Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
Nehir İli
Nehir İli
3,890 UP
Üye
1

Pangea bir teori mi yoksa kanıtlanmış mı?

Pangea yani dünyada yaklaşık 200 milyon yıl önce tek bir kıta olduğu kesin olarak kanıtlanmış mıdır yoksa sadece gerçekliği yüksek olan bir teori midir? Teoriyse neden henüz kanıtlanamadı?
633 görüntülenme
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
1 Cevap
Hyyperr X0
Hyyperr X0
18K UP
fizik, kuantum fiziği, kimya ve matematikle yakından ilgileniyorum

Öncelikle sorunuz hatalı. "Pangea bir teori mi yoksa kanıtlanmış mı?" gibi bir soru, teorilerin kanıtlanmamış, sadece bir varsayım olduğunu ima eden bir soru olacaktır.

Ancak teori dediğimiz şey bir yasanın veya direkt bir gözlemin, deneyin "Neden?" ve "Nasıl"ını açıklayan olgudur.

Tüm Reklamları Kapat

Örneğin, kütle çekimi yasasına bakacak olursak kütlesi olan her bir cisim diğer cisimler tarafından yörüngeye bağlı olarak hareket etmeye meyillidir. Bu bir yasa, bu yasanın nedenini ve nasıl böyle işlediğini açıklayan oluya ise teori denir.

Kısaca teorinin kanıtlanmamış gözlemsiz bir olgu olarak ele alma tutumunuz doğru değildir.

Tüm Reklamları Kapat

Şimdi asıl sorunuza gelelim, Tabii onun öncesinde Pangeanın ne olduğunu bilmemiz gerekir; basitçe en kısa şekilde anlatmaya çalışacağım.

Pangea, geç Paleozoyik ve erken Mezozoik dönemlerde var olan bir süper kıtadır. Yaklaşık 335 milyon yıl önce önceki kıta birimlerinden toplandı ve yaklaşık 175 milyon yıl önce parçalanmaya başladı. Pangea adı, Antik Yunanca pan (πᾶν, "all, entire, whole") ve Gaia'dan (Γαῖα, "Dünya, toprak") türetilmiştir. Süper kıta kavramı, ilk kez 1915'te yayınlanan Kıtaların ve Okyanusların Kökeni adlı kitabında Alman meteorolog Alfred Wegener'e atfedilmiştir.

Wegener, tüm kıtaların bir zamanlar Yunanca'da "tüm topraklar" anlamına gelen "Pangea" adını verdiği bir süper kıtada birleştiğini söyledi. Pangea'nın parçalandığına ve kıtaların şimdiki konumlarına sürüklendiğine inanıyordu. Wegener'in teorisi başlangıçta geniş çapta kabul görmedi, ancak daha sonra 1920'lerde ve 1930'larda keşifler onun fikirlerine destek verdi.

Kıtaların kayması teorisi nihayet 1950'lerde bilim topluluğu tarafından kabul edildi. Anahtar kanıtlar, Dünya'nın manyetik alanı olan paleomanyetizma çalışmasından geldi. Dünyanın manyetik alanının her birkaç yüz bin yılda bir kendini tersine çevirdiği bulundu.

Bu, Dünya'nın manyetik alanının, kuzey ve güney kutupları sık sık dönen bir çubuk mıknatıs gibi olduğu anlamına gelir. Lav soğuduğunda, o sırada Dünya'nın manyetik alanının yönünde donar. Böylece, kayalardaki demir minerallerinin yönelimini inceleyerek, kayaların oluştuğu andaki Dünya'nın manyetik alanını hesaplayabiliriz.

Farklı kıtalardan gelen kayalardaki demir minerallerinin yöneliminin aynı olduğu bulundu. Bu, kıtaların bir zamanlar bir süper kıtada birleştiği ve o zamandan beri birbirinden ayrıldığı anlamına geliyordu.

Pangea, oluşan ilk süper kıta değildi. İlk süper kıtaya Rodinia adı verildi ve yaklaşık 1 milyar yıl önce oluştu. Rodinia yaklaşık 750 milyon yıl önce dağıldı ve ardından kıtalar birbirinden ayrıldı. Yaklaşık 335 milyon yıl önce Pangea'yı oluşturmak için bir araya geldiler.

Pangea, yaklaşık 10 milyon kilometrekarelik bir alana sahip büyük bir kıtaydı. Panthalassa adlı küresel bir okyanusla çevriliydi. Pangea, Tethys Denizi adı verilen dar bir okyanus şeridi ile ikiye bölünmüştür.

Tüm Reklamları Kapat

Pangea'nın kuzey kısmına Laurasia deniyordu ve Kuzey Amerika, Avrupa ve Asya'dan oluşuyordu. Pangea'nın güney kısmına Gondwana adı verildi ve Güney Amerika, Afrika, Hindistan, Avustralya ve Antarktika'dan oluşuyordu.

Pangea istikrarlı bir kıta değildi ve yaklaşık 175 milyon yıl önce parçalanmaya başladı. Kıtaların kayması süreci devam etti ve kıtalar şimdiki konumlarına taşındı. Tethys Denizi kapandı ve Atlantik ve Hint okyanusları oluştu.

Pangea, oluşan son süper kıtaydı ve gelecekte tekrar oluşması muhtemel değildir. Kıtalar birbirinden ayrılmaya ve okyanuslar büyümeye devam edecek.

Kısa cevap, Pangea adlı bir süper kıta fikrinin bilimsel bir gerçek olduğudur. Kıtaların kayması ve levha tektoniği teorisi, çok sayıda kanıtla kanıtlanmıştır. Kıtaların şimdiki konumlarına taşındığını ve gelecekte de hareket etmeye devam edeceklerini biliyoruz.

165 görüntülenme

Kaynaklar

  1. B. Yılmaz. Pangea Nedir? Kıtaların Ve Anadolu'nun Jeolojik Evrimi. (10 Mayıs 2015). Alındığı Tarih: 14 Eylül 2022. Alındığı Yer: Evrim Ağacı | Arşiv Bağlantısı
  2. C. R. Scotese, et al. (1995). Pangea And The Paleogeography Of The Permian. Springer, Berlin, Heidelberg, sf: 3-19. doi: 10.1007/978-3-642-78593-1_1. | Arşiv Bağlantısı
Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
3
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
  • Paylaş
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Çernobil'den Sonraki En Büyük Felaket Kapımızda!
Çernobil'den Sonraki En Büyük Felaket Kapımızda!
Kızıl Cin: Türkiye'ye Düşen Nadir Yıldırım!
Kızıl Cin: Türkiye'ye Düşen Nadir Yıldırım!
Plasebo: Sadece İnanarak Hastalıklardan Kurtulabilir miyiz?
Plasebo: Sadece İnanarak Hastalıklardan Kurtulabilir miyiz?
Özgür İrade: Aldığımız Kararlarda *Gerçekten* Özgür müyüz?
Özgür İrade: Aldığımız Kararlarda *Gerçekten* Özgür müyüz?
Arabada/Gemide Neden Mideniz Bulanıyor (Araç Tutuyor)?
Arabada/Gemide Neden Mideniz Bulanıyor (Araç Tutuyor)?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close