Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Arılar ve Bal İle İlgili Gerçekler

Arılar ve Bal İle İlgili Gerçekler
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu türev bir içeriktir. Yani bu yazının omurgası, Benefits of Honey isimli kaynaktan çevrilerek dilimize uyarlanmıştır; ancak "çeviri" içeriklerimizden farklı olarak, bu içerikte orijinal metin birebir korunmamıştır. Anlatım ve konu akışı gibi detaylar Evrim Ağacı yazar(lar)ı ve/veya editörler tarafından güncellenmiş, değiştirilmiş ve/veya geliştirilmiştir. Yazar, kaynaktan alınan metin omurgası üzerine kendi örneklerini, bilgilerini, detaylarını eklemiş; içeriği ve anlatımı zenginleştirmiş ve/veya çeşitlendirmiş olabilir. Bu ek kısımlarla ilgili kaynaklar da, yazının sonunda gösterilmiştir. Metnin omurgasını oluşturan kaynağı, orijinal dilinde okumak için lütfen yukarıdaki bağlantıya tıklayınız. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Kahvaltıların vazgeçilmezleri arasında bulunan bal ve bunların üreticisi olan arılarla ilgili bazı sayısal gerçekleri öğrenmek faydalı olacaktır diye düşünüyoruz. Eğlenerek ve bilgilenerek okuyacağınız bir yazı olmasını umuyoruz:

1. Modern arıların atalarının günümüzden 100 milyon yıl önce kadar evrimleştiği bilinmektedir. Bal arıları, karıncalarla yakın kuzendir ve iki grup da eşekarıları ile ortak olan bir atadan evrimleşmiştir. 

2. Apis mellifera olarak bilinen bal arıları, çevre dostudur ve bitkilerin tozlaşması için kritik bir öneme sahiptir.

3. İnsanların besin olarak tükettiği bir yiyeceği üreten tek böcek türüdür.

4. Yaşamı sürdürebilmek için gerekli olan enzimlerin, vitaminlerin, minerallerin ve suyun bir arada bulunduğu tek yiyecektir. Ayrıca "pinocembrin" adı verilen ve beyin fonksiyonlarına katkı sağlayan nadir bir antioksidanı barındıran tek besindir.

5. Bal arılarının 6 bacakları, kafalarının iki yanında konuşlanmış yüzlerce minik lensten oluşan 2 bileşik gözleri, kafalarının üzerinde konuşlanmış 3 basit gözleri, 2 çift kanatları, 1 nektar keseleri ve bir mideleri bulunur.

Türü belirtilmemiş bir arı... Bacaklarına ve vücuduna yapışmış sarı renkteki polenlere dikkat. Evrimsel süreçte bitkiler ile böcekler çok sıkı bir karşılıklı evrim sürecinden geçmişlerdir ve günümüzde halen birbirlerine sıkı sıkıya bağımlıdırlar. Fotoğrafın ilginç sayılabilecek bir tarafı ise, fotoğrafçı Eric Noeske'nin arı fobisi olması ve bu fotoğrafı çekmeye çalışırken korkusunu bastırmak için epey terlemiş olması... Bu korkuya rağmen harika bir kare yakalamış. Fiziksel olarak devasa olan türümüzün, bu ufacık böceklerden bu kadar korkması bizi hep etkilemiştir.
Türü belirtilmemiş bir arı... Bacaklarına ve vücuduna yapışmış sarı renkteki polenlere dikkat. Evrimsel süreçte bitkiler ile böcekler çok sıkı bir karşılıklı evrim sürecinden geçmişlerdir ve günümüzde halen birbirlerine sıkı sıkıya bağımlıdırlar. Fotoğrafın ilginç sayılabilecek bir tarafı ise, fotoğrafçı Eric Noeske'nin arı fobisi olması ve bu fotoğrafı çekmeye çalışırken korkusunu bastırmak için epey terlemiş olması... Bu korkuya rağmen harika bir kare yakalamış. Fiziksel olarak devasa olan türümüzün, bu ufacık böceklerden bu kadar korkması bizi hep etkilemiştir.

6. Bal arılarının 170 koku reseptörü vardır. Kıyaslama açısından, meyve sineklerinde 62, sivrisineklerde 79 koku reseptörü bulunur. Sıradışı koku yetenekleri arasında akrabalarını tanımayı sağlayan sinyaller, sürü içerisindeki sosyal iletişimi sağlayan sinyaller ve besin bulmayı sağlayan sinyalleri algılamak bulunur. Koku algıları o kadar hassastır ki, yüzlerce farklı koku çeşidini ve bir çiçeğin polene mi, nektara mı sahip olduğunu metrelerce uzaktan algılayabilirler.

7. Bal arıları kanatlarını saniyede 200 defa çırpabilirler ki bu, onların ayırt edici "vızıldama" sesinin nedenidir. Bir bal arısı bu şekilde hiç durmadan 10 kilometre kadar uçabilir ve saatteki uçuş hızı yaklaşık 20 kilometredir.

8. Ortalama bir işçi bal arısı, tüm ömrü boyunca 1 çay kaşığı balın 12'de 1'ini üretebilir. Bir diğer deyişle, 1 çay kaşığı bal, 12 arının ömürleri boyunca ürettiği toplam bal miktarına eşittir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

9. Bir kovan dolusu arı, 1 kilogram bal üretebilmek için toplamda 120.000 kilometreye yakın yol alırlar. Bu, Dünya'nın çevresinin yaklaşık 3 katına eşittir.

