seçim stratejisi, sonunda Samoyed gibi modern Sibirya köpek nesillerinin ortaya çıkmasına yol açtı. Frantz şöyle diyor:

Samoyed genomunun büyük bir kısmı, atalardan kalma Arktik kan bağlarına kadar izlenebilir, ama aynı zamanda, örneğin Husky adlı köpek nesli ile karşılaştırıldığında çok daha fazla Batı etkisi gösteriyor.

Aynı zamanda, diğer köpek nesilleriyle çok az melezleşme meydana geldiğinden, Samoyedler Orta Çağ'dan beri büyük ölçüde değişmeden kalmıştır. Buna karşılık, diğer modern köpek nesillerinin çoğu, 19. ve 20. yüzyıllarda yetiştiricilerin belli bir hedefi olan çabalarının sonucudur. Ernest Shackleton gibi kutup kaşifleri Kuzey Kutbu'ndan köpekler alıp üretmeye başladıklarında, bu köpek nesli de modern adı olan Samoyed'i aldı. Frantz şöyle diyor:

Bundan önce bu nesil, sadece işçi bir köpek popülasyonuydu.
Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
13
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

Feragatname: Evrim Ağacı, doğrudan üniversiteler, akademik dergiler veya resmi bilim kurumları tarafından yayınlanan bu basın açıklamalarını temel editöryal düzenlemeden geçirmektedir; ancak açıklamaların isabetliliğinden sorumlu değildir. Basın açıklaması konusundaki sorularınızı aşağıdaki medya irtibat kişisine yöneltebilirsiniz.

Medya İrtibat

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Merak Uyandırıcı! 5
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 3
  • Tebrikler! 2
  • Bilim Budur! 2
  • Muhteşem! 1
  • İnanılmaz 1
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 17/04/2024 09:04:19 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/10993

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Özellikler
Primatlar
Alzheimer
Yapay Seçilim
Epidemik
Canlı
Fotoğraf
Komplo
Kanser
Evrimsel Antropoloji
Bağışıklık
Karar
Karbon
Doğa Yasası
Madde
Covıd-19
Normal Doğum
Hastalık
Sosyal Medya
İklim
Yeni Koronavirüs
Yıldızlar
Karanlık Madde
Regülasyon
Zaman
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
S. Akman, et al. Erken Dönem Uzun Ticaret Yolları, Sibirya Köpeklerinin Evrimini Şekillendirdi!. (29 Eylül 2021). Alındığı Tarih: 17 Nisan 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/10993
Akman, S., Telimenli, C. C. (2021, September 29). Erken Dönem Uzun Ticaret Yolları, Sibirya Köpeklerinin Evrimini Şekillendirdi!. Evrim Ağacı. Retrieved April 17, 2024. from https://evrimagaci.org/s/10993
S. Akman, et al. “Erken Dönem Uzun Ticaret Yolları, Sibirya Köpeklerinin Evrimini Şekillendirdi!.” Edited by C. Caner Telimenli. Evrim Ağacı, 29 Sep. 2021, https://evrimagaci.org/s/10993.
Akman, Sude. Telimenli, C. Caner. “Erken Dönem Uzun Ticaret Yolları, Sibirya Köpeklerinin Evrimini Şekillendirdi!.” Edited by C. Caner Telimenli. Evrim Ağacı, September 29, 2021. https://evrimagaci.org/s/10993.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close