Sorulara Dön
2
Sosyal Bilimler

Neden statümüze göre saygı görüyoruz?

Statü ne zaman saygınlık kaynağı haline geldi?

1
Teşekkür (1)
Hatırla
Takip (1)
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Statünün ne zaman bir saygı kıstası olduğunu belirlemek zor olsa gerek. Bununla ilgili net bir kaynak belki vardır ama ben görmedim ve bir yandan da insanın yerleşik düzene geçmesi ile sosyal ilişkilerin, tabakalaşmanın ve yönetim sistemlerinin ortaya çıkması ile hayatımıza girdiğini kabul etmek yanlış olmaz.

Bunun temel nedeni, insanın bir görüşte tanımlanamayacak kadar karmaşık bir canlı olup çeşitli grup, küme, tabaka, sınıf gibi sosyal, mesleki belirli gruplar dahilinde ön kabullerle kabaca da olsa tanımlamaya çalışma eğiliminin sosyal ilişkilerde işimizi kolaylaştırması.

Bu yaklaşım biçimi zaten biliniyordu ama insanların çevresindeki insanlarla neye göre bir ilişki kurduklarının dinamiklerinin netleşmesi ile bilimsel olarak 1973 yılında kanıtlandı. Ekte verdiğim listede Nobel ödülleri listesinde 1973 yılına bakınız. O çalışma Türkçeye çevrilmiştir kesin ama ben bulamadım, sadece içeriğini az çok biliyorum. Sinemayla, senaryo yazımı ile ve dramaturji ile de ilgilendiğim için konuyu araştırmışlığım var. İşin özünü şöyle açıklayabilirim:

Nobel ödülü alan bu çalışmada diyor ki; Birbirini tanımayan iki kişi karşı karşıya geldiğinde 3 aşamada tanımlamalar yaparlar ve birbirlerine o aşamaların ortaya çıkardığı sonuçlara göre bir davranış belirlerler.

1- Kişi, karşısındaki kişiyi, var olan, bilinen ve daha önce tanımlanmış bir gruba dahil eder. Bu grup mesleki, eğitimle ilgili, ekonomik güçle ilgili, toplumsal statü ile ilgili olabilir.

2- O kişiyi, dahil ettiğimiz grubun içinde konumlandırıyoruz. Yani kişi o grupta alt seviyede biri mi, orta seviyede biri mi, üst seviyede biri mi?

3- Sonra da o kişinin dahilinde olduğu gruptaki konumu ile kendimizi tanımladığımız grubu ve grubumuzdaki konumumuzu karşılaştırıyoruz.

Bu kıyasa göre eğer o kişi bizden daha yüksek bir mertebede ise o kişiye karşı daha alttan, kabullenici, çekinik davranıyoruz. Biz daha yüksek bir mertebede isek daha hükmedici, üstten ve baskın davranıyoruz.

İlk bakışta fazlaca basit ve direk görünse de bu tespitler üç biliminsanına nobel ödülü kazandırdı. Ama bir yandan da gayet mantıklı. Çünkü içgüdüsel olarak insanın, becerileri, yetenekleri, gücü, zekası, çalışma çabası ile en yüksek hayati yeterliliğe ulaşmayı istediğini varsayarız ve bu toplam insanı bir noktaya getirir. Bu nokta zaman ve mekana göre değişiklik gösterse de çağdaş dünyada belirli meslek, eğitim, uzmanlık, düzey gibi konumlarla tanımlanır. BU konumlar, ayrıntıya indiğinizde ihtiyaç duyacağınız tanımlamalar değildir ama sosyal alanda önemlidir çünkü günlük hayatta hiç kimsenin gerçekte kim ve nasıl biri olduğunu bilemeyiz. Bu şekilde, içinde yaşadığımız zamanın ve toplumsal kabullerin oluşturduğu dinamikler bağlamında kişileri gruplaştırırız.

Kabaca anlattım, daha da ayrıntıya inilebilir elbette.

0
Teşekkür
Paylaş
0

Kaynaklar

Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın