Bir canlının yaşadığı çevre, onun uyum sağlayabileceğinden daha hızlı değiştiğinde hayatta kalma şansının sıfıra inebileceğini biliyoruz. Aynı durum popülasyonlar ve hatta tüm türler için geçerlidir. MIT ve Leicester Üniversitesinden araştırmacılar, evrimsel uyum sağlama hızı ile çevresel değişim hızı arasındaki bu bağlantının küresel ölçekte de geçerli olduğunu ve yaşamın kitlesel yok oluşlara karşı ne kadar savunmasız olduğunu belirleyebileceğini buldular. Ekip, bu olgunun teorik bir modelini geliştirdi ve çalışmalarını Physical Review Letters dergisinde yayımladı.

Araştırmacılar geliştirdikleri modeli, geçmişteki büyük kitlesel yok oluşlara ait mevcut verilerle karşılaştırdılar. Bu verilere, her bir olayın yaşandığı dönemde küresel çevrenin ne kadar hızlı değiştiği bilgisi de dâhildi. Model; dünya tarihindeki kitlesel yok oluşların çoğunun şiddetini, yani uyum sağlayamayan ve bu nedenle yok olan canlıların oranını başarıyla tahmin etti.

Ara öğün, hazır yemek... Aşırı işlenmiş gıdalar, çoğu zaman fazla düşünülmeden günlük hayatın içine işlemiş durumda. Ancak yeni araştırmalar, sorunun sadece bu gıdaların çok fazla şeker, tuz veya yağ içerip içermediğiyle ilgili olmadığını; aynı zamanda gıdaların işlenme biçiminin beyinle olan ilişkisini değiştirip değiştirmediğinin de önemli olabileceğini öne sürüyor. Monash Üniversitesi, São Paulo Üniversitesi ve Deakin Üniversitesi araştırmacıları tarafından yürütülen bir çalışma, ultra işlenmiş gıdaların daha fazla tüketilmesinin dikkat eksikliği ve demans risk faktörlerinin artmasıyla bağlantılı olduğunu ortaya koydu. Bu bulguyu özellikle ilginç kılan ise genel beslenme kalitesi normalde sağlıklı olan kişilerde bile bu bağın geçerliliğini koruması oldu.

Peki, ultra işlenmiş gıdaların önemi ne olabilir ve ilk sinyal neden hafıza yerine odaklanma yeteneğinde ortaya çıkar?