Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Denizkızı Efsanelerinin Kaynağı Olabilecek İki Hayvan: Beluga ve Olm

Denizkızı Efsanelerinin Kaynağı Olabilecek İki Hayvan: Beluga ve Olm The Moscow Times
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Aşağıdaki fotoğrafta gördüğünüz, kimi kaynakta "beyaz balina" olarak da geçen beluga isimli hayvanın ilginç bir fotoğrafı. Belugalar, Arktik'te yaşayan balinalardır. Yüksek perdeden attıkları çığlıklar nedeniyle "deniz kanaryası" olarak da bilinirler.

Beluga
Beluga
Reddit

Belugaların aynı zamanda birçok denizci efsanesinin de başrolünde olduğu düşünülmektedir. Denizkızları da bunlardan birisidir. Deniz memelileri karasal memelilerden evrimleştiği için ve bu evrimsel süreçte birçoklarının arka bacakları körelerek yok olduğu için, her biri su içerisinde hareket için değişik evrimsel adaptasyonlar geçirmişlerdir. Dahası, Belugalar'da sırt yüzgeci de bulunmamaktadır; bu da ek evrimsel değişimleri gerektirmiştir. İşte bu nedenle belugalarda karın bölgesinde oldukça güçlü yağ birikintileri evrimleşmiştir. Karın kasları tarafından yönlendirilen, kasılan ve gevşeyen bu yağ birikintileri, su içerisindeki hareketin yönlendirilmesinde görev almaktadır. 

Ancak bu kasılmalar eğer alttan bakılacak olursa, adeta iki bacağın kuyruğa bağlandığı bir görüntü oluşturmaktadır - ki bu, fotoğrafta görülmektedir. Hatta canlıların geri kalanı da, tuhaf bir insan vücudunu andırabilmektedir. İşte denizkızı safsata ve efsanelerinin bu tür canlıların net olarak görülememesinden kaynaklandığı düşünülmektedir.

Olm (Proteus sp.)

Bu sucul, yılan benzeri amfibi tür, toprak altında kalmış su kanallarında yaşar ve tamamen kördür. Ortalama olarak 20-30 santimetre boyundadır. Evrimsel süreçte neredeyse hiçbir işe yaramayacak kadar körelmiş, kolayca kırılabilecek uzuvlara (kollara ve bacaklara) sahiptir. Kollarının ucunda üç adet, daha da körelmiş olan bacaklarının ucunda ise iki adet parmak bulunur. Olmların deri renkleri, yapıları ve dokunulduğunda verdikleri his, aynen insan derisine benzer, bu sebeple kimi zaman "insan balığı" olarak bilinirler ve "deniz kızı" gibi birçok köy ve kasaba efsanesine kaynaklık etmişlerdir. Türün hem balıklar gibi solungaç yarıkları vardır, hem de karasal sürüngenler gibi akciğerlere sahiptirler. Ancak akciğerler çok nadir kullanılır, daha sıklıkla solungaç yarıklarına başvurulur. 

"İnsan Balığı" olarak da bilinen "Proteus anguinus" türü.
Pinterest

Gözlerinin üstü kalın bir deri tabakasıyla kapanmıştır. Bu tabakanın altında gözlere ulaşmak mümkündür; ancak bu gözler çalışmamaktadır. Bu da, evrimsel süreç içerisindeki körelmenin en net örneklerinden biridir. Bu gözlerin, tıpkı en ilkel atalarda olduğu gibi sadece ışığın varlık-yokluk durumuna tepki verebildiği düşünülmektedir, görme işlevini kesinlikle yerine getiremez (halbuki neredeyse tam olarak gelişen bir göz yapısı bulunmaktadır; sadece evrimsel süreçte körelmiş ve kullanılamaz bir hale gelmiştir). Olmların birincil duyu organları koklama ve duyma organlarıdır.

Genel olarak İtalya, Slovenya, Hırvatistan ve Hersek'te bulunurlar.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 5
  • İnanılmaz 3
  • Merak Uyandırıcı! 3
  • Muhteşem! 1
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 30/09/2020 12:31:12 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/3583

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Alkol
Makina
Uzaylı
Jeoloji
Neandertaller
Video
Çekirdek
Ağız
Küresel Salgın
Bitki
Evrimsel Biyoloji
Obezite
Güneş
Balık
Beslenme Davranışı
Tarih
Ses Kaydı
Ölüm
Biliş
Hücre
Dünya Sağlık Örgütü
Darwin
Molekül
Bilgisayar
Sağlık Örgütü
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Düşünceler aklıma birdenbire ve önseziyle gelir. Halbuki önsezi, daha önceden yaşanan entelektüel deneyimlerin sonucundan başka bir şey değildir.”
Albert Einstein
Geri Bildirim Gönder