Gece Modu

Kahverengi ve beyaz olmak üzere iki tür yağ hücresi vardır ve bunların vücuttaki işlevleri farklıdır. Kahverengi yağ hücresi sayısını arttırmak obezite ve diyabeti önlemeye ya da iyileştirmeye yardımcı olabilir.

Bu yazı, Popular Science isimli kaynaktan birebir çevrilmiştir. Çevirmen tarafından, metin içerisinde (varsa) açıkça belirtilen kısımlar haricinde, herhangi bir ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılmamıştır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Biraz vücut yağına ihtiyacımız vardır ama çok fazla değil; yetişkinliğe ulaştığımızda bu yağlar enerji depolamak için birikir ve istenmeyen yağlı bölgelerimizi oluşturur. Çoğu insan yağ hücrelerinin hepsinin aynı olduğunu düşünür. Aslında, kahverengi ve beyaz üzere iki farklı yağ hücremiz vardır. Görünüşe göre kahverengi yağ hücrelerinin çok işlevsel bir özelliği var ki, o da kalori yakmaları.

Bilim insanları kahverengi yağ hücrelerinin varlığından uzun zamandır haberdardı ama 2009'da yayınlanan bir araştırma kahverengi yağ hücrelerine bakışımızı tamamen değiştirdi. Kahverengi yağ hücreleri, beyaz olanlardan farklı olarak bizi sıcak tutabilmek için ısı üretirler. Bu durum, özellikle titreyerek kendilerini ısıtamayan bebekler için çok yararlıdır. Bundan dolayı, bilim insanları uzun zamandır bu yağ türünün sadece bebeklerde bulunduğunu düşünmekteydi fakat 2009 yılında New England Journal of Medicine dergisinde yayınlanan çalışmalar yetişkinlerin de bu yağdan bir miktar bulundurduğunu ortaya koydu.

Bu keşif, halen devam etmekte olan araştırmalara kahverengi yağ hücrelerinin ne kadar etkili olduğu konusunda fikir verdi. Belki de en önemli soru, kahverengi yağ hücrelerini arttırmanın kilo vermeye yardımcı olup olmadığıdır.

Kahverengi Yağ Hücresi Nedir ve Bu Hücreleri Diğerlerinden Farklı Kılan Şey Nedir?

Beyaz ve kahverengi yağ hücreleri arasındaki ana fark renklerinde yani adlarında yatar. Beyaz bir yağ hücresinin içinde büyük bir yağ damlacığı bulunur. Bu yağ birikintisi hücreye rengini ve ününü verir; enerji depolar ve iç organlarımız için rahat bir yastık görevi görür. Aynı zamanda östrojen (dişisel özelliklerin oluşmasını ve gelişmesini sağlayan hormon) ve leptin (açlığı düzenleyen hormon) gibi bir sürü hormon üretir. Ayrıca, insülin (kandaki glikoz seviyesini düzenleyen hormon) gibi diğer hormonlar için reseptörler (çeşitli uyarıları alabilen özelleşmiş hücre veya hücre grupları) içerir.

Kahverengi yağ hücresi, beyaz yağ hücresinden tamamen farklı bir oluşum gösterir; büyük bir damla yağ değil de küçük ama çok sayıda yağ damlacığı ve çok sayıda mitokondriden oluşur. Bu hücresel güç santralleri, kahverengi rengin oluşmasını sağlayan demir atomları içerir. Bu demir atomları küçük yağ damlacıklarının yakılmasını sağlar. Evet yediğiniz yağları yakan yağ hücrelerine sahipsiniz.

Daha Çok Kahverengi Yağ Hücresine mi Sahip Olmalıyım?

