Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Doğal Çeşitlilik: Ilık Kuzey Atlantik Okyanusu, ABD ve Avrupa'da İklim Değişimine Neden Oluyor!

Doğal Çeşitlilik: Ilık Kuzey Atlantik Okyanusu, ABD ve Avrupa'da İklim Değişimine Neden Oluyor!
3 dakika
342

1 Nisan 2014’te yayınlanan bir çalışmaya göre, geçtiğimiz kış mevsimlerinde ABD’nin doğu yakası ve Avrupa’da gözlenen aşırı soğuk havaya deniz yüzeyi sıcaklıklarındaki doğal, uzun vadeli değişimler neden oluyor.

California Irvine Üniversitesi’nden araştırmacılar, Atlantik Çokyıllık Salınımı (AMO) olarak bilinen bir olayın -her 60 ila 70 yılda bir pozitif fazdan negatif faza geçen Kuzey Atlantik deniz yüzeyi sıcaklıklarında gözlenen doğal bir değişim örüntüsü- kışın Kuzey Yarımküre’deki sıcaklık ve yağışları kontrol eden ve Kuzey Atlantik Salınımı (NAO) olarak bilinen atmosferik bir akım örüntüsünü etkileyebileceğini göstermişlerdir.

Çalışma, AMO’nun pozitif fazda ve deniz yüzeyi sıcaklıklarının da ılık olmasının, esas olarak kış mevsiminde NAO negatif fazını teşvik ettiğini gösterdi; bu da Kuzey Atlantik üzerinde kısmî “engellemeler”e yol açarak Avrupa ve doğu ABD üzerinde soğuk hava sistemlerinin hâkim olmasına neden oluyor.

Tüm Reklamları Kapat

Çalışmanın sonuçları, IOP Publishing dergisinde Environmental Research Letters bölümünde yayınlandı. Araştırmacılar, bu sonuçlara ulaşmak için, geçen yüzyılın gözlemleriyle AMO’nun neden olduğu atmosferik tepkilerin iklim simülasyonlarını birleştirdiler.

Araştırmacıların gözlemlerine göre, negatif ve daha soğuk fazıyla karşılaştırıldığında AMO’nun pozitif fazı sırasında, Gulf Stream (Körfez Akıntısı) bölgesindeki Atlantik deniz yüzeyi sıcaklıkları, 1,5 °C’ye kadar daha sıcak olabilir. İklim simülasyonları, özellikle deniz yüzeyi sıcaklıklarındaki bu anomalilerin NAO’daki değişimi teşvik etmede etkili bir rol oynayabileceğini ortaya koyuyor. Çalışmanın baş yazarları Yannick Peings ve Gudrun Magnusdottir, bu konuda şunları söylediler:

“Sonuçlarımız, kış mevsimindeki pozitif AMO’nun esas olarak NAO negatif fazının oluşumunu teşvik ettiğini gösterdi. Kış mevsimindeki NAO genellikle doğu ABD ve kuzeybatı Avrupa’daki soğuk havayla yakından ilişkilidir.”

Söz konusu gözlemler, ayrıca, AMO pozitif fazının NAO üzerinde önemli bir etkisi olabilmesi için 10-15 yıl geçmesi gerektiğini ortaya koyuyor. Bu gecikmenin nedeni bilinmiyor; bununla birlikte AMO fazlarının ancak zaman içinde tam olarak şeklini alabilmesi, bu gecikmeye bir açıklama olabilir.

Tüm Reklamları Kapat

1990’ların başlarından beri AMO’nun pozitif bir fazda olması, Birleşik Devletler ve Avrupa’nın ikisinin de son yıllarda yaşadığı aşırı kışları şiddetlendirmiş olabilir.

Bununla birlikte araştırmacılar, AMO’nun gelecekteki gelişimini tam olarak bilemediklerini, çünkü atmosferik akım örüntüsüyle etkileşimlerinde Kutup’taki deniz buzu kaybı, güneş radyasyonundaki değişimler, yanardağ patlamaları ve atmosferde sera gazlarının yoğunlaşması gibi birçok başka etmenin de rol alabileceğini bildiriyorlar. 

AMO, ayrıca, her 60-70 yılda bir görülen değişimlere ek olarak bir yıldan diğerine de şiddetli değişimler gösterir, bu da belirli aşırı kışları AMO’nun etkilerine dayandırmayı zorlaştırır. Bu kış Birleşik Devletler’in doğu yakasında hâkim olan aşırı havaya ilişkin sorulara Yannick Peign şöyle cevap verdi:

2012/2013 kışından farklı olarak bu kış AMO endeksi nispeten daha düşük değerlerdeydi, deniz yüzeyi sıcaklık anomalilerinin örüntüsü de tipik pozitif AMO örüntüsüyle uyumlu değildi. Dahası Avrupa’da yaşanan göreceli olarak yumuşak kışla birlikte NAO da çoğunlukla pozitifti. Dolayısıyla Birleşik Devletler’in doğu yakasında, pozitif AMO’nun belirleyici bir rol oynamış olması pek mümkün değil, gerçi bu soruya cevap vermek için ek çalışma yapmak gerekir. Böyle bir olay atmosfer içindeki büyük değişimlerle uyumludur, diğer dış zorlamalar rol oynamış olabilir. Bundan sonraki çalışmalarımızı Kutup’taki deniz buzu anomalilerine göre AMO’nun rolünü karşılaştırmak üzere yapacağız, deniz buzundaki bu anomalilerin de atmosferik akım örüntüsünü etkiledikleri ve daha soğuk, daha aşırı kışlara neden oldukları gösterilmiştir.
Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
1
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Science Daily | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 19/04/2024 18:07:08 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2188

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Mikoloji
Primatlar
Fare
Tahmin
Canlılık Ve Cansızlık Arasındaki Farklar
Etimoloji
Ekosistem
Çekirdek
Alkol
Embriyo
Veri
Algı
Afrika
İletişim
Bitkiler
Işık Yılı
Diş Sorunları
Kurbağa
Ayak
Bilişsel
Gen
Mucize
Beyin
Karbon
Seçilim
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
Ş. Ölez, et al. Doğal Çeşitlilik: Ilık Kuzey Atlantik Okyanusu, ABD ve Avrupa'da İklim Değişimine Neden Oluyor!. (19 Nisan 2014). Alındığı Tarih: 19 Nisan 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/2188
Ölez, Ş., Bakırcı, Ç. M. (2014, April 19). Doğal Çeşitlilik: Ilık Kuzey Atlantik Okyanusu, ABD ve Avrupa'da İklim Değişimine Neden Oluyor!. Evrim Ağacı. Retrieved April 19, 2024. from https://evrimagaci.org/s/2188
Ş. Ölez, et al. “Doğal Çeşitlilik: Ilık Kuzey Atlantik Okyanusu, ABD ve Avrupa'da İklim Değişimine Neden Oluyor!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Şule Ölez, Evrim Ağacı, 19 Apr. 2014, https://evrimagaci.org/s/2188.
Ölez, Şule. Bakırcı, Çağrı Mert. “Doğal Çeşitlilik: Ilık Kuzey Atlantik Okyanusu, ABD ve Avrupa'da İklim Değişimine Neden Oluyor!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Şule Ölez. Evrim Ağacı, April 19, 2014. https://evrimagaci.org/s/2188.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close