Gece Modu

Antibiyotik ile mikrobiyotası temizlenmiş olan fareler ile bakterisiz farelerde korku tükenme öğrenmesindeki dikkate değer bir azalma meydana gelmektedir. Bu durum mikrobiyota kaynaklı metabolitlerde olan değişikliğin nöronal aktivite ve davranışta değişime neden olabileceğini ortaya koymaktadır.

Bu türev bir içeriktir. Yani bu yazının omurgası, New Scientist isimli kaynaktan çevrilerek dilimize uyarlanmıştır; ancak "çeviri" içeriklerimizden farklı olarak, bu içerikte orijinal metin birebir korunmamıştır. Anlatım ve konu akışı gibi detaylar Evrim Ağacı yazar(lar)ı ve/veya editörler tarafından güncellenmiş, değiştirilmiş ve/veya geliştirilmiştir. Yazar, kaynaktan alınan metin omurgası üzerine kendi örneklerini, bilgilerini, detaylarını eklemiş; içeriği ve anlatımı zenginleştirmiş ve/veya çeşitlendirmiş olabilir. Bu ek kısımlarla ilgili kaynaklar da, yazının sonunda gösterilmiştir. Metnin omurgasını oluşturan kaynağı, orijinal dilinde okumak için lütfen yukarıdaki bağlantıya tıklayınız. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Çok hücreli organizmalar; toplu olarak mikrobiyota olarak adlandırılan kompleks virüs, bakteri, mantar ve parazit birliktelikleriyle birlikle evrimleşmiştir. Memelilerde mikrobiyotanın bileşimindeki değişikliler birçok fizyolojik süreci (gelişim, metabolizma ve bağışıklık hücresi fonksiyonu dahil) etkileyebilir. Mikrobiyotadaki değişiklikler ayrıca çeşitli nöropsikiyatrik bozukluklarla bağlantılı konakçı davranışlarını (sosyal aktivite, stres ve anksiyete ile ilgili yanıtlar gibi)modüle edebilir. Bununla birlikte, mikrobiyotanın nöronal aktiviteyi ve konakçı davranışını nasıl etkilediği iyi bilinmemektedir.

Son on yılda bakterilerin bizi sağlıklı tutmadaki rolüne olan ilgi artmıştır. Özellikle de bağırsaklarımızda, ağzımızda ve cildimizde yaşayan bakterilere...Yeni araştırmalar bu bakteri topluluklarının bozulmasının, bağışıklık sistemimizde çeşitli sorunlara sebep olabileceğini hatta davranışları değiştirebileceğini ortaya koyuyor.

David Artis ve ekibi Nature'da yayınlanan çalışmalarında, antibiyotikle tedavi edilmiş veya bakterisiz (germ-free) yetişkin farelerde mikrobiyota manipülasyonunun, korku tükenme öğrenmesinde (fear extinction learning) önemli eksikliğe neden olduğunu ortaya koydular. Bu bulgu bağırsak bakterilerimizin öğrenme şeklimizde etkisi olabileceğine işaret ediyor olabilir.

Pavlovian korku koşullanması, bir organizmanın hayatta kalması için kritik önemi olan ve evrimsel olarak korunan çağrışımsal bir öğrenim sürecidir. Klasik korku koşullandırma paradigmasında, tükenme öğrenimi (Extinction learning), tekrarlanan işaret sunumları artık koşulsuz bir uyaranla (ayak şoku gibi) eşleştirilmediğinde ve organizma davranışını buna göre değiştirmeyi öğrendiğinde ortaya çıkar. Çevresel tehdit geçtikten sonra, tükenme öğrenimindeki eksiklik yani tükenme öğrenimi durumunun gerçekleşmemesi travma sonrası stres bozukluğu ve diğer anksiyete bozuklukları da dahil olmak üzere birçok nöropsikiyatrik bozukluğun oluşmasında rol oynar.

Bu çalışmada fareler, her duyduklarında pençelerine ufak bir elektrik şoku verecek sistemle bir sesten korkmaları için eğitildiler. Böylece fareler, sesi her duyduklarında acı beklentisiyle korkudan donma davranışı sergiliyor olacaklardır. Normalde fareler, şok ile acı verilmeden bir süre yalnızca sese maruz bırakılırlarsa (şok ile ses koşullandırılmaz ise ), sesi duyduklarında sese olan korku davranışını giderek kaybettikleri görülür. Bu da tükenme öğrenimi olarak geçer.