Yağ yakmasalar da beyaz yağ hücrelerinin de çok önemli olduğunu hatırlamakta yarar vardır. Eğer beyaz yağ hücrelerine sahip olmasaydık organlarımız sürekli tehlike altında olurdu. Ayrıca birçok hormonumuzu, dolayısıyla vücut fonksiyonlarımızı düzenleyemezdik. Bütün bu yararlarına rağmen beyaz yağ hücrelerinin aşırı derecede birikebileceğini de akılda bulundurmalıyız. Bu durum özellikle aldığımız kalori miktarı yaktığımız kalori miktarını geçtiğinde yaşanır. Çok fazla beyaz yağ hücresi obezite ve diyabete sebep olabilir. Buna karşın kahverengi yağ hücreleri içlerindeki yağı yakarak fazladan yağın birikmesini engeller.

Araştırmacılar son birkaç yıldır vücuda kahverengi yağ hücresi eklemenin ya da varolan hücreleri hızlandırmanın obeziteyi önleme veya tedavi etmeyi sağlayıp sağlayamayacağını bulmaya çalışıyorlar.

Daha Fazla Kahverengi Yağ Hücresine Nasıl Sahip Olabilirim?

Bilim insanları, henüz kahverengi yağ hücrelerinin bütün sırlarını çözememiş olsalar da bu hücrelerin aktivitelerini arttırmanın vücuda birçok yararı olduğu konusunda hemfikirler. Bunu yapmanın birkaç yolu vardır.

Öncelikle kahverengi yağ hücreleri düşük sıcaklıkta daha aktif olurlar. 2009 yılında New England Journal of Medecine dergisinde yayınlanan çalışmalardan birinde 16-19 °C  arasındaki sıcaklıklarda bulunan insanların kahverengi yağ hücrelerinin daha aktif olduğu ortaya çıktı. 2014'de bunu takip eden başka bir araştırmada, 1 ay boyunca 19 °C'de uyuyan insanların kahverengi yağ hücrelerinin 24 °C'de uyuyanlarınkine oranla neredeyse iki katına çıktığı bulundu. Bu katılımcıların ayrıca insülin hassasiyetlerinde de gelişmeler gözlemlendi. Araştırmacılar, uyurken ya da çalışırken sıcaklığı düşürülmüş bir odada bulunmanın sağlığınız için yararlı olacağı sonucuna ulaştılar.

Son zamanlarda yapılan araştırmalar, spor yapmanın da daha fazla kahverengi yağ hücresi oluşturabileceğini ya da zaten var olanları tetikleyerek daha fazla yağ yakmalarına sebep olabileceğini gösterdi. Hatta düzenli spor, beyaz yağ hücrelerini kahverengi yağ hücrelerine bile dönüştürebilmektedir. Düzenli ve normal yoğunlukta spor yapmak yağ hücrelerinizi lehinize çalıştırmanın en kesin yoludur.

Bilim insanları, kahverengi yağ hücrelerinin bütün işlevlerini keşfetmeye ve bu hücreleri vücudumuzda arttırmanın yollarını bulmaya çalışıyorlar. Onların bizi kahverengi yağ makinelerine dönüştürmelerini beklerken, biz sağlıklı seviyelerde beyaz yağ hücresi bulundurmaya devam edelim. Bunu yapmanın yolu da; düzenli spor yapmak, stresi azaltmak ve dengeli bir beslenmedir. Soğuk bir odada uyumak size yağ yakma konusunda yardımcı olsa da, her sabah spor yapmak size çok daha fazla yarar sağlayacaktır.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 8
  • Tebrikler! 19
  • Bilim Budur! 10
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 6
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 6
  • Umut Verici! 7
  • Merak Uyandırıcı! 9
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • Çeviri Kaynağı: Popular Science
  • C. Maldarelli. There Are Two Types Of Fat Cells. Here’s How To Get More Of The Good Stuff. (2018, Ocak 05). Alındığı Tarih: 30 Haziran 2019. Alındığı Yer: Popular Science

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 20/11/2019 03:25:04 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/7777

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Soru Sorun!
Reklam
Reklam
Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Hükmetmek kolaydır, yönetmek ise zor.”
Johann von Goethe
Geri Bildirim Gönder