Sürüngen Evrimi: Adaptif Yayılım Yerine, Birikimli Seçilim, Sürüngenlerin Nasıl ve Ne Zaman Evrimleştiğini Daha İyi Açıklıyor!

Sürüngen Evrimi: Adaptif Yayılım Yerine, Birikimli Seçilim, Sürüngenlerin Nasıl ve Ne Zaman Evrimleştiğini Daha İyi Açıklıyor!
Yazar Harvard University Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
5 dakika
1,080 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 10 ay öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Sürüngenlerin, geçtiğimiz 300 milyondan fazla yıl içerisinde nasıl ve ne zaman evrimleştiği hakkındaki 75 yıllık görüşe meydan okumak; bol bol kamera kullanımı, epeyce bilgisayarlı tomografi (CT) taraması ve en önemlisi, binlerce kilometrelik yolculuklar yapmayı gerektirir. Bu işte neden başarılı olduklarını anlamak isterseniz, Tiago R. Simões’in pasaportundaki pullara bakmanız yeterli.

Simões, Harvard’da paleontolog Stephanie Pierce’ın laboratuvarında, Alexander Agassiz doktora sonrası araştırmacısı. Her biri birkaç yüz milyon yıllık, yaklaşık 1000 adet sürüngen fosilinin CT taramasını yapmak ve bu fosilleri fotoğraflamak için 2013’ten 2018’e kadar 20’den fazla ülkede 50’den fazla müzeyi gezdi. Yaklaşık 400 gün süren bu aktif derleme, yaşayan ve nesli tükenmiş sürüngen gruplarının evriminin mevcut en büyük zaman çizelgesinin oluşmasına yardımcı oldu.

Bu geniş veri tabanının istatistiksel analizi; evrimdeki önemli geçişlerin her zaman öncü çevresel değişimlerce tetiklenen büyük, hızlı (en azından jeolojik açıdan) patlamalarla meydana geldiği yönündeki geniş çapta kabul gören teoriyi yanlışlayarak, bilim insanlarının bu soğukkanlı omurgalıların evrimini daha iyi anlamasına yardımcı oluyor. Bulgular, Nature Communications’da yayınlanan makalede açıklanıyor.[1]

Reklamı Kapat

Analizde örneklenen sürüngen grupları
Analizde örneklenen sürüngen grupları
Tiago R. Simões

Araştırmacılar makalede, 250 milyon yıldan daha uzun süre önce nesli tükenmiş sürüngen soylarının evriminin; daha önceden düşünüldüğü gibi tek bir büyük evrimsel olayla değil de 50 milyon yıldan fazla bir süre içerisinde küçük morfolojik değişimlerle (vücut pulları ya da süzülmek için kanatlar gibi ) meydana geldiğini gösteriyor. Ayrıca önceden düşünülenin aksine, çoğu kertenkele türünün erken evriminin sürekli olarak daha yavaş ve daha birikimli bir süreç olduğu da makalede gösteriliyor. Simões şöyle diyor:

Bugün sürüngenlerde gördüğümüz bu geniş çeşitliliği ortaya çıkaran ani bir sıçrama değildi. Başlangıçta bir sıçrama oldu ama nispeten küçüktü, daha sonra bu [evrim] oranlarında ve farklı çeşitlilik değerlerinde sürekli bir artış oldu.

Bunun kanıtı, diğer hayvanlarda daha önce görülmüştü; ama 10.000’den fazla farklı tür ve baş döndürücü çeşitlilikte özelliklere sahip sürüngenlerde (bazı kertenkele türlerinin bir gecede nasıl donup ertesi sabah çözüldüğünü ya da kaplumbağaların nasıl koruyucu zırh geliştirdiğini düşünün!) ilk kez görülüyor.

Bulgular, Harvard’lı paleontolog George G. Simpson’ın 1940’larda popülerleştirdiği, gezegenin biyolojik çeşitliliğinin kökenini açıklamaya çalışan "Adaptif Yayılım" teorisiyle çelişiyor. Adaptif Yayılım, son yıllarda farklı hayvan türlerini, morfolojilerini ve DNA’yı kullanarak moleküler düzeydeki evrimi kusursuz olarak açıklamak için teknoloji, yeni yöntemler ve veriler ortaya çıkana kadar on yıllar boyunca araştırmaların odak noktasıydı.

Bu çalışmanın araştırmacıları arasında Karşılaştırmalı Zooloji Müzesi omurgalı paleontolojisi küratörü ve Thomas D. Cabot Organizmal ve Evrimsel Biyoloji Doçent Doktoru Stephanie Pierce, Kanada’daki Alberta Üniversitesi’nden doktora öğrencisi Oksana Vernygora ve yine Alberta Üniversitesi’nden Profesör Michael Wayne Caldwell de bulunuyor.