10. Bir arı, Dünya etrafını bir defa turlayabilecek kadar yol alabilmesini sağlayan enerjiyi sadece 28 gram baldan elde edebilir.

11. Bir bal arısı, kovandan her çıkışında yaklaşık 50-100 farklı çiçeği ziyaret eder.

12. Bal arılarının beyinleri ovaldir ve bir susam çekirdeği büyüklüğündedir. Ancak buna rağmen oldukça fazla şeyi öğrenebilir, hatırlayabilir ve seyehat ile yön verimliliklerini sağlayan karmaşık işlemleri başarabilirler.

13. Bir arı kolonisi içerisinde 20.000-60.000 arı ile 1 kraliçe arı bulunur. İşçi bal arıları dişidir ve yaklaşık 6 hafta yaşarlar, kovandaki her işi görürler.

14. Kraliçe arı 5 yıla kadar yaşayabilir ve döllenmiş yumurta yumurtlayabilen tek bireydir. Kraliçe arının yetişemediği dönemlerde onun yerine yalancı kraliçe denen arılar da yumurtalayabilirler; ancak bu yumurtalar döllenmediği için her zaman erkek olurlar. Eğer şartlar düzelmezse, tüm koloni nihayetinde erkeklerden oluşan bir hal alır ve böylece koloni yok olur. Yaz dönemlerinde en çok çalışan kraliçe arıdır, çünkü bu dönemde kovanın en çok enerjiye ihtiyacı vardır ve bu süreçte kraliçe arı günde 2500 yumurta yumurtlar. 

15. Erkek arılar (dronlar), işçi ve dişi olan bal arılarından daha iridirler, iğneleri yoktur ve hiçbir iş yapmazlar. Tek yaptıkları, üremektir.

Erkek balarılarının tek var olma amacı vardır: Kraliçe ile çiftleşmek. Üstelik bu, son derece tuhaf bir şekilde gerçekleşir: Erkek balarılarının penisi, seks sonrasında parçalanır! Kraliçe arıyı sıkıca kavrayan erkek, penisini karın kaslarını kasarak ve hemostatik basınçtan faydalanarak dişinin üreme kanalına sıkıca sokar ve anında boşalır. Bu boşalma öylesine büyük şiddetli bir şekilde gerçekleşir ki, penisin ucu çatlar ve parçaları kraliçenin içinde kalır. Erkek arı bunun üzerine yere düşer ve ölür. İş, tamamlanmıştır.
Erkek balarılarının tek var olma amacı vardır: Kraliçe ile çiftleşmek. Üstelik bu, son derece tuhaf bir şekilde gerçekleşir: Erkek balarılarının penisi, seks sonrasında parçalanır! Kraliçe arıyı sıkıca kavrayan erkek, penisini karın kaslarını kasarak ve hemostatik basınçtan faydalanarak dişinin üreme kanalına sıkıca sokar ve anında boşalır. Bu boşalma öylesine büyük şiddetli bir şekilde gerçekleşir ki, penisin ucu çatlar ve parçaları kraliçenin içinde kalır. Erkek arı bunun üzerine yere düşer ve ölür. İş, tamamlanmıştır.
Thought Co

16. Bir koloni içerisindeki her bir arının, kendisini ayırt eden belli bir kokusu vardır.

17. Sadece dişi olan işçi arıların iğnesi vardır ve sadece tehdit altında olduklarını hissettiklerinde sokarlar. Arılar, sanıldığı gibi iğnelerini tek bir defa kullanmazlar, defalarca kullanabilirler. Eğer ki iğnelerini sapladıklarında geri çıkaramazlarsa ölürler; ancak bu ancak kalın derili memelileri veya sürüngenleri soktuklarında olur, omurgasızlarda bu sorunla pek karşılaşmazlar. Kraliçelerin de iğnesi vardır, ancak kraliçe arı kovandan çıkıp savunma görevini görmez.

18. Bir insanın eğer alerjisi yoksa, arıların sokması sebebiyle ölebilmesi için 1100 arının aynı anda sokması gerekir. 

19. Bal arıları birbirleriyle "sallanış dansı" adı verilen bir dans yöntemiyle iletişim kurarlar.

20. Kış boyunca arılar, sıcak aylar boyunca ürettikleri bal ile beslenirler. Kovan içerisinde sıkı bir şekilde kümelenerek kendilerini ve kraliçeyi sıcak tutmaya çalışırlar.

Teşekkür: Bu yazımıza katkı sağlayan Fırat Can Yavuz'a teşekkür ederiz.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 19
  • Tebrikler! 18
  • Bilim Budur! 7
  • İnanılmaz 5
  • Merak Uyandırıcı! 5
  • Umut Verici! 3
  • Güldürdü 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Benefits of Honey | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 28/09/2020 19:48:18 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1417

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Besin
Doğum
Cinsiyet Araştırmaları
Enfeksiyon
Lipit
Zooloji
Zehirli Mantar
Kimya
Elektrik
Mistisizm
Kafatası
Matematik
Canlılık Ve Cansızlık Arasındaki Farklar
Beslenme Bilimi
Film
İspat
İnsanlar
Homo Sapiens
Uzay Görevleri
Bilim
Maske
Dağılım
Radyasyon
Tardigrad
Galaksi
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Gerçekler öylesine romantiktir ki, hayal gücü onun üzerine hiçbir şey katamaz.”
Jules Verne
Geri Bildirim Gönder