Ancak Artis ve meslektaşları farelere, sesten korkmayı öğrenmeden önce bağırsak bakterilerinin çoğunu silmek için güçlü antibiyotikler verdiklerinde bu farelerin tükenme öğrenimi davranışı sergilemediğini gördüler. Fareler sesi duymalarına ve elektrik şokunu almamalarına rağmen korktuklarında sergiledikleri donma davranışını sergilemeye devam ettiler.

Araştırmacılar kemirgenlerin beyinlerine baktıklarında bağırsak bakterileri bozulmuş olanların farklı genlerinin ifadelerinin olduğunu buldular. Dahası amigdala ve prefrontal kortekste, korku ve öğrenme ile ilişkili beyin bölgeleri, farklı nöral aktivite modelleri vardı. Ekip ayrıca antibiyotiklerle tedavi edilen farelerin veya üzerinde ya da içinde bakteri bulunmayan yetiştirilmiş farelerin, şizofreni ve otizm de dahil olmak üzere nöropsikiyatrik bozukluklarla bağlantılı olan dört bileşiğin daha düşük seviyelerine sahip olduğunu buldular.

Korku tükenme öğrenmesinde mikrobiyota-bağırsak-beyin uyuşumunun şeması. Veriler, mikrobiyota ve metabolitlerindeki değişikliklerin değişen mikroglia aracılı sinaptik budamadan* kaynaklanabilecek nöronal fonksiyonu ve öğrenmeyle ilişkili plastisiteyi etkilediği ve daha sonra korku tükenme davranışını düzenlediği bir modeli ifade etmektedir. (*Sinaptik budama, nöronal iletimin verimliliğini arttırmak için ekstra nöronların ve sinaptik bağlantıların ortadan kaldırıldığı prosesi ifade eder.)
Korku tükenme öğrenmesinde mikrobiyota-bağırsak-beyin uyuşumunun şeması. Veriler, mikrobiyota ve metabolitlerindeki değişikliklerin değişen mikroglia aracılı sinaptik budamadan* kaynaklanabilecek nöronal fonksiyonu ve öğrenmeyle ilişkili plastisiteyi etkilediği ve daha sonra korku tükenme davranışını düzenlediği bir modeli ifade etmektedir. (*Sinaptik budama, nöronal iletimin verimliliğini arttırmak için ekstra nöronların ve sinaptik bağlantıların ortadan kaldırıldığı prosesi ifade eder.)
Nature
Avustralya Sydney Üniversitesi'nden Andrew Holmes: "Mikroplar bazı bağırsak fonksiyonlarını etkiler ve bunlar hem doğum sonrası gelişimi hem de sağlıklı bir beyin için gereken kimyasal sinyalleri etkileyebilir. Bu değiştiğinde, hayvanların strese nasıl adapte olduklarını önemli ölçüde etkileyebilir. Bununla birlikte, bunun sadece çok özel durumlarda ortaya çıkabileceğini ve mikrobiyotada büyük bir bozulma gerektirdiğini belirtmek önemlidir."

Ayrıca Holmes, araştırmanın travma sonrası stres bozukluğu gibi yeni risk faktörlerine ışık tutabileceğini söylüyor.

Özetle bu bulgular, antibiyotik ile mikrobiyotası temizlenmiş olan fareler ile bakterisiz farelerde korku tükenme öğrenmesindeki dikkate değer azalma için zorlayıcı bir açıklama sunmaktadır ve mikrobiyota kaynaklı metabolitlerde olan değişikliğin nöronal aktivite ve davranışta değişime katkıda bulunabileceğini düşündürmektedir.

Kronik inflamatuar hastalıklarda diyet ve yaşam tarzı, metabolik sağlık ve kanser, yararlı mikroorganizmaların beyin sağlığı ve davranışı üzerindeki etkileri; mikrobiyotanın etkisi üzerine büyüyen literatürle birleştiğinde, mikrobiyota-sinir sistemi ve memeli davranışı arasındaki birlikte evrimin (co-evolution) daha iyi tanımlanması gerektiğini vurgulamaktadır.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 1
  • Tebrikler! 5
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 07/04/2020 17:21:55 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8273

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Soru Sorun!
Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Anlamadığınız her şey, siz onu anlayana kadar size tehlikeli gelir.”
Larry Niven
İnsan Zekasının Evrimi: Neden Sadece İnsanın Beyni Bu Kadar Evrimleşmiştir?
Geri Bildirim Gönder