Simões, veri toplamak için Londra, Paris, Berlin, Ottawa, Pekin ve Tokyo da dahil olmak üzere dünyadaki başlıca doğa tarihi müzelerini gezdi. Amerika Birleşik Devletleri’nde ise Smithsonian Ulusal Doğa Tarihi Müzesi’ni, Carnegie Doğa Tarihi Müzesi’ni ve Harvard Karşılaştırmalı Zooloji Müzesi’ni ziyaret etti.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Bilim insanları, uzun zaman dilimleri içerisinde hayvanların nasıl evrimleştiğini anlayarak, ekoloji ve organizmaların çevresel değişikliklerden nasıl etkilendiği üzerine bir dizi ders toplayabileceklerine inanıyorlar. Araştırmacılar veri tabanını kullanarak başlıca sürüngen soylarının ya da morfolojilerinin ne zaman ortaya çıktığını belirleyebilir, bu değişikliklerin sürüngen DNA’sını nasıl etkilediğini görebilir ve türlerin tarihsel olaylardan nasıl etkilendiği üzerine önemli dersler öğrenebilir.

Örneğin sürüngenler üç büyük kitlesel yok oluştan sağ çıktı. Bunların en büyüğü, doğal sera gazlarının birikmesinden kaynaklandığına inanılan 250 milyon yıl önce gezegendeki türlerin %90’ını yok ederek "Büyük Yok Oluş" ismini alan Permiyen-Triyas Yok Oluşu'ydu.

Araştırmacıların yarattığı zaman çizelgesi, şunu bulmalarına yardımcı oldu: Sürüngenlerin evrimleşme oranı ve aralarındaki anatomik farklılıklar, Büyük Yok Oluş öncesinde de neredeyse sonrasında olduğu kadar yüksekti. Ancak sürüngenlerin birçok ekosistemde baskın türler haline gelmesi ve türlerin çeşitliliğinin artması Büyük Yok Oluş’tan çok daha sonra gerçekleşti. Bu bulgu, anatomik değişim oranlarının; genetik çeşitlilikle veya türlerin sayıca zenginliğiyle örtüşmesi gerekmediğini pekiştirdi. Araştırmacılar ayrıca, sürüngenlerin önceki anatomik çeşitlilik düzeylerine ulaşmasının 10 milyon yıldan fazla sürdüğünü de belirtiyorlar. Simões, şöyle diyor:

"Bu bize, ani çevresel değişikliklerin yaşam tarihi boyunca olayların geniş şemasında ve küresel ölçekte ne kadar etkili olmuş olabileceğini söylüyor.

Adaptif yayılımla çelişen diğer kanıtlar ise, yaklaşık 170 milyon yıl önce evrimsel süreçlerinin başında önde gelen özelliklerinden olan zayıf ve uzun vücutlarını elde eden (ama uzuvlarını 105 milyon yıl boyunca tam olarak kaybetmediler) yılanların kökenine dair benzer ama şaşırtıcı bulgular içeriyor. Bundan 170 ila 165 milyon yıl önce, bugün kendilerinden çok daha büyük olan avlarını bile yutabilecek güçlü ve esnek çenelere sahip olabilmelerine yol açan hızlı evrimsel değişimlere uğradılar. Ama araştırmacılar yılanların, sürüngenlerin evrimsel geçmişindeki en hızlı anatomik değişimleri yaşamalarının adaptif yayılımla öngörüldüğü gibi taksonomik çeşitlilikle ya da yüksek moleküler evrim oranlarıyla tutarlı olmadığını söylüyor.

Reklamı Kapat

Bilim insanları bu uyuşmazlığın nedenini belirleyemediler ve daha fazla araştırmanın gerektiğini öne sürdüler. Özellikle vücut planlarının nasıl evrimleştiğini ve DNA’daki değişimlerin bununla nasıl ilişkili olduğunu anlamak istiyorlar. Simões şöyle diyor:

Yaşam tarihindeki, özellikle de Dünya’daki sürüngen yaşamı tarihindeki büyük değişikliklerin neler olduğunu artık daha iyi görebiliyoruz. Araştırmaya devam edeceğiz.
Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 10
  • İnanılmaz 4
  • Muhteşem! 3
  • Umut Verici! 2
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: SciTechDaily | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 28/09/2021 05:40:37 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9538

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Ekoloji
Uygulama
Primatlar
Çocuklar
Komplo
Oksijen
Kamuflaj
Neandertal
Güneş Sistemi
Nörobiyoloji
Hastalık Dağılımı
Teyit
Homeostasis
Deizm
Müzik
Epigenetik
Bilinç
İhtiyoloji
Homo Sapiens
Yayılım
Sars Mers
Botanik
Eczacılık
Kuyruksuz Maymun
Tardigrad
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın