Evrim Ağacı Soru & Cevap
Reklamı Kapat
Puan Ver
1
Puan Ver

"karamadde" görünseydi rengi ne olurdu? "karamadde" kavramındaki kara gerçek mi yoksa mecaz mı?

Varlığı konusunda bu kadar bilinmezi barındıranın önce isminden başlamak gerekir,sanırım.

1
Teşekkür
Hatırla
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Bilinen evrenin yaklaşık olarak, %72 sini kara enerji, %23 ünü de kara madde oluşturmaktadır bilindiği kadarıyla. (Fizik evren yani bildiğimiz atom temelli madde %4.6 kadardır.) Kara madde, bilinen madde ile hatta elektromanyetik dalgalarla dahi etkileşime girmeyen, varlığı sadece diğer maddeler üzerindeki kütle çekimsel etkisi ile belirlenebilen ŞEYdir. ( Normal maddenin yerçekimi, yıldızları toplayarak galaksiler halinde bir araya getirecek kadar güçlü değil. Kısacası everende karanlık maddenin etkisi olmasaydı yıldızlar dört bir yana savrulacak ve milyarlarca yıldız içeren galaksiler asla oluşmayacaktı) Aynen maddeye kütlesini veren higgs bozonunun teorik olarak biliniyor, ancak kanıtlanamıyor olması gibi, karanlık maddeyi de direkt olarak gözlemleyemiyoruz, tespit etmenin farklı yolları zamanla bulunmuş durumda. Bunun yanında gaz bulutu, antimadde, karadelik olmadığını net biçimde anlamış bulunmaktayız.

İşte madde ile kesinlikle doğrudan etkileşime girmiyor olmasından dolayı karanlık madde ismini almıştır. Işığın spekturumunun hiçbir alanı ile kesinlikle etkileşime girmediği için, yani ışığın hiçbir spektrumunu yansıtmadığı için -karanlık-tır. Bu nedenle görülebilir olsaydı önermesi, yapısal olarak geçersiz kalmakta. Araştırmalar belli düzeyde sonuç alrısa farklı yöntemlerle yapay olarak ya da niteliksel özellikleri üzerinden renk atfı yapılabilir. Ancak şimdilik gizemli olma konusunda iddiasını sürdürmekte.

Kütleçekimden pek etkilenmediği için evrene seyrek biçimde dağılmıştır. Galaksileri sararak görünmez bir elek gibi davranmakta (madde aylası), galaksilerin ağırlıklarını artırarak, diğer galaksilerin artan kütleçekim etkisine girmesine ve böylece galaksi kümelerinin oluşmasına neden olmakta. Ayrıca galaksilerdeki yıldızlar, karanlık maddenin oluşturduğu -elek- görünmez duvardan etkilenmeden geçiyor, ancak gaz bulutlarının büyük kısmı bu duvarı aşamamakta. Böylece galaksiden ayrılmakta.

128 görüntülenme
Puan Ver
1
Puan Ver
Teşekkür (1)
Paylaş
1
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Her kim ki herhangi bir şeye özgürlükten çok değer verir, o kişi özgürlüğünü yitirir. İşin ironisi, daha çok değer verdikleri şey para veya rahatsa, nihayetinde onları da yitirirler.”
Somerset Maughan