Sorulara Dön
6
Biyoloji & Genetik

Neden karaciğer ve böbreğin görevi farklıdır?

Merhabalar ben bir doktorum soracağım soruyu şuan ihtisas yaptığım hastanede soramıyorum çünkü hem biyolojiyi bilen yok. Hem de akademide dahi bu tarz sorular ayıplanır. Sorum şu neden eritrositi sentezlettiren eritropoetin böbrekten salınıyor da, trombositi sentezleten trombopoetin karaciğerden salgılanıyor.

1
125 görüntülenme
Teşekkür (3)
Hatırla (2)
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Omurgalıların birbiriyle bağlantsını gösteren filogenetik ağaca bir göz atmak bu organ ve hücre spesifikleşmesini anlamanıza yardımcı olacaktır.

Öncelikle kan hücrelerinin ataları omurgasızlardan süngerlere dayanıyor ve bu arkeositler fagositik (bağışıklık hücresi) karakterdeler. Arkeositlerin zamanla oksijen ve besin taşımaya özelleşen ve fagositik hücreleden ayrılan yapısı Annelidslerde (segmentli deniz kurtları) ortaya çıkıyor. Daha sonra da omurgalılarda evrimleşerek devam ediyor.

Memelilerde kan ve bağışıklık sistemini oluşturan organ ve hücreler omurgalılar içerisinde belirli bir düzen içerisinde ilerlemiş.

Bilinen en ilkel omurgalılardan çenesiz balık (lamprey), çeneli balık ve kıkırdaklı balıklarda "kemik iliği" bulunmuyor. Kan ve bağışıklık hücreleri böbreklerde özellikle böbreğin ön kısmında (pronephros), bağırsak lenf düğümlerinde üretiliyor. Çeneli balıklar ve kıkırdaklı balıklarda dalak gelişmeye başlarken bu dalak ve karaciğerin memelilerdeki fonksiyonlarına henüz ulaşmadığını görüyoruz.

Kemik iliği amphibian (su semenderi, kurbağa)'da görülmeye başlıyor. Reptillerde'de böbreğin kan ve bağışıklık hücreleri geliştirme fonksiyonu diğer organlara devredilmiş oluyor.

Kan hücrelerinin üretimininin böbreklerden kemik iliğine geçerken bazı fonksiyonlarda böbreğin hala sorumlu olması (eritropoetin üretmek gibi) kabaca böyle özetlenebilir.

Trombositlerin gelişimi de memelilere kadar değişiklik göstermiş. Sürüngenlerde ve kuşlarda görülen trombositler memelilerde görülen plateletlerin ilkel hali. Bu trombositler sadece birikerek pıhtılaşmayı sağlarken eutherianlarla birlikte aktive olup invazyon gösteren trombositlere doğru evrilmiş. Hatta bu evrim sayesinde plazentalı gebeliğin mümkün olduğunu savlayan bir makale de ekte.

Omurgalıların basitleştirilmiş filogenetik ağacı
Omurgalıların basitleştirilmiş filogenetik ağacı
Research Gate
200 görüntülenme
3
Teşekkür (2)
Paylaş
3

Kaynaklar

  • J. F. Martin. Plateletlerin Kökeni Eutherianlarda Plasentanın Gelişimine Olanak Sağlıyor. (10 Eylül 2019). Alındığı Tarih: 30 Eylül 2021. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın